Inhoudsopgave van Editie 6 - 2023 - National Geographic

IN HET VOORJAAR gaat het er heet aan toe in de Sonorawoestijn. Wanneer de cactussen in bloei staan, verlaten duizenden ‘cactusbijen’ (Diadasia rinconis) het ondergrondse nest waarin ze ter wereld zijn gekomen en groot zijn geworden. Als eerste treden de mannetjes naar buiten, om daar de vrouwtjes op te wachten. Zodra een vrouwtje het nest verlaat, wordt er geen minuut verspild: een dozijn paringskandidaten daalt op haar neer, strijdend om de beste zitplaats op haar rug. De grote, kronkelende bal die vervolgens ontstaat is een zeldzaam natuurfenomeen. Het vrouwtje kan zich hierna direct klaarstomen voor het moederschap. In tegenstelling tot de honingbij leeft Diadasia rinconis solitair. Na het paren vliegt het vrouwtje naar een onbekende bestemming. Daar houdt ze zich schijndood, een staat die ook wel diapauze wordt genoemd, om…

AL SISSEND ONTSNAPPEN HETE GASSEN TOT 130 °C UIT HYDROTHERMALE BRONNEN OP DE ZEEBODEM. EN TOCH VIND JE HIER LEVEN. LINKS Op de oudste lavastromen keert het zeeleven terug. En dat trekt roofdieren aan, zoals dit blauwtipje, een zeenaaktslak met lichte puntjes aan de rugpapillen. VORIGE PAGINA’S Bij Panarea, een van de Eolische Eilanden, mengen gassen uit een magmakamer zich met de koude Middellandse Zee. Zo ontstaan zure bellen, ‘het bubbelbad van Moeder Natuur’. Het water bijt zo sterk dat de Romeinen hier hun schepen naartoe brachten om zeepokken op de romp te verwijderen. Tijdens een heldere nacht vaar ik met de Victoria IV langs de Italiaanse kust. Ik navigeer niet met behulp van de geavanceerde apparatuur op de brug, maar oriënteer me liever op de steeds groter wordende gloeiende…

AL RUIM TIEN JAAR doen er spannende verhalen de ronde over de afgelegen plattelandsgemeenschap Noiva do Cordeiro in het zuidoosten van Brazilië. Het gehucht zou worden gedomineerd door uitsluitend jonge en mooie vrouwen, die hun mannen zouden verbannen en inruilen voor nieuwe huwelijkskandidaten. Niets daarvan is waar. Het zijn roddels, gevoed door een aantal provocerende artikelen die in 2014 op het internet verschenen. Feit is dat in het circa 350 inwoners tellende Noiva ongeveer evenveel mannen als vrouwen wonen. Ja, de meeste mannen trekken wekelijks naar een stad in de buurt, maar om te gaan werken. De vrouwen, van jong tot oud, blijven veelal achter in het gemeenschappelijk bestuurde dorp. Ze kunnen wel lachen om hoe ze door het grote publiek worden weggezet. Ze zijn trots op hun geschiedenis, op…

In de wolken 05.17 uur. De lucht is pikdonker, de wind ijskoud en het uitzicht nihil. Ik begeef me naar het bovenste dek, waar al een paar mensen in dunne T-shirts staan te bibberen met een fototoestel in de hand. Langs de waterkant doemen lichtjes op. En dan roept iemand: ‘Daar is ze!’ Door de dikke mist zie ik alleen haar tenen en een stukje van haar mantel. Met haar hoofd zit ze, letterlijk, in de wolken. Maar achter me klaart de lucht iets op. Na een paar minuten weet de Lady of Liberty dan toch door het wolkendek heen te breken, om ons welkom te heten in ‘the land of the free’. Als historicus en redacteur van National Geographic Historia treed ik, precies 150 jaar na de oprichting van…

EEN RONDE BAL, een peddelvormig slaghout en wedstrijden die dagen kunnen duren: dat is cricket in een notendop. De Belgische fotograaf Aaron Lapeirre wist weinig over cricket toen hij besloot er een fotoserie over te maken. ‘Cricket is echt een onderbelichte sport in België,’ zegt hij. ‘Veel mensen weten niet eens dat het hier wordt gespeeld. Juist daarom wilde ik er meer over te weten komen.’ Cricket staat bekend als typisch Brits. In de zeventiende eeuw raakte de sport in trek in Engeland, vanwaar het zich verspreidde over de wereld. Het is geen toeval dat de grootste cricketlanden vandaag de dag voormalige Britse kolonies zijn, zoals India, Pakistan en Bangladesh. Het kwam dan ook voor velen als een verrassing toen Australisch onderzoek onlangs uitwees dat de oorsprong van de sport…

