Je beleeft met Historia de belangrijke veldslagen uit de krijgsgeschiedenis en geniet van spannende en boeiende verhalen over misdrijven en internationale conflicten, gewaagde ontdekkingsreizen, vernuftige bouwwerken en legendarische personen.
Als je door Europa reist, valt het je vast op dat de mensen tot in de verste uithoeken, van IJsland tot Bulgarije, bepaalde woorden gebruiken die op de onze lijken. Zo noemen de IJslanders hun zus een systur, en de Bulgaren hebben het over sestra. Dat kan toch haast geen toeval zijn – en dat is het ook niet. Vanaf pagina 28 nemen we je mee naar de bronstijd, toen Europa onder de voet gelopen werd door krijgers uit het oosten. Het waren waarschijnlijk geen woeste ruiters, zoals eerder gedacht, maar met hun ossenkarren brachten ze hun gebruiken én hun taal mee. En daar spreken we nog een nazaat van.…
VIKINGEN De afgelegen eilanden van de Azoren werden in de 15e eeuw voor het eerst bevolkt toen Portugese zeelieden ze ontdekten. Dat staat in ieder geval in de geschiedenisboeken. Maar uit recente analyses van organische resten op de bodem van het meer Peixinho op het eiland Pico en monsters van het naburige Corvo blijkt dat de hoeveelheid uitwerpselen van koeien en schapen tussen 700 en 850 sterk toenam. Tegelijk daalde het aantal bomen en steeg de hoeveelheid houtskool. Dit wijst erop dat er op het eiland mensen woonden, die de bomen omhakten om plek vrij te maken om hun vee te laten grazen. Maar wie waren dat? Onderzoekers vermoedden al langer dat Vikingen een bezoek hadden gebracht aan de Azoren. In 2015 bleek uit een onderzoek dat de muizen op…
AMERIKA Midden in de kurkdroge Salt Lake-woestijn in Utah hebben archeologen de overblijfselen van een meer dan 12.000 jaar oude nederzetting uit de steentijd onderzocht. Tussen de dierenbotten, speerpunten en stenen werktuigen doken kleine zaadjes van tabaksplanten op, en wel zo veel dat het alleen maar kan betekenen dat de bewoners ervan genoten. ‘Mensen hadden vroeger een goede kennis van planten, en al snel nadat ze in Amerika waren aangekomen, wisten ze al van de bedwelmende eigenschappen van de tabaksplant,’ legt archeoloog Daron Duke uit, die bij de opgravingen betrokken was. Of de bewoners dagelijks tabak gebruikten of als onderdeel van hun religie, weten de onderzoekers nog niet. De vondsten konden worden gedateerd aan de hand van koolstof 14-monsters van hout dat als brandstof werd gebruikt in de ovens van…
KUNST ’Ge herinnert u die tekening Worn Out? Die heb ik dezer dagen opnieuw gemaakt, tot driemaal toe met twee modellen en zal er nog meer op sjouwen.’ Dat schreef de wereldberoemde kunstenaar Vincent van Gogh in november 1882 aan zijn vriend Anthon von Rappard. Twee van de tekeningen hangen al jaren in het Van Gogh Museum in Amsterdam, maar de derde was sinds 1910 niet voor het publiek te zien. Maar nu heeft de eigenaar toestemming gegeven om de zeldzame tekening tentoon te stellen. In de afgelopen decennia stond de echtheid van de tekening ter discussie, maar deskundigen van het Van Gogh Museum zijn er na onderzoek van het werk van overtuigd dat het van de schilder is. De tekening is een van drie voorstudies van Van Goghs Op…
CULTUUR Uit nieuw onderzoek blijkt dat de Europeanen in de steentijd best op ons leken. Tot nu toe werd aangenomen dat onze voorouders op jonge leeftijd kinderen kregen omdat ze meestal niet zo oud werden. Dat blijkt nu echter een onjuiste veronderstelling. Onderzoekers van de universiteit van Aarhus in Denemarken en het Max Planck-instituut voor evolutionaire antropologie in Duitsland bekeken de ca. 2 procent genen die we van de Neanderthalers hebben. En uit mutaties blijkt dat steentijdmensen pas rond hun 30e kinderen kregen. In Nederland zijn vrouwen gemiddeld 30,1 jaar bij hun eerste kind, in België 29,2. De onderzoekers konden berekenen hoe oud steentijdouders waren. Eerst keken ze hoeveel generaties er de afgelopen 40.000 jaar waren geboren. In ons DNA komen verschillende mutaties voor, waarvan sommige meer voorkomen bij mensen…
HET OUDE CHINA Sinds het begin van de 20e eeuw hebben onderzoekers ruim 200 ongewone mummies gevonden in de woestijn van West-China. Ze zijn lang, hebben een lichte huid en blond of bruin haar – typisch Europese kenmerken. Decennialang geloofden archeologen en sinologen (China-deskundigen) dan ook dat de Tarim-mummies getuigden van een eeuwenoude immigratiegolf uit Europa. Maar nieuwe DNA-studies tonen aan dat de experts het mis hadden. De studies werden uitgevoerd door een team van Chinese wetenschappers in samenwerking met deskundigen van de Harvard Universiteit in de VS en het gerenommeerde Max Planck-instituut in Duitsland. Tot verrassing van het team bleken de Tarim-mummies geen kolonisten te zijn, maar afstammelingen van jager-verzamelaars die het gebied al zo'n 12.000 jaar geleden bewoonden. ’We vonden bewijs dat ze eigenlijk tot een genetisch zeer…
