Je beleeft met Historia de belangrijke veldslagen uit de krijgsgeschiedenis en geniet van spannende en boeiende verhalen over misdrijven en internationale conflicten, gewaagde ontdekkingsreizen, vernuftige bouwwerken en legendarische personen.
Eind april van dit jaar kondigde de Poolse premier Donald Tusk aan dat Polen ‘het sterkste leger in de regio’ wil opbouwen. In de afgelopen jaren heeft het land veel vliegtuigen, schepen en raketten gekocht van fabrikanten in de VS, Zweden en Zuid-Korea. De reden hiervoor ligt in de geschiedenis. Eeuwenlang was Polen een speelbal van de grootmachten – bijvoorbeeld toen Rusland, Duitsland en Oostenrijk het land in de 18e eeuw onderling verdeelden. Na de Eerste Wereldoorlog waren de Polen even heer en meester in eigen huis – en in 1939 kwamen de nazi’s en de Sovjets. De niet-aanvalsverdragen en bondgenootschappen van het land mochten niet baten: de afgesproken hulp van Groot-Brittannië en Frankrijk bleef uit. Vanaf pagina 30 kun je lezen over de tragische achtergrond van het besluit van…
TECHNIEK De eerste astronomische voorstelling ter wereld en de ontdekking van de eeuw. Al sinds de ontdekking van de zogenaamde ‘Hemelschijf van Nebra’ in Duitsland meer dan 20 jaar geleden, kunnen archeologen hun enthousiasme niet verbergen. Maar de 3600 jaar oude schijf met nauwkeurig afgebeelde hemellichamen is nog opmerkelijker dan wetenschappers tot nu toe dachten. Dat blijkt uit nieuwe analyses. Uit eerdere onderzoeken wisten archeologen al dat de schijf was gemaakt van koper uit de Alpen en goud uit Cornwall in Engeland. Ze wisten ook dat de schijf een geavanceerde kalender was die werd gebruikt door de Úněticecultuur, een Midden-Europese cultuur uit de bronstijd die bloeide van 2400 tot 1800 v.Chr. Uit de samenstelling en structuur van het materiaal bleek ook dat de schijf niet is gemaakt met een eenvoudige…
ROMEINSE RIJK Rond het begin van de jaartelling werd een Romeinse soldaat genaamd Flaccus begraven in de Romeinse stad Coriovallum – nu het Limburgse Heerlen. Flaccus werd te ruste gelegd met een kom, vier borden van aardewerk en een bronzen schraper die de Romeinen in het badhuis gebruikten. Archeologen weten niet wie Flaccus was of wat hij in zijn leven heeft gedaan. Maar toch gaat hij de geschiedenis in. De vondst is niet alleen de oudste in zijn soort in Nederland, maar ook een van de weinige gevallen waarbij een Romeinse dode een naam heeft gekregen. De identificatie was mogelijk omdat het kommetje in het graf was voorzien van de letters FLAC, wat volgens een specialist een afkorting is van de naam Flaccus. Het Romeinse verleden van Heerlen is goed…
CULTUUR Tegenwoordig hebben sociale media en modetijdschriften een enorme invloed op hoe mensen zich kleden. Maar dat is niets vergeleken met Noord-Italië in de 14e tot 17e eeuw, toen veel stadstaten een modepolitie op straat hadden. Kunsthistorica Ana Cristina Howie heeft onderzoek gedaan naar juridische teksten uit het 16e-eeuwse Genua die voorschrijven hoe verschillende groepen zich moesten kleden. En het blijkt dat vooral vrouwen onderworpen werden aan allerlei voorschriften. In 1598 moest er volgens de wetgevers in Genua een einde komen aan de uitbundige en dure kledingconsumptie van vrouwen. Een nieuwe wet bepaalde onder meer welke kleuren zijde legaal waren: ‘Zwart, wit, geel, groen, donkerblauw, rood, paars of geelbruin, maar alleen in effen kleuren en nooit gemengd.’ Howie heeft dit soort teksten onder de loep genomen in een nieuw onderzoeksartikel,…
EGYPTENAREN Archeologen graven al sinds het begin van de 19e eeuw in de oude Egyptische stad Taposiris Magna. Het zand tussen de ruïnes op 40 kilometer van Alexandrië heeft in de loop der tijd bewezen veel schatten te bevatten. Fijn aardewerk, een gouden amulet van 2000 jaar oud en met afbeeldingen van goden versierde mummies behoren tot de vondsten. Nu heeft een Dominicaans-Egyptisch onderzoeksteam weer een belangrijke ontdekking gedaan – dit keer in verband met een van de grote figuren uit de Egyptische geschiedenis. Bij het opgraven van een tempel vonden onderzoekers het hoofd van een vrouwenbeeld in wit marmer. Het beeld draagt een koninklijk diadeem en de onderzoekers denken dat het Cleopatra zelf voorstelt, de legendarische koningin van Egypte die regeerde van 51 tot 30 v.Chr. Andere vondsten zijn…
TWEEDE WERELDOORLOG Een team van restaurators en archeologen van het International Centre for Underwater Archaeology (ICUA) in Zadar, Kroatië heeft een baanbrekend experiment uitgevoerd waardoor het wrak van een neergestorte Duitse Stuka-bommenwerper kon worden geconserveerd zonder het van de zeebodem te bergen. Het project kan een revolutie teweegbrengen in de onderwaterarcheologie en talloze neergestorte vliegtuigen in de oceanen redden. Het is geen toeval dat juist Kroatische archeologen de pioniers waren van dit nieuwe onderzoek. Kroatië was een van de eerste landen die het Unesco-verdrag inzake de bescherming van het cultureel erfgoed onder water uit 2001 ratificeerden en heeft sindsdien een zeer gespecialiseerd systeem opgezet voor het bestuderen, onderzoeken en conserveren van archeologische vondsten onder water. Voorheen werd het onmogelijk geacht om vliegtuigwrakken onder water effectief te conserveren, omdat het metaal…