Inhoudsopgave van Editie 3 - 2023 - Opzij

uitgelicht HET ONGELUKSKIND Terug naar het Italië onder Mussolini. Francesca is het enige kind van een keurig echtpaar. Elke zondag kijkt ze naar een meisje dat in de rivier met twee jongens speelt. Francesca raakt door haar gefascineerd en ze droomt van een vriendschap. Volgens anderen is het meisje echter vervloekt, een ongelukskind. Op een dag legt Francesca contact met het ongelukskind en er groeit een bijzondere vriendschap. De oorlogsdreiging neemt toe, terwijl de meisjes dromen van vrijheid en gelijkheid. Beatrice Salvioni – Het ongelukskind € 21,99 (Uitgeverij Cargo) Fictie De nazaten Daar is de langverwachte opvolger van De eetclub en Debet. Karen woont al tien jaar met haar dochters en zoontje op het Noord-Brabantse platteland. Na twee grote gebeurtenissen in haar leven besloot ze eerder het kustdorp Bergen voorgoed…

Stella Bergsma Wat zou jij nodig hebben wanneer je te maken krijg met vrouwenhaat? “Steun krijgen. En dat iemand iets aardigs tegen je zegt of voor je opkomt.” Stella benoemt het laatste incident wat ze mee heeft gemaakt. In de Nieuwe Revu werd ze onder andere ‘een zielig hoopje mens’ genoemd. Dit was wat Roddelpraat-presentator Jan Roos over haar zei. Dit is dus echt vrouwenhaat. Stella had net haar boekpresentatie gehad. En dit raakt haar. Ik vind het dapper en mooi hoe ze zich kwetsbaar opstelt. “Tuurlijk raakt dat me. Ik vind het leven veel te kort om me niet te laten raken. Het is niet de inhoud van zo’n opmerking die me raakt, maar de intentie. Dat iemand me pijn wil doen of vernederen. Dat vind ik er zo…

Dit artikel is een bijdrage van Atria, het kennisinstituut voor emancipatie en vrouwengeschiedenis. Herstory is een samenwerking tussen Atria en Opzij. Verhalen uit de vrouwenarchieven halen we in deze rubriek uit de onzichtbaarheid. Een bekende zwarte feminist en abolitionist – iemand die streeft naar de afschaffing van de slavernij – was de Amerikaanse Sojourner Truth (1797-1883). Truth werd als Isabella geboren bij de rivier de Hudson, waar zij tot slaaf werd gemaakt door de Nederlandssprekende familie Hardenbergh. Na jaren als tot slaaf gemaakte te hebben geleefd en verschillende eigenaren te hebben gehad, besloot zij in 1843 om alles achter zich te laten en als reizende evangelist door het land te trekken. God gaf haar naar eigen zeggen een nieuwe naam: Sojourner, omdat zij veel zou gaan reizen, gevolgd door Truth,…

‘Seksueel misbruik met beeldmateriaal is een grove schending van iemands seksuele identiteit.’ Aan het eind van de zomer van 2014 werden honderden accounts van Amerikaanse beroemdheden gehackt en werden hun naaktfoto’s openbaar gemaakt. De gebeurtenis werd al snel ‘the Fappening’ genoemd. Een nogal grove samentrekking van ‘fapping’, wat in straattaal mannelijke masturbatie betekent, en ‘happening’. Deze kwestie was voor rechtsfilosoof Marthe Goudsmit Samaritter (1991) het startpunt van haar masterscriptie en later haar proefschrift. “Het hield de gemoederen destijds behoorlijk bezig. Ik vond het heel storend dat er geen gedeeld besef was over dat je niet naar die foto’s moest kijken. Daar had ik een discussie over met vrienden en zij waren van mening dat het niet per se verkeerd was om naar de foto’s te kijken, omdat iemand tóch niet…

