Inhoudsopgave van Editie 6 - 2024 - Historia

In dit nummer vind je een spannend misdaadthema met religie als rode draad. Maar het spannendste artikel staat op pagina 44. Het gaat over een Amerikaanse uitvinder die al in 1913 een installatie bouwde die met behulp van zonnestralen water omzette in stoom en zo een machine aandreef. Het was een efficiënte constructie, maar de Eerste Wereldoorlog maakte de olieindustrie onmisbaar. En de zonnecentrale? Die werd gesloopt en vergeten. Na een eeuw van benzinedampen, fijnstof en nu een dreigende klimaatramp is het best confronterend om te lezen over de gemiste kans van de zonne-energie.…

VIKINGEN | Op het Zuid-Noorse eiland Jomfruland verloor de familie Aasvik onlangs een gouden oorbel. Gelukkig hadden ze een metaaldetector, en daarmee ging het gezin op zoek in de tuin waar ze dachten dat de ring zou kunnen liggen. Maar toen de metaaldetector begon te piepen en de gezinsleden begonnen te graven, vonden ze in plaats van een gouden oorbel twee goed bewaarde gespen, die waarschijnlijk bijna 1200 jaar oud zijn en van een vrouw waren. De familie nam onmiddellijk contact op met de autoriteiten om de vondst te melden, en archeologen wisten meteen dat ze iets groots in handen hadden. Archeoloog Vibeke Lia legt uit: ‘Voor zover ik weet is dit de eerste tastbare vondst uit de Vikingtijd die op Jomfruland is gedaan.’ Tot nu toe konden archeologen alleen…

AZTEKEN | Op 19 september 2022 werd Mexico-Stad getroffen door een aardbeving. En onlangs publiceerde het Mexicaanse Nationale Instituut voor Antropologie en Geschiedenis (INAH) beelden van een enorme stenen slangenkop, die na de beving tevoorschijn kwam. De slangenkop weegt 1,2 ton, is 1,8 meter lang en werd tussen 1325 en 1521 door de Azteken gemaakt. Het beeld maakte vermoedelijk deel uit van de decoratie van een tempel en symboliseerde de slangengod Quetzalcoatl. Quetzalcoatl is half slang, half vogel en werd meestal afgebeeld met een gevederd hoofd. Dit beeld heeft merkwaardig genoeg echter geen veren, maar schubben, net als een normale slang. De slangenkop werd na de beving gevonden onder een universiteitsgebouw. Scheuren in de grond voerden het grondwater en de laag modder af die het beeld ruim 500 jaar hadden bedekt.…

1960: Onafhankelijkheid van Niger Op 3 augustus 1960 werd Niger onafhankelijk, met Hamani Diori als eerste president. Zijn regeertermijn werd gekenmerkt door een hechte relatie met Frankrijk en een eenpartijstelsel. Hoewel Diori politieke stabiliteit bracht, werd hij ook bekritiseerd voor het leiden van een corrupt, autoritair en ondemocratisch regime. 1974: Staatsgreep tegen Diori Het regime van Hamani Diori viel in april 1974 na een staatsgreep onder leiding van militair Seyni Kountché. De coup was het gevolg van Diori’s onvermogen om een zware economische crisis en een ernstige droogte in het land aan te pakken. Kountché regeerde Niger met harde hand tot aan zijn dood in 1987. Jaren 1990: Tuareg-opstanden In de jaren 1990 kreeg Niger te maken met een gewapende opstand onder leiding van de Toearegs in het noorden van…

De oorsprong van de term ‘keizersnede’ is verdwenen in de nevelen van de geschiedenis, maar een populaire theorie is dat de ingreep is vernoemd naar Julius Caesar. Hij zou ‘uit de baarmoeder van zijn moeder zijn gerukt op het moment dat zij stierf’. Dat is echter waarschijnlijk een misverstand, want volgens Romeinse bronnen leefde Caesars moeder nog tijdens zijn volwassen leven. Volgens de Romeinse historicus Plinius de Oudere is de ingreep waarschijnlijk niet vernoemd naar Caesar, maar is juist diens achternaam eraan ontleend. ‘Keizersnede’ is namelijk afgeleid van het Latijnse woord caedere (snijden) en de associatie met bevallingen gaat terug tot rond 700 v.Chr., toen koning Numa Pompilius regeerde. Volgens een van zijn wetten moesten ongeboren kinderen uit de baarmoeder van de moeder worden gesneden als zij stierf tijdens de…

