Inhoudsopgave van Editie 7 - 2024 - Wetenschap in Beeld

HEELAL Sterrenstof zweeft in de ruimte tussen de sterren van ons sterrenstelsel, en wetenschappers denken dat het de bouwstenen vormt van rotsplaneten als de aarde, en van het leven. Welk type sterren stof vormen en hoe ze dat doen, is echter nog de vraag. Maar nu, na jaren van onderzoek naar het verschijnsel, denken astronomen dat ze een voorheen onbekende bron hebben ontdekt. Onderzoekers van de Cardiff University’s School of Physics and Astronomy hebben een speciaal type supernova geïdentificeerd, dat een wisselwerking heeft met de omringende gassen. Supernova’s zijn enorme explosies, die plaatsvinden in de laatste levensfase van sommige sterren. Een stervende ster explodeert omdat hij zijn voorraad elementen als waterstof heeft opgebruikt in fusieprocessen. Gedurende drie jaar na de explosie observeerden de onderzoekers de supernova SN2018, die zich bevindt in…

Sterren worden geboren uit stof en gas. De babyster spuwt gasstromen uit die schokgolven veroorzaken wanneer ze op de omringende gassen knallen. Het resultaat is een gloeiende, langgerekte nevel: een Herbig-Haro-object. Zichtbaar licht komt er niet door, maar de schok creëert een hitte van duizenden graden Celsius, die zichtbaar is voor de infraroodcamera van de ruimtetelescoop James Webb. Hier heeft de Webb het Herbig-Haro-object 797 vastgelegd, en je ziet de nieuwe ster tussen de twee horizontale stralen.…

Golven vullen zon en wind aan Wind overheerst in het noorden 1 grootste potentieel voor windenergie gemeten in W/m2 Midden van de aarde vangt de meeste zon 2 grootste potentieel voor zonne-energie gemeten in W/m2 Golven rollen vooral naar het zuiden 3 grootste potentieel voor golfenergie gemeten in W/m Je hebt vast weleens op het strand gestaan en naar het geluid van de golven geluisterd. En je hebt vast ook weleens in zee gezwommen en gevoeld hoe de golven met je lijf solden. De oceanen vormen met hun enorme kracht een van de grootste potentiële bronnen van groene energie op aarde. De zee kan wel vijf keer zoveel kilowatt leveren als alle windturbines bij elkaar – en zo voorzien in de energiebehoefte van de hele wereld. Met gemak zelfs. De…

Golf duwt tegen zuiger 1 De druk van een golf brengt een drijvend platform omhoog, verbonden met een zuiger. De zuiger perst hydraulische vloeistof samen. Die gaat naar een tank waar de druk op peil blijft. Vloeistof drijft motor aan 2 De samengeperste vloeistof wordt vanuit de tank naar een motor gepompt. De motor zet de lineaire druk van de stromende vloeistof om in een koppel, waardoor een as gaat draaien. Rotaties creëren stroom 3 De rotor van de hydraulische motor is verbonden met een elektrische generator. Hierin draait geleidend metaal omringd door magneten. Door de beweging van het magneetveld gaat er stroom lopen in het metaal. Vloeistof loopt terug 4 De stroom gaat naar het elektriciteitsnet. De hydraulische vloeistof uit de motor wordt nu teruggepompt in het systeem, zodat…

De zeshoekige ‘tegels’ bij de Giant’s Causeway aan de Noord-Ierse kust zien eruit als een verweerde promenade uit een vergeten beschaving, maar zijn een uniek overblijfsel van een vulkaanuitbarsting 60 miljoen jaar terug. Het zijn de toppen van circa 12 meter lange kolommen van basalt. Die werden gevormd toen zeewater het magma van de uitbarsting zo snel afkoelde dat het gesteente barstte. Onder de kolommen ligt nog eens 10 à 15 meter gestold magma afkomstig van de uitbarsting, als een soort fundament. De plek kreeg zijn naam (‘reuzenweg’) omdat het volgens de Ierse mythologie gaat om de resten van een bouwwerk van de legendarische held Fionn mac Cumhaill. De Schotse reus Benandonner had Fionn uitgedaagd voor een duel, en toen deze de uitdaging aannam, moest Fionn een weg naar Schotland…