Ongetemde mannen “Een titel moet prikkelen. Daarom heet mijn laatste boek, dat begin dit jaar verscheen: De getemde man. Zo zie ik mezelf, een man die zijn vrouwelijke en mannelijke energie in balans heeft. Toen ik vluchtte uit Sierra Leone, vertrok ik uit de jungle en kwam ik terecht in een dierentuin. Mannen uit mijn thuisland zie ik als ongetemde mannen. Ik denk dat mensen niet worden geboren met het idee dat diegene beter is dan iemand anders, dat mannen beter zijn dan vrouwen bijvoorbeeld. Dat wordt ons aangeleerd: dat ongetemde, die absolute macht over vrouwen. Wij werden opgevoed met het idee dat we boven vrouwen staan, dat we controle over hen moeten hebben en dat ze een soort van eigendom zijn. Niet omdat vrouwen zwak zijn, maar juist omdat…

Welke tentoonstelling? WOMXN. Waar? Nederlands Fotomuseum in Rotterdam Wat? Voor het project WOMXN. heeft fotograaf Sebiha Öztaș 23 vrouwen geselecteerd die kracht uitstralen en een belangrijke maatschappelijk bijdrage leveren aan de stad Rotterdam. De fotograaf gaf de regie aan de vrouwen. Hoe zien zij zichzelf? Hoe willen zij geportretteerd worden? Waarom nu? Het is belangrijk te laten zien dat de vrouw meer is dan mooi of iemands muze. Vaak zijn vrouwen het object van de kunstenaar. De tentoonstelling toont een verscheidenheid aan unieke vrouwen. De titel verwijst naar alle vrouwen en nadrukkelijk ook naar mensen die zich identificeren als vrouw. Wanneer? Tot in het najaar. Welk museum? Teylers Museum Waar? Haarlem Wat? Dit is het eerste en oudste museum van Nederland. Het museum voor wetenschap en kunst werd in 1784 gesticht. Het…

Perfecte PICKNICK De grasvelden zijn groen, de temperatuur is aangenaam: het enige wat er nog ontbreekt is een goede picknick. Perfecte picknick van Mme Charlotte geeft tips over hoe je dit kunt aanvliegen. Van lekkere hapjes tot hoe je al die lekkernijen slim meekrijgt. € 14,99, Uitgeverij Snor Fifties VOYAGE Een echt duurzaam geproduceerde koffer blijkt nog best lastig te vinden. Het populaire SuitSuit is in ieder geval van goede kwaliteit, biedt tien jaar garantie en gaat dus lang mee. Het op de jaren vijftig geïnspireerde design is ook nog eens geweldig om naar te kijken. Een Fabulous Fifties-spinner heb je vanaf € 129. GIETEREN Een degelijke ijzeren gieter met een trendy, paars-bruin design. Erg handig om te hebben, want het groen is extra dorstig in de zomermaanden. De gieter met…

‘De media is gebouwd op vriendjespolitiek. Wie is je vader en wie is je moeder?’ Maryam Hassouni Wat zou jij nodig hebben wanneer je te maken krijg met vrouwenhaat? “Als actrice ben ik al 22 jaar een publiek figuur. Ik had nergens last van, totdat vorig jaar mijn boek, Wat de fak, uitkwam en ik als etnische vrouw naar buiten trad. Haat ontstijgt politieke voorkeur, het ontstijgt gender en religie. Mensen zagen het gebeuren en iedereen zweeg. Dit heeft mij het meeste geraakt. Mijn wereld stond op zijn kop. Ik begreep niet goed waar dit aan lag. Vrouwen die dit hebben meegemaakt zie je verdwijnen.” Speelt sisterhood een rol? “En brotherhood is ook nodig. Mensen kijken liever weg. Support is ver te zoeken voor een vrouw. Als vrouw ben je…

