Inhoudsopgave van Editie 171 - 2024 - Zo Zit Dat

TAKEN VERDELEN Afrikaanse leeuwen zijn de enige grote katten die in een groep leven. In zo’n leeuwentroep zijn de taken goed verdeeld. Zo zijn het meestal de leeuwinnen die jagen. En dat is niet gek: de dames zijn allemaal familie van elkaar – moeders, dochters, zussen – en kunnen daardoor perfect samenwerken. ‘Koning leeuw’ is daar minder goed in. Hij steekt zijn tijd liever in het beschermen van de troep en het verjagen van rivalen. PASPOORT NAAM: LEEUW WOONT IN: AFRIKA HERKEN JE AAN: EEN LANGE STAART MET CENTIMETER GEWICHT: 120 TOT 225 KILOGRAM WEETJE: LEEUWEN PIKKEN VAKER DE PROOI VAN HYENA’S DAN ANDERSOM. KATTen AAn De WAnDeL Hoe komt het dat op bijna elk continent katten ronlopen? Heel lang geleden liepen katten van Azië naar Afrika en Europa. En…

LanGneK Als je zo’n 80 miljoen jaar geleden een duik in de oceaan nam, kon de Plesiosaurus zomaar voorbij zwemmen. Dit spectaculaire zeereptiel had vier grote flippers waarmee ze zich door het water verplaatste. Maar niet alle Plesiosaurussen zagen er hetzelfde uit. Eerdere soorten hadden een groot hoofd en een korte nek. Maar latere soorten, zoals de Albertonectes, hadden juist een klein hoofd en een superlange nek. Hiermee konden ze makkelijk schelpdieren en andere vissen van de zeebodem plukken. Handig! DE NEK VAN DE ALBERTONECTES WAS EVEN LANG ALS EEN VOETBALGOAL BREED DOORGEDRAAID De naam van de Albertonectes is afgeleid van de Canadese provincie Alberta. Daar is ze ontdekt. Het Griekse woord nektes, betekent ‘zwemmer’. Toen ze haar voor het eerst ontdekten, dachten mensen dat ze haar nek als een…

OPVALLENDE VERSCHIJNING Als je de kroeskoppelikaan even goed bekijkt, snap je direct waar ze haar naam aan te danken heeft. Die wilde coupe natuurlijk! Maar dat is niet het enige waarmee deze vogel indruk maakt. Ze is ook één van de grootste, vliegende vogels. De spanwijdte van haar vleugels kan wel drieënhalve meter zijn! PASPOORT NAAM: KROESKOPPELIKAAN WOONT BIJ: MEREN EN RIVIEREN INZUIDOOST-EUROPA, OOST-ENMIDDEN-AZIË SMULT VAN: VIS ZOALS KARPER, PALING, MEERVAL EN SNOEK HANDIG: HEEFT EEN SCHEP ALS SNAVEL FAnATIeKe VISSeR Op het land heeft de kroeskoppelikaan niet zo veel aan haar logge lijf. Maar op het water is ze helemaal op haar plek. Samen met haar maatjes sluit ze vissen in. Die drijven dan naar laag water. En eenmaal daar vissen ze de hapjes gemakkelijk uit het water met…

INTERNATIONALE RUIMTESTATION Het internationale ruimtestation (ISS) draait in een baan om de aarde. Er zitten verschillende modules in. Een soort ‘kamers’ die stuk voor stuk zijn toegevoegd aan dit gigantische ruimtestation. De eerste module is gelanceerd in 1998, maar pas vanaf 2000 wonen er astronauten in het ISS. Het ruimtestation is nu zelfs zo groot dat je het soms kunt zien vanaf de aarde: als een soort ‘vallende ster’. GROOT Het ISS is ruim 50 procent groter dan het allergrootste vliegtuig ter wereld en weegt ongeveer 450 ton. Da’s even zwaar als 375 auto’s bij elkaar. CIRKELEND STATION Het ruimtestation schiet met een snelheid van 27.600 kilometer per uur door de ruimte. Het maakt elke 90 minuten een rondje om de aarde. Omdat de aarde zelf ook draait ziet het…