In januari 1907 daagde de redactie van de Franse krant Le Matin de Europese autoliefhebbers uit: ‘Wie is bereid om met een auto van Peking naar Parijs te rijden?’ Vijf waaghalzen deden mee aan de wedstrijd, die op 10 juni 1907 in de Chinese hoofdstad begon. Vier van hen waren Fransen – onder wie Auguste Pons en Charles Godard, die het jaar daarop deelnamen aan New York-Parijs – maar de Italiaanse prins Scipione Borghese kwam als winnaar uit de bus. Borghese had zich het beste voorbereid op de ontberingen die hem in het desolate Azië te wachten stonden. Zijn auto had extra benzinetanks en grotere, slijtvastere wielen. Precies twee maanden na de start reed de Italiaan Parijs binnen, waar hij zijn prijs in ontvangst nam: een magnumfles champagne. Er…

Riefenstahl filmde vanuit alle hoeken Riefenstahl stond bekend om snelle wisselingen tussen verschillende hoeken. Dat deed ze o.a. door camera’s met een ballon de lucht in te laten of om de nek van marathonlopers te hangen. Zwemmers werden de hele weg gevolgd Riefenstahls cameraman, Hans Ertl, bouwde een onderwaterbehuizing voor zijn camera. Tijdens duik-en zwemwedstrijden moest Ertl onder water steeds het diafragma en de belichting aanpassen. Nazi’s marcheerden in slow motion Riefenstahl werd beroemd om haar dromerige slow motion-sequenties. Ze deed dit door het aantal frames per seconde te verhogen en de film vervolgens op normale snelheid af te spelen. Dicht bij de actie Riefenstahl gebruikte de beste telelenzen van die tijd om dicht bij de actie te komen. Ironisch genoeg zijn haar twee beroemdste ingezoomde beelden van een toespraak…

Hoofdgod wist overal van De hoofdgod van de Assyriërs was Assoer, op wiens bevel ze talloze volken onderwierpen. De god personifieerde de stad Assoer, waaruit het rijk was voortgekomen. Na elke veldslag deed de koning via kleitabletten verslag aan de god. De vrijmoedige godin Isjtar bepaalde of de Assyriërs gezegend werden met vruchtbaarheid en liefde. Maar ze werd in de eerste plaats geassocieerd met seks. De vrijmoedige godin werd daarom onder andere vereerd middels religieuze prostitutie. Iedereen vreesde oorlogsgod Nergal was een van de meest gevreesde goden. Hij werd geassocieerd met de middagzon, die gewassen en mensen genadeloos verbrandt. De god werd daarom ‘de brander’ genoemd en in verband gebracht met oor-log en rampen. Zonnegod stond voor rechtvaardigheid Sjamasj was een van de belangrijkste Assyrische goden en verpersoonlijkte de zon. Hij…

Een felle hagelbui kan in een paar minuten de oogst van een boer verwoesten. In Oostenrijk zagen vertwijfelde boeren keer op keer hoe hagelstenen alle druiven stuksloegen. Uiteindelijk werd het de lokale burgemeester Albert Stiger te gortig. In 1896 bouwde hij een kanon dat uitmondde in een ijzeren trechter. Het kanon schoot met los kruit en uit de trechter steeg een grote rookwolk op. Ook maakte het kanon een eigenaardig zangerig geluid, dat grote indruk op de plaatselijke boeren maakte. Op wonderlijke wijze werd de oogst in 1897 veilig binnengehaald, en bijna iedereen was enthousiast over het succes van de uitvinding. Al snel stonden er verspreid over de berghellingen 36 Stiger-kanonnen. Het gerucht ging als een lopend vuurtje en in 1900 waren er wel 7000 weerkanonnen in gebruik, niet alleen…

Viking op doorreis 890: De Viking Ottar vertelt koning Alfred van Engeland over een reis naar Noord-Noorwegen. Hij beschrijft de stille wateren die bekend zijn van Vardø. Noordkaaproute wordt ontdekt 1552: Richard Chancellor vertrekt vanuit Engeland om de Noordoostelijke Doorvaart te vinden. Hij bereikt ‘de laatste haven van Scandinavië’, Vardø, en sluit een overeenkomst met Ivan de Verschrikkelijke. Introductie van Adam Smith 1789: Het monopolie in Noord-Noorwegen kan de bevoorrading van de afgelegen dorpen niet garanderen. De handel op Vardø wordt daarom geliberaliseerd volgens de ideeën van de filosoof Adam Smith, waardoor Vardø vrij kan handelen met Rusland. Verwoesting van de oorlog 1944: Tijdens de Sovjet-verovering van Noord-Noorwegen worden de Duitse militaire installaties op Vardø gebombardeerd. Grote delen van de plaats branden af. Afluisterpost voor Rusland 1988: Noorwegen stelt een krachtige…