Voorafgaand aan het gesprek met Nadya bekijk ik een opname op YouTube waar ze spreekt op een congres van de Nederlandse Vereniging voor Psychiatrie (NvvP). In haar knalrode jurk spat ze van het scherm af. In het filmpje is te horen hoe haar stem trilt van de zenuwen, in haar linkerhand houdt ze een spiekbriefje waar ze totaal niet geheimzinnig over doet. Ze is op dat moment acht maanden zwanger, wat haar kwetsbaarheid benadrukt. Maar vooral vind ik haar moedig en ontwapenend. Ze deinst er niet voor terug om voor bijna tweeduizend psychiaters en aanverwante beroepsgenoten te vertellen wat een bipolaire stoornis type 1 in real life betekent en hoe je wél kunt leven en werken met die stoornis. Nadya vertelt onder meer hoe de ziekte zich voor het eerst…

Op zoek naar douchegel, shampoo, deodorant of scheermesjes? Bij de drogist is alles keurig gesorteerd op producten voor mannen en vrouwen. De mannenproducten zijn blauw, zwart en grijs. De vrouwenschappen worden gedomineerd door roze en pasteltinten. Handig en leuk voor het oog (als je van kleur houdt). Maar wie direct op de roze hoek afstevent, is in vele gevallen ook duurder uit. Als mannen-en vrouwenproducten nagenoeg hetzelfde zijn, maar de vrouwenvariant toch duurder is, wordt dat pink tax genoemd. Oftewel, een toeslag voor vrouw-zijn. Dat komt vaak voor bij verzorgingsproducten, maar ook bij andere producten en diensten die aan vrouwen gemarket worden. Denk aan: vitaminepillen, kinderspeelgoed, roze stepjes, een knipbeurt bij de kapper, kleding of voeding. Ter vergelijking: een Kruidvat-scheermeshouder voor mannen met zes reservemesjes kost 5,49 euro, dezelfde variant…

NORALY BEYER “Mijn ouders spraken nooit over het slavernijverleden. Het enige dat ik me hiervan in mijn jeugd kan herinneren is dat er in mijn familie gesproken werd over Princess. Dat hoor je dan als kind aan en ik vond het wel leuk dat er iemand in de familie was die Princess had geheten. Ze was de grootmoeder van mijn opa. Later heb ik haar naam teruggevonden in het Surinaamse slavenregister. In 2013 is er een documentaire gemaakt door filmmaker Ida Does over de sporen van slavernij in Amsterdam. Naar aanleiding hiervan ben ik naar Suriname gereisd om meer te weten te komen over mijn voorgeschiedenis. Via mijn meisjesachternaam Oostvriesland kwam ik al snel meer te weten. De naam bleek afkomstig van een zekere Egbert van Emden, een plantagehouder. Hij…

Nee, daar horen vrouwen natuurlijk niet meer. Maar koken is en blijft een leuke bezigheid. Elke Opzij lichten we een heerlijk recept uit een nieuw kookboek uit van een inspirerende vrouw. Hoe is je liefde voor koken aangewakkerd? “Ik denk dat eten het leven is voor iedereen in India. Tijdens het ontbijt praten we over wat we zullen eten voor lunch en diner. Zo was het tenminste altijd bij mij thuis. Er was altijd een associatie met eten en emoties eromheen. Ik studeerde in de keuken terwijl mijn moeder kookte. Dus de geuren en kooktechnieken waren mij niet vreemd. Toen ik 18 was en het huis verliet om te gaan studeren, was koken voor mij de enige manier om thuis niet vreselijk te missen. Ik begon te experimenteren met eten…

“Waarom zijn wij vrouwen altijd bezig om onszelf te laten verdwijnen?” Dat vroeg Halina Reijn zich af in de podcast Man Up, die ze maakt met hartsvriendin Carice van Houten. “Ik spreek ook voor mezelf”, zei ze, “de obsessie die wij vrouwen hebben met ons gewicht, is toch eigenlijk in-en intriest.” Carice vertelde dat sinds ze moeder is, haar buik is getransformeerd tot een ‘bal’. “Ik zie mijzelf nu als een kastanje waar heel dunne stokjes uitsteken, armpjes en beentjes.” Halina veronderstelde dat zij, als kinderloze vrouw, een wespentaille zou houden, maar: “In de premenopauzale fase groeit er om mijn middel ook gewoon een band vet.” Fysieke schoonheid is voor veel vrouwen problematisch. Zelfs de meest succesvolle Nederlandse actrices – slim, geestig, mooi én slank – oordelen meedogenloos over hun…

