Inhoudsopgave van Editie 45 - 2017 - Panorama

We staan tegenwoordig zo vaak onvrijwillig in de rij dat het vrij bizar is als je dat ook nog eens voor je plezier gaat doen. Al helemaal als je weet dat je na uren voor een winkel te hebben gestaan, binnen 1159 tot 1329 euro af moet tikken voor een telefoon die als belangrijkse nieuwe features heeft dat je hem aan moet kijken om te ontgrendelen, een nog snellere processor in zich herbergt en emoticons kan maken die je nadoen. Oh ja, en hij heeft een OLED-scherm. Iets wat de concurrenten al sinds 2009 hebben. En toch staan ze wéér in de rij, de Apple-fans. Deze keer dus voor peperdure de iPhone X, de duurste iPhone ooit. En tevens de duurste consumentensmartphone op de markt. By far…

België in de ban van de Bende van Nijvel Vorige week werd het aangekondigde ’harde bewijs’ geponeerd dat duidelijk moet maken dat de Bende van Nijvel werd aangestuurd door hoge kringen binnen de Rijkswacht, ambtenarij en de politiek. Een voormalige Rijkswachter heeft daarover een verklaring afgelegd. Of dit in één klap deze complottheorie die al jarenlang rond de Bende van Nijvel hangt bevestigt, moet nog maar blijken. Wat deed die Bende eigenlijk? In de jaren ’82, ’83 en ’85 vond in België een serie zeer gewelddadige roofovervallen plaats. In totaal vielen 28 doden en meer dan 40 gewonden. Tankstations, supermarkten, het maakte niet uit: de Bende van Nijvel kwam overal en schoot op onschuldige burgers en agenten. De naam hebben ze gekregen door hun eerste overval die plaatsvond in 1982…

‘Het is gebakken lucht, er zijn geen regels... ...iedereen kan maar gewoon wat doen’ Je schreef eerder bestsellers over René van der Gijp, Wim Kieft en Christian Gyan. Waarom past Rob Jansen ook in dat rijtje? “Alleen zijn achtergrond is al interessant: zoon van een vakbondsleider die wordt getraind om de voetbalmakelaardij te bevechten en uiteindelijk zelf de grootste voetbalmakelaar van Nederland wordt. Iemand die is opgegroeid in voetbalkleedkamers, zoals hij zelf zegt, die groot en rijk is geworden in die wereld, die je ook zelden op plezier kunt betrappen als hij zich in die wereld begeeft.” Klinkt een beetje zoals jij. “Ik ben ook in de voetbalwereld terechtgekomen toen ik 17 was. Ruim dertig jaar later zit ik er nog steeds in.” Gecondoleerd. (lacht) “Soms denk ik inderdaad: mijn…

PANDEMIE In de veertiende eeuw duikt een bizarre plaag op in Europa die binnen vijf jaar tientallen miljoenen doden eist. Een epidemische ziekte met een passende bijnaam: de Zwarte Dood. Tussen 1347 en 1352 krijgen mensen ogenschijnlijk vanuit het niets overal op hun lichaam last van zwarte puntjes die overgaan in zwerende builen bij de lymfeklieren en geïnfecteerd raken en in de meeste gevallen binnen een week de dood tot gevolg hebben. De ziekte die hiervoor verantwoordelijk is? De (builen)pest, een van de grootste moordenaars ooit. In vijf jaar luidt de pest de dood in voor ongeveer een derde van de Europese bevolking, zo’n 75 miljoen mensen. De impact van de epidemie – of pandemie, zoals een ziekteuitbraak van wereldwijde proportie ook wel heet – is enorm: in Europa duurt…

‘IK WIL GEWOON DAT MADONNA ME TEGEN EEN MUUR SMIJT, ME ZOENT EN DÁN ZEGT DAT ZE ME EEN STUK STRONT VINDT’ Van een documentaire die dient ter promotie van een artiest verwacht je een gelikt en typisch Amerikaans verhaal. Dat van de popster die het helemaal op eigen kracht heeft gedaan, miljoenen mensen in vervoering brengt met haar briljante nummers en tegelijkertijd een geweldig mens is. Eindconclusie: Lady Gaga is fantastisch, een van de grootste cadeaus die de aarde heeft voortgebracht. Maar de nieuwe documentaire Five Foot Two (haar lengte, 1,57 meter) toont een volledig ander beeld van de artiest dan je op voorhand verwacht. Die van een kwetsbare vrouw die zoals wel meer supersterren hevig worstelt met haar roem. Treffend voorbeeld: iemand uit haar entourage kan er niet…