De burgeroorlog begon toen Houthirebellen in september 2014 de Jemenitische hoofdstad Sanaa binnentrokken.Na een paar maanden namen ze de macht in het land over, waarna de president van Jemen, Abd Rabbuh Mansur al-Hadi, moest aftreden en het land ontvluchtte. De Houthi’s zijn een sjiitische rebellengroep, vernoemd naar hun leider Hussein Badreddin al-Houthi, die in 2014 door het Jemenitische leger zou zijn gedood. De Houthi’s willen in het noorden van Jemen een sjiitische staat oprichten naar voorbeeld van het zaiditische regime dat daar tot 1990 aan de macht was. In maart 2015 begon een coalitie onder leiding van Saoedi-Arabië de Houthi-rebellen te bombarderen. Het doel was om de rebellen te stoppen en de Jemenitische president Al-Hadi weer aan de macht te brengen. Er werd een handelsblokkade ingesteld tegen de door Houthi’s…

Op een dag in het najaar van 1978 krijgt de maffiabeul Anthony Raimondi hoog bezoek uit Vaticaanstad. Een van de mannen die van Rome naar New York zijn afgereisd, is Paul Marcinkus, die de Vaticaanse Bank leidt. Marcinkus staat onder druk. De nieuwe paus, Johannes Paulus I, wil hem ontslaan vanwege louche transacties. Dat zou betekenen dat hij zijn onschendbaarheid kwijtraakt en juridisch kan worden vervolgd in Italië. Marcinkus vreest een lange gevangenisstraf en zegt: ‘We moeten van de paus af.’ En Raimondi moet helpen, want die is hem nog iets verschuldigd, aldus Marcinkus. Het verhaal komt uit Raimondi’s autobiografie When the Bullet Hits the Bone uit 2019. Hierin vertelt de maffioso hoe hij betrokken raakte bij de plannen om de paus te vermoorden. De betrouwbaarheid van het boek wordt…

De slimme slang in het paradijs In 1948 richtte Herbert Sloane, een kapper uit Ohio, de sekte Our Lady of Endor Coven op – de eerste openlijk satanische groepering ter wereld. Sloane beweerde dat Satan Gods boodschapper is – net als de slang die kennis naar Eva bracht in het paradijs. Een religieuze parodie De Church of Satan werd in 1966 opgericht. De leden zijn atheïsten die Satan gebruiken als symbool voor menselijke driften. Ze beoefenen rituele magie. Experts noemen de Church of Satan een ‘burleske religieuze parodie’. De empathische zonnecultus De Order of Nine Angles is naar eigen zeggen gebaseerd op de oude Britse zonnecultus Albion. De orde gebruikt empathische magie in de vorm van gezang en kristallen. Satanistische pedofielen in de VS De Noorse satanisten haalden hun inspiratie vooral…

De Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der Laatste Dagen, vaak de mormonenkerk genoemd, werd in de 19e eeuw door veel Amerikanen gehaat. De mormonen zagen zichzelf als christelijk, maar niet zoals andere christenen: zo deden ze aan polygamie en zagen ze christenen in andere stromingen als afvalligen. Daarom stuitten de mormonen op grote vijandigheid van de andere Amerikanen, en vaak leidde dat tot gewapende ontmoetingen. Ook de overheid stond op slechte voet met de snelgroeiende beweging. De mormonen en de Amerikaanse autoriteiten belandden meermaals bijna in een oorlog met elkaar, en in 1840 stichtten de mormonen zelfs een legermacht van duizenden mannen sterk, het Nauvoo-Legioen. In 1844 werd Joseph Smith, de stichter van de mormonenkerk, vermoord. Brigham Young volgde hem op, en onder hem migreerde de hele kerkgemeenschap…

Wist je dat er maar ruim-te is voor 144.000 men paradijs, en dat de rest sen in Gods nieuwe eindigt in een brandende poel van zwavel? Dat de duivel zijn symboli kreeg? En dat vier ruiters vóór de Apocalyps dood en verderf zullen zaaien op aarde? sche getal 666 om een heel speciale reden Lees meer over het manifest van Johan geboycot nes: een boek zo gewelddadig dat het bijna werd. Waar gaat de Openbaring van Johannes over? ☛ De Openbaring van Johannes is het laatste Bijbelboek. In 22 hoofdstukken wordt tot in de kleinste details beschreven welke gruwelen alle ongelovigen te wachten staan voorafgaand aan de dag des oordeels. De tekst is opgeschreven als een reeks visioenen die God aan Johannes heeft geopenbaard. De visioenen beginnen als Johannes ‘een…

