Inhoudsopgave van Editie 9 - 2021 - Zo Zit Dat

HOE WORDT EEN DIER INEENS ALBINO? Finn (10 jaar) Heb jij weleens een dier ineens albino zien worden Finn? Vast niet! Want met albinisme wordt een dier geboren. Het staat vast in z’n DNA. Een dier (of mens) met albinisme maakt minder of helemaal geen melanine aan. Daardoor hebben de huid, haren en ogen bijna geen kleur. Dat ziet er heel bijzonder uit, maar het is voor een dier vooral lastig. Verstoppen kan bijna niet en ook jagen is lastig. Trouwens, niet alle witte dieren zijn albino’s. Soms is wit zijn namelijk heel handig. Op de Noordpool bijvoorbeeld. WAAROM ROT FRUIT? Lars (8 jaar) Rotten wordt veroorzaakt door schimmels, gisten en andere microscopisch kleine organismen. Normaal gesproken worden die organismen door de schil buitengehouden. Maar wanneer een vrucht rijper en…

Zwemmen in de lucht Het is blauw en begint op 35 meter hoogte. Dûh, de lucht… Fout! Tussen twee Londense gebouwen hangt een zwembad! Als je daarin zwemt, lijkt het door de doorzichtige bodem of je over alles en iedereen heen vliegt. Cool! FRUIT AAN JE VOETEN Waar zijn jouw schoenen van gemaakt? Grote kans dat ze van leer zijn. Dierenhuiden dus. Zielig voor de dieren, maar ook nog eens bereslecht voor het milieu. Kan dat anders? Ja! Knappe koppen maakten een heel nieuwe soort leer. Van ananas! Nadat de vrucht is geplukt, blijven de bladeren over. En van de vezels daarvan maakten ze Piñatex, oftewel: ananasleer. Duurzaam én diervriendelijk! Kwakend succes Hiep, hiep, hoera! In Dierenpark Amersfoort zijn zes titicaca-kikkervisjes uit hun ei gekropen. Dat is reden voor een…

Van challenges tot kattenkwaad, hier kom jij de maand wel mee door! Dit heb je nodig: • POTJE RODEKOOL• CIT ROEN• AMMONIA-OPLOSSING (TE KOOP BIJ DE DROGIST)• WATER• KLEINE GLAASJES• MAATBEKER• ZEEF• BAKJE• EEN VOLWASSENE PH-OE INGEWIKKELD? NEE HOOR! Op flessen shampoo, douchespul en afwasmiddel staat vaak: pH-huidneutraal. Maar… wat betekent dat nou eigenlijk? Als de zuurtegraad van een stof lager is dan 7, dan is het zuur. Zoals sinaasappelsap. Is de zuurtegraad hoger dan 7, dan is het basisch. Zoals groene zeep. Neutraal is een stof als de zuurtegraad precies 7 is, zoals water. Is een stof pH-huidneutraal, dan heeft het dezelfde zuurtegraad als je huid. Dat is ongeveer 5 of 6, een beetje zuur dus. ZO DOE JE ’T: VOORBEREIDING Zet een bakje onder een zeef en giet…

Terug in Nederland Eerst even de wolf. Hoe is die in Nederland beland? Simpel. Hij zwom de rivier over, kruiste een paar grote wegen, vond genoeg eten en hoppa. Daar is-ie weer! De wolf laat zich niet zo makkelijk tegenhouden. Toch is de kans dat je er een tegenkomt niet zo groot. Er zijn er nog geen twintig in heel Nederland en ze verstoppen zich graag voor mensen. STEKELROG IS EEN: ROG LENGTE: TOT 85 CEN TIMETER HERKEN JE AAN: DE RIJ STEKELS VAN RUG TOT STAARt Kom je een grote hondendrol tegen waar veel haar in zit? Gefeliciteerd, je hebt wolvenpoep gevonden! WOLF IS EEN: HONDACHTIGE LENGTE: 80 TOT 160 CENTIMETER HERKEN JE AAN: ZIJN BREDE KOP EN STAART DIE OMLAAG HANGT Verkenners Vroeger zat de Noordzee bomvol gigantische…

RUPSENOPMARS “De eikenprocessierups is een nachtvlindertje in de maak. De laatste jaren zie je de rups vaker in Nederland. Doordat de temperatuur stijgt komt-ie vanuit het zuiden van Europa steeds verder naar het noorden. Hij is gek op warmte en ook hier wordt het steeds warmer.” BALLEN VOL SPINSEL “De eikenprocessierups heeft zijn naam te danken aan de boom waarin-ie woont: de eik. De rups maakt nesten op de stam en takken. In deze ballen vol spinsel eet de rups zich vol aan eikenblaadjes. Totdat hij zich ontpopt tot vlinder. De eik heeft het intussen flink te verduren, die wordt helemaal kaalgevreten.” LELIJK EENDJE “Een rups is of heel mooi of heel lelijk. Dat heeft een reden. Een mooie rups heeft felle kleuren en patronen. Hiermee schrikt-ie vijanden af. Minder…