WAAROM ZIJN BANANEN KROM? Sem (9 jaar) Het lijkt wel of bananen niet zo goed kunnen beslissen! Als een tros bananen begint te groeien wordt die steeds zwaarder. De zwaartekracht trekt de tros naar beneden. Maar de gele rakkers willen dat helemaal niet. De tros wil graag naar boven blijven groeien, richting de zon. Daarom zijn bananen krom! WAAROM ZIJN PANDA’S ZWART-WIT? Joost (10 jaar) Ik zie, ik zie wat jij niet ziet! En het is… een panda. Zo’n megabeest mis je toch niet? Nou… sommige roofdieren wel. Een panda gebruikt haar kleuren namelijk als camouflage. Haar witte vacht wordt ’s winters onzichtbaar in de sneeuw. Haar zwarte poten helpen een handje in de schaduw. De kleuren op haar hoofd hebben een ander doel. Met haar donkere oren ziet ze…

VOOR WAT HOORT WAT? Oké, dit wordt een uitdaging. En de vraag is: waarom zou je dit in vredesnaam doen?! Nou… je kunt het inzetten als wisselgeld voor dingen die je bijvoorbeeld liever niet doet of dingen die je heel graag zou willen. Zoals: onder de hele afwas uitkomen op vakantie. Of een dagje (vooruit, weekend?) naar een pretpark of zwemparadijs naar keuze! Als jij belooft je scherm een week met rust te laten, zijn je ouders vast veel sneller overtuigd. Maar misschien is een betere reden nog omdat er zo veel andere leuke dingen te doen zijn. Kijk maar! NIeuWeVRIenDen De kans dat je tijdens de vakantie vooral aan het snappen bent met je vrienden van thuis, is mét smartphone natuurlijk heel groot. Maar zonder zo’n scherm voor je…

WAAROM BESTAAN KORAALRIFFEN? Lennard (12 jaar) Omdat ze geweldig mooi zijn natuurlijk! Maar dat niet alleen. Veel dieren zijn afhankelijk van het koraal. Maar liefst 25 procent van alle vissen die in de oceaan zwemmen wonen er, leggen er hun eitjes, eten er en laten zich door het koraal beschermen. En dan zijn er ook nog al die andere zeebewoners die van het koraal afhankelijk zijn. Het koraal helpt mensen ook. Je kunt er supergoed in vissen. En koraalriffen remmen golven af tijdens een harde storm. Zo overstroomt land minder snel. Het gaat heel slecht met het koraal. Daarom is het superbelangrijk dat we er beter voor gaan zorgen. Zodat jij er later ook nog kunt snorkelen! WIE HEEFT DE NAMEN VAN DE SEIZOENEN BEDACHT? Janne (10 jaar) Meer dan…

1 MAX VERSTAPPEN IS ZEVEN KEER WERELD-KAMPIOEN GEWORDEN BIJ DE FORMULE 1. ○ WAAR ○ NIET WAAR 2 DE LANGSTE TENNISWEDSTRIJD OOIT DUURDE ELF UUR LANG. ○ WAAR ○ NIET WAAR 3 TIJDENS DE EERSTE VOORLOPER VAN DE FORMULE 1 IN 1894 REED DE WINNAAR MEER DAN 100 KILOMETER PER UUR. ○ WAAR ○ NIET WAAR 4 IN DUITSLAND WORDEN DE OLYMPISCHE SPELEN IN DE MODDER GEHOUDEN. ○ WAAR ○ NIET WAAR 5 TIJDENS HET SPORTEN KOMEN ER STOFJES IN JE LIJF VRIJ WAAR JE BLIJ VAN WORDT. ○ WAAR ○ NIET WAAR 6 DE KLEUREN VAN DE OLYMPISCHE RINGEN STAAN VOOR DE VIJF WERELDDELEN. ○ WAAR ○ NIET WAAR 7 GOUDE MEDAILLES BESTAAN UIT PÚÚR GOUD. ○ WAAR ○ NIET WAAR 8 IN THAILAND IS VLIEGEREN EEN TOPSPORT. ○…

