Je beleeft met Historia de belangrijke veldslagen uit de krijgsgeschiedenis en geniet van spannende en boeiende verhalen over misdrijven en internationale conflicten, gewaagde ontdekkingsreizen, vernuftige bouwwerken en legendarische personen.
In dit nummer vind je een spannend misdaadthema met religie als rode draad. Maar het spannendste artikel staat op pagina 44. Het gaat over een Amerikaanse uitvinder die al in 1913 een installatie bouwde die met behulp van zonnestralen water omzette in stoom en zo een machine aandreef. Het was een efficiënte constructie, maar de Eerste Wereldoorlog maakte de olieindustrie onmisbaar. En de zonnecentrale? Die werd gesloopt en vergeten. Na een eeuw van benzinedampen, fijnstof en nu een dreigende klimaatramp is het best confronterend om te lezen over de gemiste kans van de zonne-energie.…
Het mineraal asbest werd lang als een wondermateriaal gezien, bijvoorbeeld door lassers en brandweerlieden die zich tegen hitte wilden beschermen. Maar al sinds 1898 roken sommigen onraad: opvallend veel mensen die met asbest werkten, kregen kanker. In 1966 toonde de arts Irving Selikoff het verband definitief aan. Duik in het archief van HISTORIA: scan de code en lees meer over het ‘magische mineraal’, dat ook in sigarettenfilters zat!…
SCHOTLAND | Ergens eind 17e eeuw werden 36 zilveren en bronzen munten in een kruik gestopt in het stadje Glencoe, diep in de Schotse Hooglanden. Een steen diende als deksel en de kruik werd verstopt in de open haard – de perfecte verstopplaats voor een schat. Maar het verstoppen was tevergeefs, want de eigenaar keerde nooit meer terug. Pas onlangs werden de munten ontdekt toen archeologen de hut opgroeven waarin ze waren verstopt. De munten zijn bewijs van een belangrijke – en bloedige – gebeurtenis in de Schotse geschiedenis, zeggen ze. Archeologen denken dat de munten van clanleider Alasdair ‘Maclain’ MacDonald waren. Als leider van de machtige Schotse clan MacDonald weigerde ‘Maclain’ trouw te zweren aan de Willem III van Oranje – ook stadhouder van de Nederlanden – die in…
VIKINGEN | Op het Zuid-Noorse eiland Jomfruland verloor de familie Aasvik onlangs een gouden oorbel. Gelukkig hadden ze een metaaldetector, en daarmee ging het gezin op zoek in de tuin waar ze dachten dat de ring zou kunnen liggen. Maar toen de metaaldetector begon te piepen en de gezinsleden begonnen te graven, vonden ze in plaats van een gouden oorbel twee goed bewaarde gespen, die waarschijnlijk bijna 1200 jaar oud zijn en van een vrouw waren. De familie nam onmiddellijk contact op met de autoriteiten om de vondst te melden, en archeologen wisten meteen dat ze iets groots in handen hadden. Archeoloog Vibeke Lia legt uit: ‘Voor zover ik weet is dit de eerste tastbare vondst uit de Vikingtijd die op Jomfruland is gedaan.’ Tot nu toe konden archeologen alleen…
ARCHEOLOGIE | Op de Turkse archeologische locatie Karahan Tepe is een beeld van een mens blootgelegd, dat volgens archeologen zo’n 11.400 jaar oud is. Daarmee is het het oudste standbeeld ter wereld. Het beeld is 2,3 meter hoog en ondanks zijn ouderdom zijn details als het haar en de baard nog goed zichtbaar. Het meest opvallend is echter de erecte penis, die de figuur met beide handen vasthoudt. Vanwege dit detail vermoeden de archeologen dat het om een vruchtbaarheidsgod gaat. Een fallus wordt namelijk vaak geassocieerd met vruchtbaarheidsgoden. Karahan Tepe ligt op slechts 46 kilometer van het bekendere Göbekli Tepe, waar de oudste megalieten ter wereld zijn ontdekt: grote, door mensen gemaakte stenen monumenten. Karatan Tepe is echter bijna net zo oud als Göbekli Tepe en werd waarschijnlijk door dezelfde…
BIJZONDERE VONDST | Als je aan de Tweede Wereldoorlog denkt, denk je niet meteen aan katapulten. Toch bouwde de Britse luchtmacht er eentje. Dit ontdekten archeologen van het Museum of London Archaeology (MOLA). Het gaat om een experimentele vliegtuigkatapult, waarbij een haak aan het vliegtuig werd bevestigd, dat vervolgens met zo’n hoge snelheid werd weggeslingerd dat het kon opstijgen. Dankzij de katapult zou ook een hoop ruimte bespaard kunnen worden. Hij was zo ontworpen dat hij gedraaid kon worden richting twee startbanen van elk 82 meter lang. Ter vergelijking: de startbanen die in 1940 in Groot-Brittannië werden aangelegd, waren minimaal 914 meter lang. ‘Dit fascinerende bouwsel herinnert ons aan de experimenten en innovatie van het interbellum en de Tweede Wereldoorlog,’ zegt Susan Porter, archeoloog bij het MOLA. Tussen 1938 en…