Paspoort NAAM: SAIGA IS EEN: ANTILOPE MET EEN BIJZONDERE SNUIT LEEFT: OP DROGE VLAK TEN IN CENTRAAL-AZIË EET: GRASSEN, KRUIDEN EN BLADEREN Koning(in) van de gekke looks Er zijn veel dieren die er een beetje bijzonder uitzien, maar de saiga wint! Hij heeft een log lijf, korte pootjes en zijn oren zijn klein. Maar deze antilope valt pas echt op door zijn gebobbelde kop en z’n vreemde snuit! Neuszaken Dat opgeblazen ding lijkt op een slurf, maar is toch echt een neus. En niet zomaar één. In de neusholtes zitten twee natte zakken, die allerlei trucjes kunnen. Ze vormen een ingebouwde verwarming, waarmee ingeademde lucht wordt verwarmd. Maar ze kunnen ook juist voor verkoeling zorgen. Bovendien werkt de snuit als een filter. Wel zo handig op de stoffige vlaktes waar…

• WAAR • NIET WAAR Van bladzijde 29. 1 Waar: wetenschappers ontdekten dat de harten van sporters die drie keer achter elkaar meededen aan de Spelen, groter werden. Hoe dat komt? Het hart is een spier en als je die vaak traint, wordt-ie groter. Net als je spierballen. Wat een krachtpatsers!2 Niet waar: het is nóg duurder. Het sportevenement kost maar liefst dertien miljard euro. Daar kun je wel 260 duizend Tesla’s van kopen of meer dan 39 miljoen Nintendo Switches! Het is dus ook geen wonder dat de meeste landen de Olympische Spelen helemaal niet willen organiseren. Veel te duur!3 Waar: veel bodybuilders drinken vaak drankjes met extra veel eiwitten om hun spieren te laten groeien na het sporten. In die eiwitdrankjes zit cysteïne, een stofje dat ervoor zorgt…

FLAMINGO AXOLOTL DROMEDARIS GIRAF IJSBEER INKTVIS LEEUW LUIAARD NEUSHOORN OLIFANT TIJGER WALRUS ZEEHOND WEET JIJ HET ANTWOORD? Ga dan vóór 24 augustus naar Zozitdat.nl/winnen en vul je antwoord in bij deze winactie. Zo maak je kans op een boekenpakket met de boeken Sloop dit boek en Scoren! (t.w.v. € 28,98). WIN3x DIT KUN JE WINNEN Een boek slopen?! Het mag! In Sloop dit boek scheur je aan de hand van grappige opdrachten de bladzijdes helemaal aan flarden. In het boek Scoren! ontdek je de grootste Nederlandse sporters en hun bijzondere verhalen. Over de eigenwijze Johan Cruijff, de pijlsnelle Max Verstappen, paralympisch wonder Esther Vergeer en nog veel meer!…

BLIKSEM Wordt er binnen in een wolk statische elektriciteit opgebouwd, dan ontstaat er een bliksemschicht. Dat is dus een soort lijn vol elektrische stroom die richting de grond of een andere wolk schiet. BLIKSEMAFLEIDER Een metalen staaf boven op een hoog gebouw kan de bliksem aantrekken. Een draad leidt de bliksem vanaf dat hoge punt dan veilig naar de grond. Flitsende ontlading Die statische elektriciteit wil graag weg. Maar in de wolk kan-ie geen kant op. Daarom schiet hij er als bliksem uit. De top van een hoog gebouw is dicht bij de wolken. Een makkelijke plek dus voor de bliksem om naartoe te gaan. ONWEERSWOLKEN Als binnen in onweerswolken ijskristallen zakken en warme waterdruppels stijgen, wrijven ze tegen elkaar aan of botsen ze. Op die manier onstaat er statische…

Zodra de zon schijnt, sta je te springen: buiten spelen, zwemmen, naar het strand! Maarre… wel even insmeren, want voor je het weet ben je een krokant tomaatje. Hoe zonnebrandcrème je daartegen beschermt? Dat lees je hier! KLEURTJE TEGEN DE ZON Je lijf doet zelf eerst z’n best. Het reageert op ultraviolet licht in zonnestralen (uv-licht) en maakt melanine aan. Dit stofje geeft je huid een donkerder kleurtje, dat een soort natuurlijke parasol is. Maar deze bescherming is niet genoeg. Tegen de sterke straling van de zon is alleen zonnebrandcrème opgewassen. Dat bestaat uit mengsel van verschillende stoffen. SPIEGEL IN EEN FLESJE Naast de gewone ingrediënten voor crème, zitten er in zonnebrand zogenaamde werkzame bestanddelen. Stofjes die je beschermen tegen de zon. Er zijn stoffen die het zonlicht terugkaatsen als…