AVOCADO BESCHUIT BOTERHAM CHOCOPASTA CRACKERS CROISSANT EITJE FRUIT GROENTESPREAD HAGELSLAG HUMMUS JAM KAAS KARNEMELK KRENTENBOL MELK MUESLI OMELET SINAASAPPELSAP THEE WATER YOGHURT TIJD VOOR EEN FILMAVOND! Pak de popcorn en je drankje er maar bij! O, vergeet ook je filmkaartje niet… Kun jij deze rekensom oplossen voordat de film begint? BLENDERLIJSTJE Oeps! Alle woorden op dit boodschappenlijstje zijn in de blender beland. Weet jij het juiste woord en kun je het lijstje weer kloppend maken? PLAKKERIGE STROOPPUZZEL Tijd voor pannenkoeken! Met stroop, heel veel stroop… Of niet. Er mogen er niet meer dan twee pannenkoeken en flessen stroop naast elkaar staan. En per rij mogen er van beiden maar vier. CHECK DE OPLOSSING OP BLADZIJDE 95, 96 OF 97!…

1 Hoe noemen ze Mexicaans worstelen in Mexico? A. Lucha libre B. Sombrero C. Gewoon worstelen 2 De bekendste Mexicaanse worstelaar droeg een masker van zilver. Wat was zijn naam? A. Nacho B. Salvador C. El Santo 3 Worstelen is de oudste sport ter wereld. A. Waar B. Niet waar 4 Wat is de traditionele naam van een Mexicaanse worstelaar? A. El chabacano B. Luchador C. La cucaracha 5 Wat betekent Lucha libre? A. Masker gevecht B. Mexicaans worstelen C. Vrij worstelen 6 De worstelaars zijn eigenlijk acteurs A. Waar B. Niet waar 7 Welk dier staat vaak op het masker afgebeeld? A. Capibara B. Wasbeer C. Adelaar 8 Welke van deze twee Pokémon is geïnspireerd op Mexicaanse worstelaars? ONTDEK JOUW WORSTELNAAM Een Mexicaanse worstelaar gebruikt nooit zijn of haar…

ONDERSTEBOVENLUCHT SALAR DE UYUNI IN BOLIVIA Overal waar je kijkt, lijkt het land naadloos over te gaan in de lucht. Weet jij nog wat onder en boven is? Op de Salar de Uyuni zoutvlakte is dat erg lastig te ontdekken. Deze witte woestijn in Bolivia is de grootste zoutvlakte van de wereld. De lucht reflecteert in een dun laagje water en lijkt daardoor oneindig door te lopen. Geen wonder dat veel mensen hier graag op de foto gaan. HEUVELS VAN CHOCOLA EILAND BOHOL IN DE FILIPIJNEN Geen reep chocola, chocolade eitjes of een chocoladeletter, maar hele bergen chocola! Nou ja, dat lijkt zo. Misschien loopt het water je in de mond als je deze bijzondere bergen op het Filipijnse eiland Bohol ziet. Maar laat je niet voor de gek houden!…

LEEUW De koning van de dieren is voor niemand bang, en hoeft zich ook niet te verstoppen. En dat doe jij ook niet! Je voert graag het hoogste woord. Behalve als je slaapt. Dan moet iedereen je met rust laten. Want net als een leeuw ben jij ook dol op je bed! JAGUAR Hé krachtpatser! Jij bent goed in bijna alle sporten. Van rennen tot worstelen tot zwemmen. Net als de jaguar. Ook al zo’n sterke beer… ehm, kat! Wat jullie allebei óók goed kunnen, is brullen. Geen wonder dat je soms hoort dat je even stil moet zijn! SNEEUWLUIPAARD Wie niet weg is, is gezien: huh?! Waar ben jij nou? Je bent niet alleen kei in verstoppertje spelen, je vindt het ook prima als niemand je vindt. Alleen vermaak…

1 SLAPEN IS VOOR DE MEESTE DIEREN LEVENSGEVAARLIJK. ○ WAAR ○ NIET WAAR 2 EEN KOALA TUKT LANGER DAN EEN LUIAARD. ○ WAAR ○ NIET WAAR 3 BOMEN PAKKEN ’S NACHTS OOK HUN RUST MET EEN ○ WAAR ○ NIET WAAR 4 EEN DOLFIJN ZAKT TIJDENS EEN SLAAPJE HELEMAAL NAAR DE BODEM VAN DE ZEE. ○ WAAR ○ NIET WAAR 5 ZWANEN HEBBEN MEER LAST VAN BLAUW LICHT IN STRAATVERLICHTING DAN VAN GEEL LICHT. ○ WAAR ○ NIET WAAR 6 ORANG-OETANS SLAPEN IN EEN GROEP, WAARBIJ STEEDS ÉÉN WAKKER BLIJFT OM DE WACHT TE HOUDEN. ○ WAAR ○ NIET WAAR 7 EEN ZEESCHILDPAD HOUDT HAAR ADEM IN TERWIJL ZE SLAAPT. ○ WAAR ○ NIET WAAR 8 VLEESETERS SLAPEN LANGER DAN PLANTENETERS. ○ WAAR ○ NIET WAAR 9 OLIFANTEN ZIJN DE…

