Inhoudsopgave van Editie 4 - 2024 - National Geographic

DE ACTIVITEITEN van de vroegste moderne mensen (Homo sapiens), die zich vanaf zo’n driehonderdduizend jaar geleden ontwikkelden, lieten maar op een beperkt aantal plaatsen sporen na die je vanuit de lucht goed zou kunnen zien. Ze gebruikten vuur, hakten een bosje om en verbouwden later gewassen, legden weilanden aan en domesticeerden dieren. Maar al met al waren de gevolgen van menselijk handelen slechts hier en daar zichtbaar in het landschap. De aarde bood alles wat nodig was om van te leven. Tot ver in de twintigste eeuw had niemand kunnen vermoeden dat dit solide fundament van het menselijk bestaan op een dag zou kunnen gaan wankelen. Pas met het op gang komen van de grootschalige industrialisatie – onder aanvuring van kolengestookte machines, allereerst in Europa – begonnen mensen hun omgeving…

OP EEN HOOGTE VAN 250 METER VLIEG IK MET EEN internationaal team van wetenschappers in een helikopter over de uitgestrekte taiga van Wood Buffalo National Park, op de grens van Alberta en Northwest Territories in Canada. Dan roept ineens iemand: ‘Vogel op negen uur!’ Piloot Paul Spring zwenkt naar links om ons goed zicht te bieden op een van de talloze waterpoelen die zich tot aan de horizon uitstrekken. Er ligt een regenboogkleurige glans over de door zand en naaldbomen omringde waterpartijen. Midden in het wetland ontwaren we een paar sneeuwwitte stipjes: vogels die wel anderhalve meter hoog oprijzen van de grond. ‘Er is een jong bij,’ zegt John Conkin, bioloog bij Environment and Climate Change Canada (ECCC). Door zijn verrekijker heeft hij een roestkleurige vogel gespot, iets kleiner dan…

NOG GEEN VAKANTIE-PLANNEN DEZE ZOMER? Hier is een idee: stap in Syrië in een landrover, zet koers naar de Dode Zee om vervolgens dwars door de Grote Slenk naar Mozambique te rijden. Velen is zo’n reis wellicht te gortig, maar fotografen en auteurs Helen en Frank Schreider deden het. Samen met Duitse herder Dinah reisde het stel permanent de wereld over om reportages te maken voor National Geographic. Het verhaal over de Grote Slenk, dat in augustus 1965 verscheen in het Magazine, was slechts een van de vele: meteen na hun acht maanden durende avontuur vertrokken ze naar India, in de voetsporen van Alexander de Grote. Raakten ze dan nooit verzadigd van al dat moois onderweg? Niet in ruïnestad Baalbek, die ze aan het begin van hun reis aandeden. ‘Ondanks…

NATUUR ‘Het stroomgebied van de Everglades is overweldigend, in omvang en door de gevaren die er loeren. Ik werk aan een serie waarin ik onderwerpen isoleer tegen een witte achtergrond, om complexe problemen goed inzichtelijk te maken.’ Eieren van zoetwaterkieuwslakken aan stengels snoekkruid en bies: die van de felroze, niet-inheemse soort overtreffen die van de inheemse soort sterk in aantal (samengesteld beeld van tien foto’s). WETENSCHAP ‘Dankzij de Finding Darwinexpeditie heb ik me volledig kunnen onderdompelen in hoe Darwin in Patagonië zijn gedachten vormde en wat zijn werk daar voor de wetenschap heeft betekend.’ Met steun van de National Geographic Society maakte Pimenta een soloreis in de voetsporen van Charles Darwin. Daarop trof hij bij het Paleontologiemuseum Egidio Feruglio in Trelew (Argentinië), deze levensgrote replica van een dinosauriër (Patagotitan). REIZEN…

ONHANDIG ALS IK BEN, belandde ik als kind regelmatig in een woud van brandnetels. Mijn enkels hadden het vaak zwaar te verduren, want het sap kan flinke huidirritatie veroorzaken. Maar er was één plant waar we echt bij uit de buurt moesten blijven: de reuzenberenklauw, de grotere broer van de inheemse gewone berenklauw. Want hoewel aanraking met beide soorten geen pretje is, kan het sap van de reuzenberenklauw in combinatie met zonlicht leiden tot ernstige brandwonden. De EU heeft de plant in 2017 aangemerkt als invasieve exoot. Toen hij in de negentiende eeuw in Europa werd geïntroduceerd als sierplant, was er nog weinig aandacht voor dit gezondheidsrisico. Pas toen de plant verwilderde en zich eind vorige eeuw sterk verspreidde, werden hierover voor het eerst zorgen geuit in de West-Europese literatuur.…