NATUURKUNDE De traditie om een cirkel in 360 graden te verdelen, is ontstaan in Mesopotamië, de aanduiding voor het oude Irak en delen van Syrië. Hier ontstond ongeveer 5000 jaar geleden een van de eerste schriftsystemen, het spijkerschrift. Het spijkerschrift werd onder andere gebruikt in wiskundige en astronomische documenten, en de Mesopotamische culturen gebruikten een zogeheten sexagesimaal talstelsel, dat 60 als grondtal heeft. Uit dit oude systeem komt onze verdeling van minuten en uren in 60 eenheden voort. Hetzelfde geldt voor de verdeling van een cirkel in 360 graden, wat 6 x 60 is. Een van de grote voordelen van het sexagesimale stelsel is dat je het getal 60 kunt delen door 10 gehele getallen naast 1 en 60 zelf – zonder dat de uitkomst breuken bevat. 60 gedeeld door 2…

OPLOSSINGEN OP PAGINA 96 KRAAK DE CODE Beantwoord drie vragen met verschillende delen van je brein en puzzel het codewoord bij elkaar. LOGICA 1 Ken neemt een getal in gedachten dat groter is dan 10. ‘Als ik het deel door 5 of 8,’ zegt hij tegen Lotte, ‘houd ik een rest van 1.’ Wat is het kleinst mogelijke oneven getal waar dat voor opgaat? I: Een getal tussen de 11 en 30. M: Een getal tussen de 31 en 45. A: Een getal tussen de 46 en 60. N: Een getal tussen de 61 en 80. E: Een getal van 81 of groter. GETALBEGRIP 2 Jaap heeft 100 glazen knikkers, die hij wil verdelen tussen zijn zoon Willem en zijn dochter Jenny. De verdeling moet zodanig verlopen dat deze som…

Een fotograaf kreeg het hele mierenarsenaal naar zijn hoofd toen hij rode bosmieren wilde fotograferen en iets te dichtbij kwam. De soort bouwt nesten tot 2 meter hoog van dennennaalden en twijgen in bosranden en open plekken. Eén nest kan wel 100.000 mieren bevatten en als ze bedreigd worden, verdedigen ze zich door gif te spuiten. De licht bijtende vloeistof, mierenzuur, maakt ook deel uit van het gif van brandnetels. De foto won de eerste prijs in de competitie Close-up Photographer of the Year 2023.…

Verborgen waterwereld ontdekt voor de kust van Chili Kilometers onder de zeespiegel voor de kust van Chili hebben wetenschappers een wereld met allerlei leven ontdekt. NATUUR Langs twee grote onderzeese bergketens voor de kust van Chili heeft een internationaal onderzoeksteam onlangs een verborgen wereld ontdekt met wel 100 zeediersoorten die nog nooit eerder zijn waargenomen. De ontdekking werd gedaan rond speciaal uitgekozen bergen van de twee ketens, die zich samen 2900 kilometer uitstrekken: van de Chileense kust tot Paaseiland. De wetenschappers ontdekten ook nog onbekende onderwaterbergen, waarvan de grootste vermoedelijk vier keer zo groot is als het hoogste gebouw ter wereld, dat toch ook 828 meter hoog is. De diepzee-expeditie was bedoeld om de bodem rond de gigantische onderwater-gebergten te onderzoeken, die samen wel 200 bergen tellen. Hiervoor gebruikte het team…