Wie zei dit? Van welke historische persoon denk je dat dit citaat is? “Het woord ‘onmogelijk’ is geen Frans. WANNEER was dit? Koppel deze drie gebeurtenissen aan het juiste jaartal. 1 De afgezette Franse koning Lodewijk XVI wordt onthoofd tijdens de Franse Revolutie. 2 De IJslandse vulkaan Laki barst acht maanden lang uit, waardoor hongersnoden uitbreken. 3 Amerikaanse politici roepen in Philadelphia de zelfstandigheid van de Verenigde Staten uit. Wie gaat hier schuil? Als je de persoon op de foto niet herkent, kun je uitvogelen wie het is door de letters van het anagram op hun plaats te zetten of de aanwijzingen te lezen. De oplossing staat op de volgende pagina. Bert Grabitidot Maakte eerst carrière als fotomodel en later op het witte doek. Werd wereldberoemd dankzij een film met…

ARCHEOLOGIE | Op de Turkse archeologische locatie Karahan Tepe is een beeld van een mens blootgelegd, dat volgens archeologen zo’n 11.400 jaar oud is. Daarmee is het het oudste standbeeld ter wereld. Het beeld is 2,3 meter hoog en ondanks zijn ouderdom zijn details als het haar en de baard nog goed zichtbaar. Het meest opvallend is echter de erecte penis, die de figuur met beide handen vasthoudt. Vanwege dit detail vermoeden de archeologen dat het om een vruchtbaarheidsgod gaat. Een fallus wordt namelijk vaak geassocieerd met vruchtbaarheidsgoden. Karahan Tepe ligt op slechts 46 kilometer van het bekendere Göbekli Tepe, waar de oudste megalieten ter wereld zijn ontdekt: grote, door mensen gemaakte stenen monumenten. Karatan Tepe is echter bijna net zo oud als Göbekli Tepe en werd waarschijnlijk door dezelfde…

ISRAËL | In de 1 eeuw n.Chr. kampte de heilige stad Jeruzalem met een ernstig probleem. De uitbreiding van de tempel en andere grote projecten van de bouwlustige koning Herodes van Judea trokken zo veel pelgrims dat de lokale bronnen en waterreservoirs niet genoeg water konden leveren voor de vele dorstige reizigers. Maar Herodes bedacht een oplossing: een geavanceerd aquaduct, dat het mogelijk maakte om water naar de stad te brengen vanuit Bethlehem, 10 kilometer verderop. Dit blijkt uit een ontdekking van Israëlische archeologen. Het is een van de grootste en meest complexe waterleidingen van het land en mogelijk van de antieke wereld, aldus archeologen van de Israel Antiquities Authority, die verantwoordelijk is voor het beheer van erfgoed. De autoriteit werd ingeschakeld toen bouwvakkers het aquaduct ontdekten bij graafwerkzaamheden voor een…

ZIJN IDEE was simpel engoedkoop – en boodenorme kansen. Op een snikhete dag in juni 1913 gebeurde er iets in Egypte wat de wereld zou kunnen veranderen. Die dag opende uitvinder Frank Shuman namelijk de kranen van een totaal nieuw systeem. De installatie bestond uit lange rijen parabolische collectoren van glas en staal, waarmee hij zonne-energie wilde opwekken. Het weerspiegelde licht van de zonnecollectoren was zo fel dat de toeschouwers hun ogen moesten dichtknijpen. Toen Frank Shuman het systeem inschakelde, begon een enorme stoommachine hard te sissen. Verbijsterd zag het publiek dat de machine ineens water over het kurkdroge landschap begon te sproeien met een snelheid van meer dan 22.000 liter per minuut – volledig op zonne-energie. Voor Frank Shuman was dit het resultaat van zeven jaar hard werken. Hij…

In de herfst van 1615 arriveert een jonge IJslander in Denemarken. Jón Ólafsson wil iets van de wereld zien. Via Enge-land is hij naar Kopenhagen gegaan en als hij bij de stadspoort staat, spert hij zijn ogen open. Daar hangen drie mannen. ‘Ik kwam naar Kopenhagen kort na hun terechtstelling; en ze hingen daar heelhuids in hun zijden kleren met gouden biezen en met goud geborduurde schoenen,’ vertelde hij later. Maar de mannen hingen aan de wipgalg, waardoor hun armen uit de kom waren gerukt. Zo zorgde koning Christiaan IV ervoor dat het nieuws van hun dood zich tot ver buiten de grenzen van het Deens-Noorse rijk zou verspreiden. De drie mannen waren piraten – ka-pitein Jan Mandaus en twee van zijn mannen. Jón Ólafsson sluit zich aan bij het…

Rond 1200 v.Chr.: Het koninkrijk Saba ontstaat Het rijk omvat het huidige Jemen, Ethiopië en Somalië. 275 n.Chr.: Ondergang van het koninkrijk Saba Saba wordt ingelijfd bij het rijk van de Himyarieten. Rond 632 n.Chr.: Jemen wordt islamitisch De neef van de profeet Mohammed, Ali ibn Aboe Talib, islamiseert Jemen. 897-1454: Jemen wordt opgedeeld in noord en zuid De sjiitische Zaidieten komen aan de macht in het noorden van Jemen en stichten een islamitische staat. De rest van het land is aanhanger van de soennitische islam. In 1454 krijgt het soennitische sultanaat Kathiri de macht in Zuid-Jemen. 15e eeuw: Monopolie op de koffiehandel Twee eeuwen lang wordt alle koffie ter wereld via Jemen verhandeld. 1839: De Britten nemen de havenstad Aden in Om een stabiele handelsroute van Groot-Brittannië naar India…