1 Waaraan danken tropische eilanden hun prachtige, witte stranden? A. Aan de woeste zee die het zand extra schoon spoelt. B. Aan de kak van papegaaivissen. C. Aan dood koraal dat aanspoelt. 2 Welk land heeft de meeste eilanden? A. Griekenland  B. Indonesië C. Zweden 3 Hoe weet een komodovaraanmannetje dat een vrouwtje hem wel ziet zitten? A. Ze doet een koprol voor hem.  B. Ze laat een harde, zwavelachtige scheet. C. Ze likt hem. 4 Welke kleur heeft het zand van een strand nooit? A. Zwart B. Groen  C. Blauw 5 Hoeveel procent van de Nederlanders chilt liever in z’n blootje dan met kleren aan? A. 2 procent  B. 12 procent  C. 22 procent 6 Welke bijzondere beesten wonen er op Isla Nublar*? A. Dinosaurussen  B. Vliegende olifanten C.…

THE TOURYST Platforms: pc, PlayStation 4, PlayStation 5, Switch, XBOX One, XBOX Series X|S In The Touryst bezoek je de tropische Monumenteilanden, waar je kunt zwemmen en duiken. Je kunt ook een chill dagje in de arcadehal doorbrengen of lekker shoppen. Luister vooral ook naar die gekke oude toerist die vertelt over mysterieuze monumenten op de eilanden. Het is je missie om elke ruïne op elk eiland te checken! Maar aangezien het vakantie is, en je niets moet en alles mag in deze vrolijke game, kun je tussen het spelen door ook gewoon even je surfplank pakken! ZOMERDROOGTE In de zomer komen vaak niet zo veel grote games uit. Waarom niet? Vakantie, natuurlijk! Juli en augustus zijn dé traditionele vakantiemaanden, vooral hier in Europa. Maar maak je geen zorgen… Wanneer…

1 DE EENDAGSVLIEG IS DE OUDSTE, FLADDERENDE DIERSOORT DIE NU NOG BESTAAT. ○ WAAR ○ NIET WAAR 2 HET ALLERKLEINSTE DEELTJE OP AARDE IS HONDERD KEER ZO KLEIN ALS DE PUNT ACHTER DEZE ZIN. ○ WAAR ○ NIET WAAR 3 EEN REUZENMIERENETER EET 35.000 MIEREN PER JAAR. ○ WAAR ○ NIET WAAR 4 IN VUURWERK ZIT HETZELFDE STOFJE ALS IN EEN SCHEET. ○ WAAR ○ NIET WAAR 5 EEN BEERDIERTJE KAN 30 JAAR SLAPEN. ○ WAAR ○ NIET WAAR 6 TWEELINGEN HEBBEN DEZELFDE VINGERAFDRUK. ○ WAAR ○ NIET WAAR 7 IN ÉÉN KLEIN KRISTALLETJE KUN JE AFLEZEN HOE EEN HELE BERG IS GEVORMD. ○ WAAR ○ NIET WAAR 8 EEN ZEEPAARDJE KRIJGT DE EERSTE TIEN DAGEN VAN HAAR LEVEN MELK VAN HAAR VADER. ○ WAAR ○ NIET WAAR 9 ER…