Op de Nederlandse wegen zie je ze hoe langer hoe minder, maar wie denkt dat alle oude Volkswagen Kevers inmiddels op de schroothoop liggen, die is waarschijnlijk nog nooit in Addis Abeba geweest. In de Ethiopische hoofdstad stikt het er nog altijd van. Sommige zijn vijftig jaar oud, sommige veertig, en andere zelfs nog nieuwer. De auto’s zijn goedkoop en gemakkelijk zelf te repareren. Dat geen enkele Ethiopische Kever nog origineel is, maakt de trotse eigenaren niets uit. Een Kever met 23 lagen lak en de onderdelen van veertien andere Kevers, is ook gewoon een Kever.…

DE ZAAK VAN SINTERKLAAS De persoonsbeveiliging voor Dieuwertje Blok is geregeld, de inbox voor anonieme doodsbedreigingen geopend en de stoomboot gepantserd. Kortom, het meest omstreden programma van de Nederlandse televisie kan weer met een gerust hart van start. Een medewerker van de NTR zette de boel weken geleden al op scherp met de mededeling dat er in Het Sinterklaasjournaal, anders dan vorig jaar, geen bonte-, regenboog-, of disco-pieten meer te zien zullen zijn. Voor tegenstanders van dit besluit is tijdens de intocht alvast een demonstratievak gereserveerd. Het antwoord op de vraag hoe de Pieten er dan wel uit zullen zien – ‘een soort vijftig tinten grijs’ – wakkerde het vuur nog verder aan. Hoezo vijftig tinten grijs? Moesten we dat letterlijk nemen? Grijze Piet? Of was het cryptischer bedoeld en…

 Terwijl er in de afgelopen jaren gemiddeld zo’n drie dodelijke slachtoffers door misdrijven per jaar vielen in Friesland, staat de teller nu – met nog twee maanden te gaan – al op negen doden. Het zijn geen koele liquidaties van professionele hitmen in de georganiseerde misdaad, maar vooral familiedrama’s, veelal veroorzaakt door verwarde mannen. Wat is er in godsnaam aan de hand in Friesland? 22 juni moeder doodgestoken Donderdag 22 juni van dit jaar is een bijzonder warme dag in Nederland. In de Bereklauw, een straat in de groene, rustige wijk Aldlân, zitten sommige buurtbewoners rond het middaguur in de tuin van hun huis koffie te drinken, als ze plotseling lawaai horen. Glasgerinkel, geschreeuw. Als ze polshoogte gaan nemen, zien ze de 59-jarige Ypie Jarir-Mast op straat liggen, in een…

Het jaar 2017 is een uniek jaar voor het bij Airport Twente, nabij Enschede, gevestigde bedrijf Aircraft End-of-Life Solutions (AELS). Het Nederlandse bedrijf verwelkomde dit jaar namelijk het grootste vliegtuig dat ooit is geland op de voormalige militaire vliegbasis. Een Airbus A340-300, die, zoals het Zwitserse vlaggetje dat nog op de zijkant prijkt al verklapt, ooit vloog voor ‘Swiss’, zoals Swiss International Airlines – de grootste luchtvaartmaatschappij van Zwitserland – in het wereldje liefkozend wordt genoemd. Het logo van de maatschappij vinden de naar schatting zeker duizend toegestroomde belangstellenden op de spottersheuvel echter niet meer terug op het gevaarte. Ook het registratienummer, HB-JMK, is vlak na de landing keurig van het vliegtuig gevijld. Het toestel voltooide daags voor de landing in Enschede nog zonder problemen de lange lijnvlucht van het…

Billy krijgt te horen dat zijn geit stinkt. Dan spreekt de kroegbaas zijn legendarische vloek uit: ‘Jullie hebben mijn geit beledigd. Chicago Cubs zal nooit meer iets winnen’ Het kan helemaal niet, want Chicago Cubs is vervloekt, dat weet iedereen in Amerika. In de film Back to the Future II (uit 1989) is daar nog een grap over gemaakt. Twee acteurs kijken naar een digitaal billboard waarop sportnieuws uit 2015 verschijnt. “Wait a minute. Cubs win World Series?!” “That’s something! 100 to 1 shot I tell ya.” (“Wacht even. De Cubs winnen de World Series?” “Dat meen je niet! Een kans van 1 op 100 zeg ik je.”) Een van de schrijvers zou later verklaren dat ze geen onwaarschijnlijkere sport-voorspelling konden bedenken dan de vervloekte Cubs die de World Series…