Toen Hopkins zich in 1646 na twee drukke jaren terugtrok, schreef hij het boek The Discovery of Witches.Dit was zowel een verdediging als een gedetailleerde gids voor andere heksenjagers. In het boek ontkende Hopkins dat hij rijk was geworden door heksen aan de galg te brengen. ‘Hij (Hopkins verwees naar zichzelf in de derde persoon, red.) rekende slechts 20 shilling per stad en reisde soms 20 mijl (32 km, red.) om daar te komen, waarvoor hij niet werd gecompenseerd, hoewel hij er weken moest blijven,’ schreef hij. Al het geld zou naar zijn medewerkers gaan. Hopkins beschreef ook zijn methoden, zoals de waterproef en de naaldproef, en legde uit dat het wakker houden van een verdachte niet bedoeld was om een bekentenis af te dwingen, maar om de boze geesten…

In de jaren 1970 werkte de Vaticaanse Bank nauw samen met de Italiaanse Banco Ambrosiano. Het Vaticaan was mede-eigenaar van deze Milanese bank, en de twee banken hielden zich in het geheim bezig met belastingparadijzen en het witwassen van maffiageld. De politie kon er niets tegen doen, omdat het Vaticaan een soevereine staat is die niet is onderworpen aan de Italiaanse autoriteiten. Maar in 1981 – drie jaar na de dood van paus Johannes Paulus I – had het Italiaanse openbaar ministerie zoveel bewijs verzameld dat de directeur van Banco Ambrosiano, Roberto Calvi, werd gearresteerd. Calvi, ook wel bekend als de ‘bankier van God’, kreeg vier jaar voorwaardelijk en een hoge boete voor de illegale uitvoer van valuta. En dat was nog maar het topje van de ijsberg. Zo was…

In het voorjaar van 1994 behandelt de rechtbank in Oslo een zaak die Noorwegen in rep en roer bracht. In de twee jaar daarvoor zijn verschillende kerken in de as gelegd. De branden worden in verband gebracht met de ondergrondse blackmetalscene. Jonge mannen komen bijeen om duistere krachten te aanbidden. Sommigen noemen zichzelf ‘satanische terroristen’. De hoofdverdachte is de 21-jarige Varg Vikernes. Hij toont geen berouw voor de verwoeste kerken of de wrede moord op een vriend. Vikernes haat het christendom. Voor de jonge muzikant zijn terreur en moord legitieme wapens in zijn strijd tegen de maatschappij. Varg werd aangetrokken door de duisternis Varg Vikernes werd geboren in de winter van 1973 in het regenachtige stadje Bergen aan de Noorse westkust. Hij heette Kristian, maar nam de naam Varg aan.…

Voor het oprollen van de Thugs was – naast Sleeman – gouver-neur-generaal William Bentinck, die India hervormde, verant-woordelijk. Hij verbood weduweverbranding en infanticide op meisjes. Een aantal onderzoekers vraagt zich echter af of de Thuggee-sekte überhaupt wel heeft bestaan. Zij betogen onder meer dat de Britten strafvermindering aanboden als een verdacht lid van de Thugs getuigde tegen anderen. Met het vooruitzicht op de doodstraf zijn mensen bereid heel wat te verzinnen. Volgens de sceptici gebruikten de Britten het verhaal over de religieuze wurgsekte om de greep op India te versterken. Andere onderzoekers wijzen erop dat er al lang voor het koloniale bewind verhalen waren over een netwerk van Thugs die slachtoffers wurgden. Sleeman kan echter best het religieuze motief hebben aangedikt. De Thugs waren zonder twijfel diep bijgelovig en vielen…

Lam Het lam stelt Jezus voor, die met Pasen stierf voor de zonden van de mensheid en later opstond uit de dood. Het lam bewaakt zeven zegels die een cruciale rol spelen. Telkens als er een zegel wordt verbroken, begint een nieuwe ramp. De vier ruiters van de Apocalyps Als het lam het eerste zegel verbreekt, worden de vier ruiters vrijgelaten. Zij symboliseren vier plagen die de aarde zullen treffen: onderdrukking, oorlog, honger en dood. Later zijn ze vaak gebruikt als metafoor voor bijvoorbeeld oorlogen of de pest. De zeven zegels De zeven zegels worden aan het begin van de Openbaring verbroken door het Lam Gods. Na het zevende zegel daalt Gods vrede neer op aarde. De hoer van Babylon Deze term verwijst zowel naar het goddeloze Babylon, de eeuwige…