Cannabis kopieert lichaamseigen stoffen Cannabisstoffen werken in elk lichaamsdeel verschillend. In de hersenen dempen ze de zenuwsignalen. De lichaamseigen cannabisstoffen worden lokaal aangemaakt als de behoefte ontstaat en worden daarna snel weer inactief. Stroomstootje maakt stoffen vrij 1 Een elektrische impuls in het zenuwuiteinde leidt tot de afgifte van signaalstoffen. Deze gaan naar de volgende zenuwcel, die het elektrische signaal verder stuurt. Cel geeft cannabisstoffen af 2 De zenuwcel die de signaalstoffen ontvangt, geeft endocannabinoïden vrij. Die gaan via de kleine tussenruimte terug naar de eerste zenuwcel. Zenuwcel houdt stoffen vast 3 De endocannabinoïden bindenen activeren bepaalde receptoren in de eerste cel. Ze vertellen de zenuwcel om de afgifte van signaalstoffen te vertragen. Cannabis bootst het systeem na 4 Moleculen in cannabisstoffen bootsen de endocannabinoïden van het lichaam na en kunnen…

Zee werd buffet voor pinguïns Toen dinosauriërs 66 miljoen jaar geleden plotseling verdwenen, kwam hun leefgebied beschikbaar voor ande re diergroepen. Terwijl zoogdieren zich op het land vestigden en vroege vogels het luchtruim kozen, was de zee één grote, open voorraadkamer. De vogel verspreidde zich in het zuiden 1 De oudste fossiele pinguïn, de Waimanu, leefde 62 miljoen jaar geleden in Nieuw-Zeeland. Van daaruit verspreidde het dier zich via Antarctica naar Afrika en Zuid-Amerika. Met de stroom mee 2 De grote stromingen van de Atlantische en Stille Oceaan brengen voedsel mee. Fossielen duiden erop dat ze ook pinguïns heen en weer brachten tussen Afrika en Zuid-Amerika. Huidige soorten zonderen zich af 3 De bewegingen van de pinguïns worden sterk beperkt door roofdieren. Pinguïns broeden alleen op Antarctica en andere afgelegen plekken (groen) waar…

Wind zweept de golven op 1 Zonlicht verwarmt de lucht ongelijkmatig, en door de drukverschillen gaat het waaien. De wrijving creëert golven over de zogeheten slaglengte totdat de wind gaat liggen – maar de deining gaat vaak nog kilometers door. Zon en maan trekken aan de zee 2 De zwaartekracht van de zon en vooral de maan trekt aan het water op aarde, waardoor getijden ontstaan met ongeveer elke zes uur eb en vloed. Als de zon en de maan op één lijn staan met de aarde, kan de vloedlijn 15 meter hoog komen. Golven bevatten twee typen energie 3 Het water in een golf draait rond en bevat een bepaalde hoeveelheid kinetische energie of bewegingsenergie. Hoe hoger de golven, hoe meer energie er vrijkomt als ze breken en neerstorten…

Tijgers zie je zelden in Maleisië. De grote kat wordt bedreigd door ontbossing en stroperij en de populatie is gekelderd van 3000 in de jaren 1950 tot nog geen 150 nu. Maar onlangs gaf een tijger een teken van leven. In samenwerking met de stropersbestrijding zette een natuurfotograaf acht fotovallen op en een nieuwsgierige tijger maakte deze selfie. Naar schatting leven er wereldwijd nog maar zo’n 5500 tijgers in het wild, maar de populatie neemt de laatste jaren weer toe.…

Zonnestelsel: Bewegingen duiden op onbekende objecten 1 Objecten die van positie veranderen ten opzichte van de sterren kunnen planetoïden, kometen of misschien zelfs een onbekende Planeet Negen zijn. Onderzoekers verwachten 6 miljoen van zulke onbekende objecten in ons eigen zonnestelsel te vinden. Melkweg: Sterren tonen het verleden 2 De telescoop kan 17 miljard onbekende sterren in de Melkweg vinden. Sommige daarvan bevinden zich in zogeheten sterrenstromen, die anders bewegen dan andere sterren omdat ze afkomstig zijn van kleinere stelsels die door de Melkweg zijn opgeslokt. Het heelal: Supernova’s brengen donkere materie in kaart 3 Astronomen verwachten dat de telescoop 20 miljard verre sterrenstelsels zal vinden. Het licht van supernova’s kan onthullen hoe ver weg die zijn, en hun precieze locatie zal ons leren hoe de donkere materie van het heelal is verdeeld.…