Serie Rain Dogs Alleenstaande moeder Costello Jones wil een beter leven voor haar dochter Iris. Ze wordt dakloos nadat ze de huur voor de Londense binnenstad niet langer kan ophoesten. Terwijl ze de eindjes aan elkaar knoopt, komt haar beste vriend Selby uit de gevangenis. Zijn familiegeld biedt perspectief. Ondertussen is hun relatie naast liefdevol ook complex en toxisch. De serie is te zien via HBO. Film La Ragazza del Futuro Eeuwenoude tradities zijn hardnekkig in het Sicilië van de jaren zestig. De jonge, vrolijke Lia woont samen met haar ouders in een klein dorp. De mentaliteit van de jaren zestig botst met haar sterke karakter. Op een avond dwingt de flamboyante Lorenzo, zoon van de burgemeester, haar tot seks. Volgens de wet moet Lia met hem trouwen om haar…

Over het boek Over liefde, feminisme, single-zijn en andere ontboezemingen Zeventien jaar lang schreef Saskia Noort columns over liefde, moederschap, daten en seks - maar ook over het kronkelige pad van het single-leven, ouder worden en seksisme. In haar columns neemt ze bored couples en single mannen van middelbare leeftijd op de hak en schrijft ze onder andere over feminisme en daten na het #MeToo-tijdperk. En natuurlijk spaart ze zichzelf ook niet. ‘Intelligent, scherp, gevat, open en eerlijk over onderwerpen die vaak in de taboesfeer zitten. Wat een dijk van een schrijfster. Genoten van elke column. Zowel tranen gelaten als regelmatig enorm hard gelachen.’ GA NAAR OPZIJ.NL Deze aanbieding is geldig zolang de voorraad strekt. Het abonnement is tot wederopzegging en wordt na de actieperiode (6 nummers) verlengd met een…

‘De lach van One-Tété Lokay echoot door de heuvels: je bent nooit alleen als je werkelijk vrij bent.’ Precies vijf geleden sprak ik je voor het laatst. Je speelde toen in Oresteia. Is er sindsdien veel gebeurd? “Wow, waar moet ik beginnen? Privé is er veel veranderd. Mijn zoon Charlie (hij heeft autisme – MH) is nu twintig jaar oud en net het huis uit. Daarvoor deelde ik de zorg voor hem met zijn vader. Mijn moeder is overleden, dat was heel verdrietig. Maar ik ben ook vijftig geworden. Ik heb geregisseerd, een boek geschreven en veel gewerkt. En dat gebeurde allemaal tijdens corona.” Vijftig jaar, wat een mooie leeftijd! “Eindelijk volwassen. Dus meer Romana, zoals ik als kind altijd al was. Maar nu unapologetic en tegelijkertijd milder en liever.…

Over het boek Het valt niet te ontkennen: in onze huidige samenleving is jong in en oud out. Ouderen worden vooral bestempeld als kwetsbaar en knuffelhongerig. Een woud van treurwilgen dat je moet beschermen tegen uitsterven. Hedy d’Ancona kreeg genoeg van die stereotypering van zichzelf en haar leeftijds-genoten. In Vrolijk verval relativeert ze het zieligheidsstempel en bekritiseert ze de zachte uitsluiting. Van de angstaanjagendheid van de ouderdom blijft weinig over in deze grappige en scherpe observaties van het dagelijks leven. Hedy d’Ancona (1937) is een belangrijk feministe en was vooraanstaand PvdA-politica. Ze werkte bij de VARA, en werd bekend als mede-oprichtster van de actiegroep Man-Vrouw-Maatschappij en het blad OPZIJ. Ze was staatssecretaris van Emancipatie, minister van Volksgezondheid, Welzijn en Cultuur. Ook was ze Eerste Kamerlid en tien jaar lang lid…