Vriendinnen in het verzet Hannie, Truus en Freddie waren nog jong toen ze hun eerste moord pleegden voor het Nederlandse verzet. Lees ook … De Palestijnse tragedie. Eunuch had veel macht. Oorlog was niet nodig: vrede door onderhandelingen. Britten werden slaaf in Amerika De Amerikaanse koloniën zaten in de 17e eeuw te springen om arbeidskrachten. Britse kinderen werden ontvoerd en overgevaren. Zeelui uit duikboten gered Een duikerklok die zich vastzoog aan een onderzeeër in nood vormde de enige hoop van de bemanning om te ontsnappen. Alexander de Grote was GEBOREN VOOR SUCCES Haat, intriges en moord – de ouders van Alexander lagen voortdurend overhoop, maar hadden grote plannen met hem. Op zijn 25e had hij al een enorm rijk. HET MACEDONISCHE RIJK Van Griekenland tot Afghanistan…

SCHOTLAND | Ergens eind 17e eeuw werden 36 zilveren en bronzen munten in een kruik gestopt in het stadje Glencoe, diep in de Schotse Hooglanden. Een steen diende als deksel en de kruik werd verstopt in de open haard – de perfecte verstopplaats voor een schat. Maar het verstoppen was tevergeefs, want de eigenaar keerde nooit meer terug. Pas onlangs werden de munten ontdekt toen archeologen de hut opgroeven waarin ze waren verstopt. De munten zijn bewijs van een belangrijke – en bloedige – gebeurtenis in de Schotse geschiedenis, zeggen ze. Archeologen denken dat de munten van clanleider Alasdair ‘Maclain’ MacDonald waren. Als leider van de machtige Schotse clan MacDonald weigerde ‘Maclain’ trouw te zweren aan de Willem III van Oranje – ook stadhouder van de Nederlanden – die in…

Op anderhalf uur rijden van de Libanese hoofdstad Beiroet liggen de ruïnes van een Romeinse tempel die uniek is in de wereld. In de stad Baalbek vind je namelijk de bijna 2000 jaar oude tempel van Jupiter – gemaakt met de grootste stenen die ooit voor een antiek bouwwerk zijn gebruikt. De tempel is al lang een mysterie, want ondanks het kolossale formaat wordt hij nauwelijks genoemd in oude bronnen. En mensen die later de ruïnes van Baalbek bezochten, geloofden hun ogen niet. ‘Het is duidelijk voor alle zintuigen dat mensen deze gigantische constructie niet zelf hebben gebouwd,’ schreef de Arabier Abd al-Ghani al-Nabulusi in 1689. Al-Nabulusi geloofde daarom dat de tempel was gebouwd door geesten, zogenoemde djinns. En toen de Schot David Urquhart de tempel in 1860 zag, was…

Wist je dat Leni Riefenstahl haar carrière begon als ac-trice in de Alpen? Dat ze haar eigen stunts deed en dat haar twee propagan nog steed meesterwerken worden gezien? Regisseur Leni Riefenstahl was eigenwijs en voor de duvel niet bang, maar volgens his-torici ook gewetenloos op zoek naar roem. Hoe zag de jeugd van Leni Riefenstahl eruit? Leni Riefenstahl werd op 22 augustus 1902 geboren als Helene Bertha Amalie Riefenstahl in een vervallen volkswijk in Berlijn. Haar vader Alfred kwam van het platteland en was een echte traditionalist, com-pleet met Bismarck-snor, die zich nooit helemaal thuisvoelde in het vrijzinnige Berlijn. Riefenstahl zou hem later omschrijven als een huistiran die misschien wel van zijn gezin hield, maar dan wel op zijn eigen rigide en dominante manier. Leni presteerde niet zo goed…

Assyrië wordt verslagen Eeuwenlang worden de Assyriërs onderworpen door vreemde volken, maar in de 14e eeuw v.Chr. stichten ze hun eigen staat. Assyrië breidt zich uit, maar wordt in de 13e eeuw onder de voet gelopen door nomadische stammen. Alleen het hartland blijft over. Nieuw-Assyrische Rijk breidt zich uit Als Assoernasirpal II in 883 v.Chr. op de troon komt, begint de zogeheten Nieuw-Assyrische periode. De koning en zijn opvolgers heroveren de verloren gebieden, waaronder grote delen van het rijk Oerartoe, Babylonië en Syrië. Het rijk wordt enorm In de 7e eeuw v.Chr. bereikt het Nieuw-Assyrische Rijk zijn grootste omvang, als Egypte wordt toegevoegd. Het rijk is nu echter zo groot en de vijanden zijn zo talrijk dat de Assyrische legers continu onder druk staan.…