VOOR DE DIERENLIEFHEBBER Bekijk de zeearend in Noorwegen, de bizon in Polen of de orka aan de zuidkust van Spanje. VOOR DE GEOLOOG Verken de platentektoniek in IJsland, de geologische lagen in Denemarken of vulkanische rotsformaties in Noord-Ierland. VOOR DE ASTRONOOM Duik in de astronomie in Engeland, bekijk de grootste raket van Europa in Frankrijk of bewonder de Melkweg op Tenerife. VOOR DE DIERENLIEFHEBBER Het grootste Europese landdier 1000 jaar geleden zwierf de Europese bizon ofwel de wisent door een groot deel van Europa en Azië. Maar door jacht en een gebrek aan leefgebied is de populatie gedecimeerd, en in 1852 werd de laatste wilde bizon afgeschoten. Slechts 48 dieren bleven over in dierentuinen. In de jaren 1920 begonnen Poolse en Duitse biologen daarom een fokprogramma met als doel de…

Orka strandt 1 Een jonge orka strandt. Een oudere soortgenoot helpt dan door met hoge snelheid naar de kust te zwemmen en vlak voor de waterrand een scherpe bocht te maken. De beweging creëert een golf die het jong mee terug neemt naar zee. Volwassen dier leert jongen jagen 2 Het jong leert bij eb ook op zeeleeuwen jagen. Het volwassen dier brengt hem dicht bij de kust en zorgt ervoor dat de zeeleeuw niet het land op kan door tussen de kust en de zeeleeuw te zwemmen terwijl het jong de zeeleeuw achterna zit. Orka’s gebruiken aangeleerde techniek 3 Nadat de jonge orka zich kan laten stranden en vluchtroutes kan afsnijden, kan hij gaan jagen op jonge zeeleeuwen door de aanspoeltechniek toe te passen en zijn tactisch inzicht te…

NATUUR De hoogste boom ter wereld verborgen houden klinkt als een behoorlijke uitdaging. Toch is dat waar de National Park Service, het agentschap dat de nationale parken in de VS beheert, voor strijdt. De kustmammoetboom (Sequoia sempervirens) Hyperion werd in 2006 erkend als de hoogste boom ter wereld en staat ergens in Noord-Californië. De boom is 116 meter hoog – hoger dan het Vrijheidsbeeld of de Domtoren. Slechts een paar mensen hebben de 10 meter brede stam van Hyperion kunnen bewonderen. Er leiden geen paden naar de boom, de locatie wordt geheim gehouden en het gebied is afgezet. Mocht je de boom toch weten te vinden, dan riskeer je een boete van 5000 dollar en tot zes maanden gevangenisstraf. Die straffen werden ingesteld toen de National Park Service afval rond de…

46 miljard lichtjaar is de grens van hoe ver we theoretisch in het heelal kunnen kijken. Sterrenstelsels die verder weg zijn, zullen we nooit te zien krijgen. HEELAL Als je je voorstelt dat het heelal begon bij de oerknal als een exploderend punt, zou je denken dat het een centrum heeft. Dit is echter niet het geval. Voor de oerknal was er geen ruimte of tijd, dus het heeft geen zin om te zeggen dat het heelal op een specifieke plek is ontstaan. Sinds de oerknal zijn alle gebieden in de ruimte groter geworden en daardoor is alles – op grote schaal – steeds verder van elkaar verwijderd geraakt. Daarom wordt het heelal vaak vergeleken met het oppervlak van een ballon die wordt opgeblazen. Waar je je ook bevindt op de ballon,…