Feyenoord-aanvoerder Karim El Ahmadi vat het Champions League-seizoen van landskampioen Feyenoord met één handgebaar samen. In het verre en troosteloze Charkov, waar het Nederlandse voetbal sinds het EK van 2012 toch al geen beste herinneringen aan had, gaat ook de vierde wedstrijd van het kampioenenbal hopeloos verloren. Vier gespeeld, nul punten. Wat een grand dessert had moeten worden na het prachtige kampioenschap, draait voor de Rotterdammers uit op een Europese lijdensweg waarbij het toch al gebutste zelfvertrouwen midweeks nog eens genadeloos verder de grond in wordt gestampt.…

ALS HET KOUD IS, KAN DE EIFFELTOREN TOT VIJFTIEN CENTIMETER KRIMPEN. DE AMERIKAANSE PRESIDENT ANDREW JACKSON (1767-1845) HEEFT ZIJN PAPEGAAI GELEERD TE VLOEKEN. EEN DAG OP DE PLANEET MERCURIUS DUURT BIJNA NET ZO LANG ALS 59 DAGEN OP AARDE. China | Het visarrest Een 40-jarige activist is in Hong Kong (China) veroordeeld tot drie weken cel omdat hij een broodje tonijn naar een politicus heeft gegooid. De activist zei in de rechtszaal dat hij het broodje had gegooid omdat de politicus er ‘zelfgenoegzaam’ uitzag en dat hij had verwacht dat de politicus het broodje wel zou vangen. Dat gebeurde echter niet: de politicus zag het projectiel naderen en bukte, waardoor het op de hoofdinspecteur van de politie landde. Weet die rechter wel zeker dat hier niet gewoon een Chinese versie…

Jacobs! Dinsdagavond speelt Oranje in Boekarest vriendschappelijk tegen Roemenië, maar je moet wel gek zijn of masochist om daar op af te stemmen. Op andere velden vinden diezelfde avond, en een dag later, namelijk wedstrijden op leven en dood plaats. Wedstrijden waarbij voor de winnaar keiharde WK-tickets klaarliggen. Meest in het oog springende affiche van de vier WK-playoffs is Italië-Zweden, waarbij ik je natuurlijk niet hoef uit te leggen dat ik met een azuurblauw shirt, een Forza Italia-sjaal en een kluwen spaghetti op mijn kop voor de buis zit. Ten eerste: een klassiek voetballand als Italië hoort op een WK. En ten tweede: fuck die Zweden. Een land dat er in twee wedstrijden niet in slaagt om van het slechtste Nederlands elftal ooit te winnen, heeft op een WK nog…

Honderden vliegtuigspotters en andere nostalgici wachten het moment af dat op Schiphol voor de allerlaatste keer een blauw-witte Fokker van KLM landt. De toestellen, die sinds het faillissement van de Nederlandse vliegtuigbouwer in 1996 niet meer worden gebouwd, werden volgens de luchtvaartmaatschappij te duur in onderhoud. Dik 97 jaar telde de KLMvloot steevast een aantal Fokkers, maar aan dat tijdperk komt nu een einde. Ook het keukentrapje dat een liefhebber gratis en voor niets aanbood, veranderde aan dat besluit helemaal niets.…

De politie is me al eens te hulp geschoten bij gebrek aan een columnonderwerp. Dit keer zaten ze me juist in de weg. Het leek van de week wel het menu bij de afhaalchinees. Kreeg bijna keuzestress. Jelle-gate was al helemaal uitgekauwd, maar is dermate relevant, dat ik er toch bij stil sta. Een live trial by media, en dat dagenlang. Zelfs op het oog verstandige mensen (schrijvers, programmamakers) trokken verregaande conclusies of hadden hun oordeel al klaar, zonder de feiten te kennen of wederhoor af te wachten. De een sprak op Twitter over ‘vieze smerige verkrachter dat je bent’, de ander riep op tot onvoorwaardelijke steun aan ‘slachtoffer Jelle’ met de hashtag #SteunJelle. Weer een ander zag dat ‘verkrachter’ Gijs van Dam loog bij Pauw, omdat hij met zijn…