Bij oorlog kon Assyrië snel een leger van ruim 100.000 man op de been brengen. Elke compagnie had zijn eigen rol in de oorlog, en op reliëfs is te zien dat de Assyriërs boogschutters, slingeraars, zwaardvechters, ruiters en strijdwagens hadden. De belangrijkste aanvalsmacht waren de boogschutters, die de vijand van afstand konden raken. Ze werden bijgestaan door slingeraars, die de vijanden van bovenaf bestookten en hen dwongen hun schild op te heffen, waardoor ze kwetsbaar werden voor pijlen. Vervolgens kwamen de Assyrische strijdwagens en cavalerie in actie. Ten slotte werd het voetvolk ingezet om het af te maken. Een belangrijke eenheid vormden de baanbrekers, die bomen en struiken rooiden en bruggen bouwden. Ze werden ook ingezet bij belegeringen van versterkte steden. Baanbrekers bouwden schansen van hout, stenen en aarde, en…

1774 Zonneoven wordt ruim 1750 °C In 1757 bouwde de Fransman M. de Bernières een installatie met enorme vergrootglazen. In 1774 concentreerde de chemicus Antoine de Lavoisier het zonlicht met glazen lenzen op een zonneoven die meer dan 1750 °C werd. 1878 Zon laat water bevriezen Op een tentoonstelling in Parijs presenteerde Augustin Mouchot de eerste ‘zonnemachine’ – een metalen koepel die een ketel bestookte met zonlicht. Het systeem dreef een stoommachine aan die verbonden was met een koelsysteem om ijs te maken. 1883 Zonneschotel pompt water In 1883 bouwde de Zweeds-Amerikaanse uitvinder John Ericsson de eerste zonnemachine met een parabolische zonnecollector. Hij genereerde stoom voor een stoommachine die een grote pomp aandreef. 1903 Enorme machine waaide kapot In 1903 bouwde de Amerikaan Aubrey Eneas een zonne-installatie van 3,7 ton…

Op 7 januari 1761 vertrekt een Deense wetenschappelijke expeditie naar het Midden-Oosten om Jemen te verkennen en in kaart te brengen – het mythische land in het zuiden van het Arabische schiereiland. Jemen werd in die tijd ‘Het gelukkige Arabië’ genoemd vanwege de omvangrijke koffieproductie en zijn centrale rol in de handel in wierook en mirre. Maar toen de expeditie uiteindelijk Jemen bereikte, was het geluk ver te zoeken. De ooit zo rijke juweel van het Midden-Oosten was namelijk steeds armer geworden, onder andere doordat Europeanen de koffieplant het land uit hadden gesmokkeld en zelf hun eigen koffieproductie waren begonnen in koloniën als Sri Lanka en Java. Toen de expeditie zes jaar later terugkeerde naar Denemarken, was slechts een van de zes ontdekkingsreizigers nog in leven: de Duitse cartograaf Carsten…

Zongedroogde wolkenkrabbers Traditionele stadshuizen in Jemen kunnen wel negen verdiepingen hebben. Ze zijn gebouwd van zongedroogde bakstenen en vaak versierd met wit pleisterwerk. Tegenwoordig zijn deze ‘eerste wolkenkrabbers ter wereld’ vaak in slechte staat vanwege het gebrek aan riolering en onderhoud – en bombardementen. De drakenboom op Socotra In de Golf van Aden, voor de Hoorn van Afrika, ligt het Jemenitische eiland Socotra. Hier groeit de met uitsterven bedreigde drakenboom (Dracaena cinnabari). Op Socotra zelf is geen oorlog, maar de algemene verarming van Jemen heeft ook gevolgen voor het natuurbehoud. Deze prachtige, parasolvormige boom wordt bedreigd, onder andere doordat het klimaat steeds droger wordt. Sprookjespaleis op de rotsen Het paleis Dar al-Hajar buiten de hoofdstad Sanaa staat bovenop een rots. Het werd in de jaren 1920 gebouwd als residentie van…

Op een zomerdag in 1645 rijdt een vreemde figuur Brandeston binnen, een dorpje in Oost-Engeland onder Norwich. De ongeveer 100 inwoners kijken toe terwijl de man van zijn paard stijgt. Hij draagt een hoge hoed, een enorme kraag van wit linnen, een mantel en dure laarzen met sporen. Achter hem loopt een grote hond. De jonge gentleman Matthew Hopkins – of Witchfinder General, zoals hij zich graag laat noemen – weet hoe je een eerste indruk maakt. In Brandeston zoekt hij Nathaniel Man op, die de impopulaire dominee van het dorp heeft beschuldigd van hekserij. Dominee John Lowes heeft Mans vrouw een paar munten gegeven om vlees te kopen. Het gezin is arm, dus de aalmoes was heel welkom, maar nadat het echtpaar het geld had aangenomen, ging alles mis.…