Giftige spin kan je seksleven redden Een langdurige en pijnlijke erectie bij een marktmedewerker heeft geleid tot een nieuw middel tegen impotentie. Het gif dat hem trof zou miljoenen mannen kunnen helpen – en werkt ook bij vrouwen. NIEUWS ◼ Rover vindt voormalig meer op Mars ◼ Bloedtest kan dementie 10 jaar voor de eerste klachten opsporen ◼ Kunstmatige organismen moeten CO2 opvangen Q & A ◼ Wat gebeurt er met de gasplaneten als de zon uitdooft? ◼ Raken we door ons helium heen? ◼ Waarom is berenklauw zo gevaarlijk voor mensen? Kwal is een hersenloos genie Kwallen hebben geen hart, maar kunnen eeuwig leven. Ze hebben geen gezicht, maar kunnen zien en horen. Nu blijkt dat ze ook nog kunnen leren en onthouden – zonder hersenen. Groene energie komt van…

HEELAL De gasreus Saturnus is met 146 natuurlijke satellieten de koning der manen. De grootste maan, Titan, is groter dan de planeet Mercurius, terwijl andere het formaat van een sporthal hebben. Een van de grotere manen is Mimas, met een diameter van circa 400 kilometer. Hier hebben astronomen onlangs een geheim ontdekt op 20-30 kilometer onder zijn ijskoude oppervlak. Dankzij de data van de Cassinisonde, die NASA ruim 13 jaar lang heeft voorzien van beelden en gegevens over Saturnus, heeft de ruimtevaartorganisatie een ondergrondse oceaan van vloeibaar water ontdekt. In hun persbericht noemen de onderzoekers de ontdekking verbazingwekkend, omdat de ijzige en gebutste bodem niets prijsgaf over wat zich kilometers daaronder schuilhield. ‘Door de ontdekking wordt de maan lid van een exclusieve club van manen met vloeibaar water onder het oppervlak,…

NATUUR Het grootste dier ter wereld paart probleemloos met een andere soort. Uit een nieuwe studie van een groep blauwe vinvissen blijkt dat ongeveer 3,5 procent van hun DNA afkomstig is van een andere walvissoort. De Noorse en Canadese onderzoekers waren verrast over het hoge percentage vreemd DNA bij de blauwe vinvissen. Het afwijkende genetische materiaal komt echter niet uit een verre uithoek van de dierenwereld: het is afkomstig van de gewone vinvis – de naaste verwant van de blauwe vinvis. Het nieuwe onderzoek toonde ook aan dat alle huidige blauwe vinvissen in meer of mindere mate DNA van de gewone vinvis in hun genen-pool hebben. De conclusie is verrassend, omdat de meeste hybride dieren – kruisingen van twee soorten – geen jongen kunnen krijgen. Dit geldt zowel voor het…

OVERZICHT RODE BLOEDCELLEN RODE CELLEN LEVEREN ZUURSTOF ? WAT ZIJN HET? Rode bloedcellen zijn kleine, platte cellen die zuurstof door het lichaam brengen met behulp van de stof hemoglobine. Ze zijn extreem talrijk – ze vormen 84 procent van al onze cellen en 40-45 procent van het bloedvolume. Speciale eiwitten op hun oppervlak bepalen onze bloedgroep: rode bloedcellen met het eiwit antigeen A geven bloedgroep A, antigeen B geeft bloedgroep B. De functie van deze eiwitten is nog onbekend, maar ze kunnen onze gezondheid beïnvloeden. ! WAAROM ZIJN ZE BELANGRIJK? De lichaamscellen hebben aldoor zuurstof nodig en daarom zijn rode bloedcellen onmisbaar. Door ondervoeding, ziekte en andere invloeden kan het aantal rode bloedcellen dalen – wat we kennen als bloedarmoede – en dit kan ernstige gevolgen hebben. In het begin zal…