EIND 1909 schonk de Japanse regering tweeduizend kersenbomen aan Washington in de VS als blijk van vriendschap. Algauw bleek dat de bomen vol insecten zaten. Ook hadden meerdere exemplaren dode ronde plekken op hun bast, vaak een symptoom van een besmettelijke schimmelinfectie. Flora Patterson, hoofdmycoloog van het Amerikaanse ministerie van Landbouw, inspecteerde de zending en stuurde daarna een beknopt verslag naar haar leidinggevenden. Het ging om een schimmel van het geslacht Pestalozzia. Maar, zo schreef ze, ‘in de korte beschikbare tijd is het onmogelijk om te bepalen’ of het om een soort ging die al voorkwam in de VS. Na een diplomatieke briefwisseling met Tokio gaf president William Howard Taft op 28 januari 1910 toestemming om de bomen te verbranden. Taft nam geen halve maatregelen. Maar aan het begin van…

Jimmy Chin YOSEMITE NATIONAL PARK, CALIFORNIË (VS) Alex Honnold zoekt ongezekerd zijn weg tijdens een lastige traverse op de negenhonderd meter hoge bergwand El Capitan. Jimmy Chin legde deze free-solobeklimming in 2017 vast voor National Geographic. WAT BEZIELT MENSEN OM OP TORNADO’S TE JAGEN, met haaien te duiken of een oorlogsgebied in te trekken, alleen voor die ene foto? Die vraag stelde Jimmy Chin zich al toen hij als kind in Minnesota (VS) de National Geographic-tijdschriften van zijn ouders doorbladerde. Vanaf het moment dat de bergsporter, skiër, fotograaf en filmmaker zich als twintiger serieus op fotografie ging toeleggen, werd het zijn doel om voor het Magazine te fotograferen. In 2002 maakte hij zijn eerste reportage voor National Geographic. Sindsdien bewees hij niet alleen ver, maar ook hoog te willen gaan…

EEN NOORDPOOL ZONDER IJS: het kan volgens het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) al binnen de komende decennia werkelijkheid worden. De ijskap reflecteert dankzij het grote witte oppervlak veel zonnestraling terug de ruimte in, het zogeheten albedoeffect. Zonder deze grote reflector zal de opwarming van het noordpoolgebied alleen maar versnellen. ‘De gevolgen kunnen desastreus zijn, niet alleen ter plekke, maar ook wereldwijd,’ zegt Tom Meijeraan, medeoprichter van Arctic Reflections. Deze Nederlandse start-up wil de natuurlijke ijsvorming een handje helpen door ’s winters zeewater boven op het poolijs te pompen. Hierdoor bevriest het water sneller, en wordt het ijs dik genoeg om niet volledig te smelten in de warmere maanden. ‘Dit beperkt niet alleen de gevolgen van klimaatverandering, maar ook worden zo lokale voedselketens en gemeenschappen die van het ijs…

De schimmelstamboom Schimmels zijn al een miljard jaar cruciaal voor het leven op aarde. Ze zitten in het voedsel dat we eten en de lucht die we inademen, en ruim negentig procent van alle planten heeft schimmels nodig om water en voedingsstoffen binnen te krijgen. Veel weten we nog niet van ze af: van de minstens vijf miljoen soorten schimmels zijn er zo’n 150.000 gedetermineerd en in een stamboom ondergebracht.…

IN HET NOORDEN VAN CHILI strekt de Atacamawoestijn zich uit van de Grote Oceaan tot aan de Andes. De oranjerode vlakte vol rotskloven en kale bergtoppen is een van de droogste gebieden op aarde. Het gebrek aan wolken en lichtvervuiling maakt het de ideale plek om sterren te kijken, en dus staat de Atacama op de bucketlist van menig toerist. Maar de woestijn staat tegenwoordig ook bekend om een minder positieve reden: de Atacama is een van de snelst groeiende stortplaatsen van afgedankte kleding ter wereld. De massaproductie van goedkope en snel weer weggegooide mode-items, ook wel fast fashion (‘snelle mode’) genoemd, leidt tot zo veel afval dat de VN spreekt over ‘een ecologische en maatschappelijke ramp’. De vraag is hoe je de kraan weer dicht krijgt. De cijfers liegen…

IN SEPTEMBER 2023 BLEEK de zuidelijke witte neushoorn Curra zwanger. Zo’n bericht is altijd hoopgevend nieuws voor de eerder bijna uitgestorven diersoort, maar deze zwangerschap was extra bijzonder: ze was namelijk tot stand gekomen door middel van in-vitrofertilisatie (ivf). Hierbij vindt de bevruchting van de eicel buiten het lichaam plaats, waarna het resulterende embryo in de (draag)moeder wordt geïmplanteerd. De geslaagde behandeling maakt de weg vrij om deze techniek ook op andere neushoornsoorten toe te passen, zegt Jan Stejskal van het project BioRescue, de internationale groep wetenschappers die dit onderzoek leidt. Daarbij wordt vooral gedacht aan de zo goed als uitgestorven noordelijke witte neushoorn. Een bacteriële infectie, die verder losstond van de behandeling, werd Curra helaas al na zeventig dagen van de normaal zestien maanden durende draagtijd fataal, maar de…