CHECK DE OPLOSSING OP BLADZIJDE 95, 96 OF 97! PASPOORT NAAM: SIAMESE KEMPVIS WOONT IN: ZOETWATER BIJZONDER: OOIT EEN VIS GEZIEN DIE LUCHT HAPT? YEP, DAT DOET DEZE KRACHTPATSER. HET MANNETJE BLAAST ER BELLEN MEE DIE EEN ZACHT SCHUIMNESTJE VORMEN. VINDT ’T VROUWTJE LEUK! ○ ECHT ○ NEP PASPOORT NAAM: JAK WOONT IN: CENTRAAL AZIË BIJZONDER: DEZE BEESTEN KUNNEN GEWELDIG KLIMMEN. ZE VOELEN ZICH HELEMAAL THUIS IN DE BERGEN. MENSEN MAKEN BOTER VAN HUN MELK EN OOK BOTERTHEE. ○ ECHT ○ NEP PASPOORT NAAM: ARKYS LANCEARIUS WOONT IN: AUSTRALIË BIJZONDER: ALSOF DE VORM EN DIE GEKKE LANGE ARMEN NIET GENOEG ZIJN, MAAKT DIT SPINNETJE OOK NOG EENS GEEN WEB. IN PLAATS DAARVAN WACHT ZE EINDELOOS ONDER EEN BLAADJE TOT EEN PROOI DOM GENOEG IS OM VOORBIJ TE LOPEN. EN GRIJP!…

PAKLIJST TIJDENS DEZE NOODTOESTAND IS HET BELANG-RIJK DAT JE NIET LANG OP ÉÉN PLEK BLIJFT. JE WILT NIET DAT DE ZOMBIES JE VINDEN. ZORG DUS DAT JE EEN RUGZAK KLAAR HEBT STAAN MET DEZE INHOUD: • TENT, LUCHTBED EN SLAAPZAK• BLIKVOER VOOR MINIMAAL DRIE DAGEN, EN VERGEET JE BLIKOPENER NIET!• WATERFLESJES• POWERBANK OP ZONNE-ENERGIE: IN EEN UITGESTORVEN WERELD IS WAARSCHIJNLIJK GEEN ELEKTRICITEIT.• EEN NOODRADIO. DAAROP HOOR JE (HOPELIJK!) OP WELKE PLEKKEN HET VEILIG IS.• EHBO-KIT: ZOMBIES KUNNEN BIJTEN (AL BEN JE DAN WAARSCHIJNLIJK TE LAAT)• MOBIEL MET EEN GEDOWNLOADE PLATTEGROND VAN JE OMGEVING IN HAÏTI IS ER EEN WET DIE HET ILLEGAAL MAAKT OM IEMAND IN EEN ZOMBIE TE VERANDEREN. GeBRuIK Je TeLeFOOn! WhatsAppen met vrienden of TikTokken tegen de verveling? Dat kan waarschijnlijk niet als de wereld op zijn…

KLEURIGE GLOED Op het eerste gezicht heeft de regenboogslang maar een saai kleurtje. Totdat de zon op haar lijf schijnt. Dan krijgt het dier ineens een kleurige gloed, die je ook wel ziet op bellenblaasbellen. Dat komt door de speciale schubben van het reptiel. Die weerkaatsen wit licht in alle kleuren van de… èh… regenboog. Aha, zo komt de slang dus aan haar naam! SLAnGenGAnG Deze slang is geen uitslover die haar kleurenpracht graag showt. Overdag verstopt ze zich liever in de dikke laag bladeren op de bodem van het bos. En als het even kan, verdwijnt ze zelfs onder de grond. Met haar smalle en platte kop en gladde lijf glijdt ze soepel op een paar centimeter diepte door de aarde. Soms graaft de slang niet zelf, maar kronkelt…

STOP VOOR JE VERDER LEEST, GA OP ZOEK NAAR: • EEN SPIJKER• DE HELFT VAN EEN HOUTEN KNIJPER• EEN KNIKKER• EEN TENNISBAL• 2 AFWASBAKKEN MET WATER• KLEI• BLIKJE COLA LIGHT• BLIKJE GEWONE COLA DICHT EN DICHTER Gooi de spijker en de houten knijper in het water. Wat gebeurt er? De kleine spijker zinkt direct naar de bodem. De grotere knijper blijft drijven. Raar? Helemaal niet! Elk materiaal is opgebouwd uit miljarden kleine moleculen. Deze moleculen zitten in de ene stof dichter op elkaar dan in de andere stof. In de natuurkunde noem je de ruimte tussen de moleculen de dichtheid van een stof. In dit eerste experiment is de dichtheid van de spijker groter dan de dichtheid van het stukje hout! ’T ZIT IN DE LUCHT Gooi nu de tennisbal…