Sommige dingen zie je van mijlenver aankomen: ik ben nog geen tien minuten binnen of ik sta al met een Bokkenlul aan mijn lippen. Dat komt ervan als je linea recta op de meest melige naam af rent, en je niet eerst verdiept in de festivalgids van het PINT Bokbierfestival 2017, de bockbierbijbel die alle 12.000 bezoekers bij de ingang krijgen uitgedeeld, en waar – zo zie ik wanneer ik met die voorbarige Bokkenlul in mijn handen sta – de meesten van hen een uitvoerige studie van maken voordat ze hun glas bij een van de vele taps voor het eerst laten vullen. Nederland telt in het najaar tal van bockbierfestivals, bockbierproeverijen, bockbierdagen, bockbiertochten, bockbierwandelingen en culinaire bockbier-avonden, maar dé klassieker onder al die evenementen is het PINT Bokbierfestival in…

Spel: Mario + Rabbids Kingdom Battle Genre: doldwaze Mariogame Platform: Nintendo Switch Review: Dennis de Vos Super Mario behoeft in de gamewereld geen introductie meer. Sinds de eerste Super Mario Bros. uit 1985 zijn er meer dan honderd games verschenen waar de loodgieter met de rode pet in opdaagt, al dan niet vergezeld door broer Luigi, prinses Peach of Toad de paddenstoel. Ook dit jaar verschijnen er weer meerdere Mariogames, maar het spel Mario + Rabbids Kingdom Battle is ongetwijfeld de meest bizarre. Mario (van Nintendo) krijgt namelijk te maken met een invasie van Rabbids (van gameproducent Ubisoft), een stel knettergekke konijnen die springend, stuiterend en ongein uithalend door het spel stuiven. Het is op het eerste gezicht een rare combinatie. Mario is over het algemeen vrij braaf en altijd…

Na het Steve Bartman-incident zijn er nog vele pogingen ondernomen om de vloek uit te bannen. Door supporters is er een dode geit aan een standbeeld voor het stadion gehangen, een priester heeft het speelveld besprenkeld met heilig water uit het Vaticaan en zijn er geiten gedoneerd aan ontwikkelingslanden om goed karma af te dwingen. En toch kwam de voorspelling uit Back to the Future II uit. Ze zaten er alleen een jaar naast. In de finaleserie van 2016 werd Cleveland Indians met 4-3 verslagen en was de vloek van Billy de geit eindelijk voorbij. 108 jaar na de titel uit 1908 mocht Chicago Cubs zich weer de beste honkbalploeg van het land noemen. De club benutte het moment ook om voor eens en altijd met…

‘Nou Norbert, dat was het dan’ – Aftredend minister-president Jo Cals - ■ WAT DE NACHT VAN SCHMELZER ■ WAAR DEN HAAG ■ WANNEER VRIJDAG 14 OKTOBER 1966 In de nacht van 13 op 14 oktober 1966 zit politiek Den Haag in de rats wanneer Norbert Schmelzer, fractievoorzitter van de regerende Katholieke Volkspartij (KVP), een motie van wantrouwen indient tegen zijn partijgenoot, premier Jo Cals. Het is een unicum in de Nederlandse politiek, net zoals het feit dat heel Nederland voor het eerst via de televisie live getuige kan zijn van het verloop van het debat, dat tot diep in de nacht duurt. Een nacht die bekend komt te staan als de nacht van Schmelzer. Na Prinsjesdag 1966, waar premier Cals zijn ambitieuze plannen voor het volgende jaar uit de…

Deze foto behoeft weinig uitleg, toch? Precies, dit zijn de finalistes van de Miss Bumbum-competitie in het Braziliaanse S ã o Paulo. De foto is geschoten voor de uitnodiging van de vipgasten. Daarin staat te lezen dat de vips geacht worden zelf bestek mee te nemen, dat het verboden is zonder mes en vork te eten, er geen sprake kan zijn van een hapje proeven en dat het vlees niet gekeurd mag worden. Dat doet de jury. De uitnodiging vermeldt overigens niet of het vlees rauw opgediend wordt of dat de dames eerst even vlak naast een barbecue gaan staan.…