IN ELKAAR GEBEUKT Naam: Johannes VIII Paus van 872 tot 882 Verloop: Johannes VIII werd vergiftigd en doodgeknuppeld door de andere geestelijken van het Vaticaan. Volgens historici was dit mogelijk omdat de paus er niet in slaagde de islamitische Saracenen, die Sicilië hadden bezet, te verdrijven. Een andere theorie is dat hij de schatkist van de Kerkelijke Staat leegtrok. VERSTIKT MET EEN KUSSEN Naam: Johannes X Paus van 914 tot 928 Verloop: In 928 kwam de graaf van Toscane in opstand tegen Johannes X en bestormde Rome op een moment dat de paus weinig troepen had voor zijn verdediging. Johannes X werd opgesloten in de Engelenburcht. Het is onduidelijk of hij in de kerker werd verstikt met een kussen of overleed door ziekte. VERMOORD IN BED VAN MINNARES Naam: Johannes…

In 1983 begon gitarist Øystein Aarseth uit Oslo samen met twee vrienden de band Mayhem, die uitgroeide tot een van de meest toonaangevende blackmetalbands. In 1991 opende hij de platenzaak Helvete (hel), waar hij metalalbums verkocht en het label Deathlike Silence runde. De kelder onder zijn winkel werd een ontmoetingsplek voor de blackmetalgemeenschap. In hun groep ‘de Zwarte Cirkel’ praatten ze over satanisme en kerkverbrandingen. Een van hen was de 18-jarige Varg Vikernes, die omschreven werd als een ‘typische jongen uit Bergen’ – arrogant en op zoek naar aandacht. Varg speelde een tijdje in Mayhem, tot hij zich volledig ging richten op zijn eigen band Burzum. De vriendschap tussen Aarseth en Varg liep stuk en eindigde met de dood van Aarseth. Varg zat 15 jaar in de gevangenis voor moord…

De Thugs beweerden dat de hindoegodin van de dood, Kali, hun toestemming had gegeven om te leven van roofmoorden. Volgens de overlevering zouden ze Kali geholpen hebben toen ze in het begin der tijden streed tegen een boze geest. De godin viel haar kwelgeest aan met haar zwaard, maar telkens wanneer zijn bloed de grond raakte, ontstond er een nieuwe demon. Er vielen ook twee zweetdruppels van Kali op de grond, waaruit de voorvaderen van de Thugs groeiden. Kali gaf ze elk een lap stof om de boze geesten te wurgen, zodat er geen bloed hoefde te vloeien. In ruil mochten de Thugs doorgaan met wurgen en plunderen. In het hindoeïsme beschermt Kali haar aanhangers tegen kwade krachten. Onder het Britse koloniale bestuur kwam naar voren dat de godin door…

Op 29 maart 1857 vertrok een prachtige wagentrein uit Beller’s Stand in Arkansas. De leider was Alexander Fancher, en hij werd vergezeld door zijn vrouw Eliza en hun negen kinderen. De wagentrein bestond uit 40 (huif)karren met daarin 150 volwassenen en kinderen, jonge mannen en vrouwen, verloofde en getrouwde stellen. Ook gingen er 1000 ossen, een stel cowboys, een predikant, een arts en 20 scherpschutters mee – al met al een heuse gemeenschap. Terwijl de zwepen sloegen en de wagendrijvers aanwijzingen brulden, trokken de ossen de zware, krakende karren voort. Langzaam verdween de wagentrein achter een bergkam, en bleef alleen een stofwolk achter. De reisbestemming was Californië, waar naast de mensen in de Fancher-karavaan nog tienduizenden andere Amerikanen hun geluk wilden beproeven. Sommigen hoopten een vermogen te verdienen in de…

De eerste Europeanen vonden maskers maar lelijk en een uiting van de duivel. Vandaar dat veel missionarissen het gebruik ervan probeerden te onderdrukken. Bij veel maskers worden gezichtskenmerken sterk uitvergroot. Maar ook het kleinste detail kan een betekenis hebben.“ Kies het abonnement dat bij je past! Een abonnement nemen is voordeliger dan de magazines los in de winkel te kopen. Het magazine wordt bovendien automatisch thuisbezorgd. Kies uit de abonnementsvormen hieronder en ga naar: 9 nummers € 42,50 € 4,72 per nummer 18 nummers € 74,50 € 4,14 per nummer 6 nummers € 32,50 € 5,42 per nummer ZO BESTEL JE: Kijk op: historia.mijntijdschrift.net Of stuur de antwoordkaart retour…