60-62 MILJOEN JAAR GELEDEN Voorouder veroverde de zee De eerste pinguïn, Waimanu manneringi, liep rechtop en had korte vleugels, een lange snavel en platte, compacte botten. Daarmee was hij een goede duiker die de zeeën verkende. ■ HABITAT: Nieuw-Zeeland ■ LENGTE: 80-100 cm ■ GEWICHT: 15-20 kg 36 MILJOEN JAAR GELEDEN Reuzen in diep water Reuzenpinguïns konden bijna 2 meter groot en 100 kilo zwaar worden. Ze waagden zich waarschijnlijk als eerste in de diepzee, waar andere dieren ze later verdrongen. ■ HABITAT: Peru ■ LENGTE: 1,5 meter ■ GEWICHT: 60-100 kg 20-25 MILJOEN JAAR GELEDEN Meesterduiker op jacht Hersenscans laten zien dat de pinguïn Paraptenodytes antarcticus kon duiken en de acrobatische toeren beheerste die nodig zijn om te jagen in de diepten van de zee. ■ HABITAT: Chili en Argentinië ■ LENGTE: 70-80…

Ingenieurs gaan creatief te werk om golfkracht om te zetten in stroom. Ze willen zo veel mogelijk energie uit het water halen met een enorme drijvende driehoek, een onderwaterboei en nog veel meer. Driehoek voorziet duizenden huishoudens van stroom In de zomer van 2023 lanceerden Chinese ingenieurs de Nankun, een drijvende golfkrachtcentrale die tot 3500 huishoudens per dag van stroom kan voorzien. De centrale weegt 6000 ton en kan tot 24.000 kWh stroom per dag leveren. De driehoek kan stroom halen op een diepte tot 100 meter. Elke zijde is uitgerust met vijf beweegbare platen die met de golven meebewegen. De platen zijn verbonden met een hydraulisch systeem dat de beweging omzet in stroom. STATUS: De installatie is in bedrijf. POTENTIEEL: 24 MWh per dag. Lucht drijft turbines aan OceanEnergy OE35…

De lichtgevende band van de Melkweg strekt zich uit over de sterrenhemel boven de Andes. Op een berg draait een reuzentelescoop iets en neemt de duizendzoveelste nachtfoto. Op het eerste gezicht is het een kopie van de foto die de telescoop drie nachten geleden nam – hetzelfde stuk hemel en dezelfde sterren, nevels en sterrenstelsels op dezelfde posities. Maar een van de duizenden sterren in dit deel van de hemel schijnt een beetje helderder in de nieuwe afbeelding: waarschijnlijk een supernova in wording. Op een andere foto is een klein stipje iets verschoven. Misschien is het wel een planetoïde die op weg is naar de aarde. Zulke ontdekkingen worden routine zodra de Vera C. Rubin-telescoop in 2025 begint met het monitoren van de hemel. De telescoop zal continu zelfs de…

6 nummers € 29,95 + ENERGIE-METER t.w.v. € 26,95 BESPAAR ENERGIE EN GELD MET DEZE SLIMME ENERGIEMETER Met de energiemeter kun je het energieverbruik van huishoudelijke apparaten meten en de bijbehorende elektriciteitskosten berekenen. Stel heel eenvoudig de eenheidsprijs van jouw energieleverancier in en het verbruik wordt nauwkeurig berekend. De meter is voorzien van een digitaal display dat verschillende parameters toont, zoals tijd, vermogen (W), totaal verbruikte elektriciteit (kWh), spanning (V), frequentie (Hz), stroomsterkte (A), arbeidsfactor, kosten en elektriciteitsprijs. De energiemeter ontvang je nu gratis bij een halfjaarabonnement (6 nummers) op Wetenschap in Beeld voor slechts € 29,95 (i.p.v. € 41,70) EEN ABONNEMENT BIEDT ALLEEN MAAR VOORDELEN! ✔ Het magazine als eerste thuisbezorgd.✔ Gratis digitaal lezen en toegang tot de website met meer dan 5.000 artikelen✔ De artikelen komen tot leven met…

