c't magazine Editie 12 - 2022

Het industrieconsortium dat de USB-standaard onderhoudt, geeft ons bij elke nieuwe usb-revisie een snelheidsverbetering. Maar zelfs wij op de redactie weten soms niet waar we het moeten zoeken als het gaat om de bijbehorende aanduidingen. Niet dat het ooit makkelijk was eigenlijk. In de begindagen van usb moest je al onderscheid maken tussen Low Speed, Full Speed, Hi-Speed en later nog Super-Speed. Omdat die Engelse termen niet eenduidig zijn, gebruikte eigenlijk iedereen de internationaal begrijpelijke versienummers USB 1.0 (tot Full Speed), USB 2.0 (Hi-Speed) en USB 3.0 (SuperSpeed). Die eenvoudige indeling had destijds prima met 4.0 kunnen worden voortgezet. Maar de snelheidsverdubbeling van 5 naar 10 Gbit/s werd door de usb-ontwikkelaars USB 3.1 (SuperSpeed+) genoemd. Enkele jaren later werd de maximumsnelheid opnieuw verdubbeld en voerden de verantwoordelijken voor de specificaties…

Prototypes Project Kuipersatellieten in 2023 Amazon heeft een aantal jaar geleden toestemming gekregen om 3200 satellieten in een lage baan om de aarde te brengen voor Project Kuiper. Dat project moet satellietinternet mogelijk maken in gebieden waar weinig of geen internetdekking beschikbaar is. Amazon wil daarmee de concurrentie aangaan met Starlink van SpaceX, dat inmiddels al beschikbaar is voor zowel zakelijke klanten als consumenten. De eerste twee prototypes van de Project Kuipersatellieten, Kuipersat-1 en Kuipersat-2, moeten in het eerste kwartaal van 2023 de ruimte in worden gestuurd. Eigenlijk hadden ze dit jaar al gelanceerd moeten worden, maar door de opgelopen vertraging is er een overstap gemaakt van ABL Space Systems naar de United Launch Alliance (ULA). De twee prototypes worden in hun baan om de aarde gebracht door de nieuwe…

Nieuwe 4K-home-projectors van Optoma Optoma komt met twee nieuwe short-throw projectors voor thuis: de CinemaX D2 en D2 Smart. Het zijn beide 4K-UHD-varianten (3840 × 2160) met 3000 lumen, een contrast van 1.800.000:1, REC.709 en DCI-P3 wide colour gamut, HDR10-compatibiliteit, drie HDMI 2.0-poorten eARC, S/PDIF, audiojack, RS-232 en Dolby Atmos-passthrough. Het verschil tussen de twee modellen zit hem in de Android tv-dongle met streaming apps die zoals de naam al doet vermoeden aanwezig is bij de Smart-variant van de D2. De CinemaX D2-serie biedt ook een enhanced gaming-mode met een 16 ms responstijd in 4K en 60 Hz en een responstijd van 4 ms bij full-hd en 240 Hz. Beide projectors hebben ingebouwde speakers (10W) en maken gebruik van Texas Instruments DLPtechnologie en Optoma’s DuraCore lasertechnologie waardoor de D2-serie met…

De opening werd gedaan door hoofdredacteur Noud van Kruysbergen. Hij liet zien waar het spectrum aan computerbladen op dit moment uit bestaat en welke positie c’t daarbij inneemt – en hoeveel informatie je voor je euro’s krijgt. De afgelopen jaren hebben er veel transities plaatsgevonden op het gebied van LAN en wifi. Eric van Uden van AVM (bekend van de Fritz!Boxen) vertelde daar tijdens zijn sessie alles over. Hij legde uit hoe het precies zit met Wi-Fi 5, 6 en ook al 7. Zigbee Direct laat gebruikers communiceren met hun Zigbee-netwerken door middel van een smartphone of ander Bluetooth Low Energy-apparaat. De sessie van Sander Raaijmakers ging dieper in op de typische gebruikersscenario’s en technische overwegingen voor deze toekomstige standaard Hammedey Cemal Kıraç van Simracingstore begon zelf al jong met karten…

Chipfabrikanten AMD en Intel zijn in een race om de snelste desktopprocessor te produceren. Als reactie op de Ryzen 7000 volgen nu de eerste zes cpu’s van de Core i-13000-serie. Dat zijn de overklokbare K-modellen Core i9-13900K, Core i7-13700K en Core i5-13600K, en hun F-varianten waarin de geïntegreerde graphics gedeactiveerd zijn. Tegelijkertijd stuurt Intel de high-end Z790-chipset mee in de race, die meer interfaces biedt dan zijn voorganger Z690. Goedkopere processor-en chipsetvarianten volgen later, vermoedelijk rond de jaarwisseling. Intel belooft 15 procent hogere singlethread-prestaties voor de Core i9-13900K. Toepassingen die van veel cores profiteren zouden tot 41 procent sneller kunnen werken dan met de Core i9-12900K. De grootste verandering is dat de fabrikant het aantal efficiency-cores (E-cores) in de hybride cpu’s heeft verdubbeld van 8 naar 16. Het aantal snellere,…

Het leerplatform CrowPi L van Elecrow leert je hoe je met Python externe hardware op de Raspi kunt aansturen. In de praktijk kan het echter snel uitdraaien op een lesje in de thermische grenzen van een lithiumaccu. Ondanks de USB-C-stekker is het absoluut geen USB-C-voeding, net zoals de laadpoort geen echte USB-C-poort is. De fabrikant gebruikt een USB-C-aansluiting om de Raspberry Pi-laptop van 12 volt te voorzien, maar negeert de usb-standaard voor Power Delivery volledig. In die standaard staat beschreven dat spanningen van meer dan 5 volt alleen mogen nadat de adapter en het aangesloten apparaat dat zijn overeengekomen. Een pure 12-volt voeding aansluiten is niet de bedoeling en is gevaarlijk omdat defecten in lithiumaccu’s tot brand kunnen leiden. De gevaarlijke voeding kan niet worden vervangen door eentje die aan…