De ruimtetelescoop James Webb richt zijn infraroodoog op het stervormingsgebied Sagittarius C in het hart van de Melkweg. Het zwarte gebied boven de blauwe waterstofwolk is een infrarode donkere wolk (IRDC), waar koud stof en gas een donker silhouet vormen tegen de vage gloed van heet stof. De donkere wolken zijn ondoordringbaar, maar de molecuulrijke IRDC’s zijn vermoedelijk de kraamkamer van enkele van de grootste sterren in het heelal.…

Op de kustlijn van het strand spartelt een jonge orka. Hij is net aangespoeld. Maar dan verschijnt de vin van een grotere orka. Vlak voor het strand maakt de volwassen orka een scherpe bocht, waardoor er een grote golf ontstaat die over het jong spoelt en het mee terug de zee in neemt. De jonge orka is niet per ongeluk op het strand beland, maar als onderdeel van de jagerstraining die al generaties lang wordt doorgegeven. Orka’s brengen hun jongen vitale jachttechnieken bij. En ze zijn niet de enige – wetenschappers dachten altijd dat dieren op instinct handelden en dat systematisch leren voorbehouden is aan mensen, maar dat beeld is hard aan het veranderen. In een heel nieuw onderzoek heeft een team biologen uit Australië de leermethoden van een stel…

Buurman van de VLT in Atacamawoestijn wordt nog groter 1 Op 20 kilometer afstand van de vier telescopen van de VLT wordt momenteel veruit de grootste optische telescoop ooit gebouwd: de ELT. De hoofdspiegel krijgt een diameter van 39,3 meter en zal bestaan uit 798 zeshoeken. James Webb profiteert van de duisternis in de ruimte 2 De hoofdspiegel van de James Webb Space Telescope (JWST) meet slechts 6,5 meter, maar het uitzicht is perfect. De JWST bevindt zich op 1,5 miljoen kilometer van de aarde, zonder storing van kunstlicht of atmosfeer. Chinese vallei omgetoverd tot een reuzentelescoop 3 De FAST-telescoop in de bergprovincie Guizhou in het zuidwesten van China is de grootste radiotelescoop. De schotel is gebouwd in een natuurlijke vallei. Hij bestaat uit 4500 metalen panelen en is 500…

LICHAAM Waar mannen een vrijpartij doorgaans afsluiten met vuurwerk, is het voor veel vrouwen lastig om een orgasme te krijgen. Daarom hebben wetenschappers van de gynaecologische kliniek van het New H Medical in New York onderzocht in welke standjes de clitoris het best gestimuleerd wordt en hoe de doorbloeding van het gevoelige orgaan verbeterd wordt. Er werden vijf klassieke sekshoudingen getest: een met de vrouw boven, een in zithouding, twee met de man boven (met en zonder kussen onder haar bekken) en de laatste was doggystyle, waarbij de man de vrouw van achteren penetreert. De onderzoekers kregen hulp van een stel dat zich opofferde voor de wetenschap en seks had in de vijf genoemde standjes. Van tevoren en na afloop werd er een echografie van haar clitoris gemaakt om de doorbloeding…

NATUUR Net als de meeste andere zoogdieren zijn stieren kleurenblind voor rood en groen en zien ze kleuren sowieso vrij slecht. Dat is allang aangetoond. Stieren hebben in hun netvlies maar twee soorten kegeltjes. Daarom zien ze geen rood en hebben ze moeite om andere kleuren van elkaar te onderscheiden. Kleuren zorgen er dus niet voor dat de stier uitzinnig wordt van woede – dat komt door bewegingen, en in stierengevechten reageert de stier dan ook op de bewegingen van de matador. Klassieke stierengevechten zijn verdeeld in drie handelingen, die er elk op gericht zijn om de stier uit te putten, zodat hij zijn kop laat zakken. In de eerste twee fasen gebruikt de stierenvechter meestal gele capes, waar de stieren net zo woedend op reageren als op de rode cape.…