AAN HET EINDE VAN DE LAATSTE IJSTIJD, zo’n twaalfduizend jaar geleden, gaf het smeltende ijs de natuur van Schotland ruim baan. Wilde katten, wolven, lynxen en bruine beren maakten de dienst uit tussen de grove dennenbomen van het Caledonian Forest. Tot de mens zijn intrede deed. In de loop van de eeuwen moest de wildernis wijken voor houtkap en landbouw. Inheemse soorten, zoals everzwijnen, bunzingen en elanden, verdwenen. Vandaag de dag is nog slechts vier procent van Schotland bebost. Maar nu heeft een groep ngo’s en overheidsinstanties de handen ineengeslagen in een grootscheepse poging om de Schotse natuur haar wilde haren terug te geven. De Scottish Rewilding Alliance streeft naar het herstel van een derde van het Schotse landschap in 2030, onder meer door bomen te planten en essentiële soorten…

HONOR TOUDISSA WIL BEWIJZEN DAT JE PRIMA CONGOLEES KUNT KOKEN ZONDER BUSHMEAT TE GEBRUIKEN. ONDER EEN REGENBOOG van bontgekleurde paraplu’s prijzen handelaren op de Poto Potomarkt luidkeels hun waar aan: gerookte vis, papaja’s, aubergines, jurken, schoolspullen, slippers. Het is zaterdagochtend in Brazzaville, de bruisende hoofdstad van Congo-Brazzaville, en Honor Toudissa slentert tussen de kraampjes door. Bij twee grote meervallen in een bak water blijft hij staan en biedt de verkoopster, een vrouw met een roze T-shirt en met gele hoofddoek, omgerekend 6,5 euro voor beide vissen. Ze gaat akkoord, legt de meervallen op een houten hakblok en ontdoet ze met een machete van hun kop. Tjak! Toudissa, bekend van de Congolese televisie en internationale kookwedstrijden, doet inkopen voor het traditionele gerecht liboké. Bij thuiskomst gaat hij de vis inwrijven met…

WE SLAAN ONS KAMP OP tussen wat dennen en bouwen een vuurtje met dode takken. De paarden zijn voor de nacht vastgezet, onze borden zijn leeg. Het is november en dat merken we terwijl we ieder ineengedoken op ons zadeldeken wachten tot het water voor de koffie kookt. Onze schaduwen, die in het licht van de vlammen op de stevige dennenstammen dansen, doen denken aan filmbeelden in een drive-inbioscoop. Joe, een Apachegids die goed thuis is in dit gebied, vertelt een verhaal over een wolf die hier niet ver vandaan werd gedood. Hij spreekt in een rustige cadans en dat geeft zijn woorden gewicht, net als de rivierstenen die we in een kring rond het vuur hebben gelegd. Dan klinkt in het aardedonker het gehuil van een wolf. Het verscheurt…

IN EEN 4400 JAAR OUD KONINKLIJK GRAF IN EGYPTE ZOEK IK OP DE MUREN MUREN NAAR EEN SPECIFIEKE HIËROGLIEF. De pictogrammen van een van de oudste geschriften – gieren en uilen, ogen en voeten, slangen en halve cirkels – zijn in strakke kolommen in het kalksteen van de wand gekrast. In de groeven zijn hier en daar restjes te zien van een kostbare blauwe kleurstof die in het Oude Rijk werd gebruikt. De hiëroglief waarnaar ik op zoek ben, ziet eruit als een kom met een horizontaal streepje vlak onder de rand, alsof hij met water is gevuld. Op vloerhoogte aangebrachte lampjes zetten de antichambre in een schemerig licht en werpen schaduwen van bezoekers en gidsen over de teksten. Op het gewelfde plafond prijken strakke rijen met vijfpuntige sterren. Victoria…

LOCATIE Persepolis, Iran WANNEER Januari 1975 VORIG JAAR september werd Iran opgeschrikt door de dood van Mahsa Amini. De jonge vrouw was op hardhandige wijze gearresteerd door de zedenpolitie omdat ze haar hoofddoek niet op de juiste manier zou hebben gedragen, en moest dat bekopen met haar leven. De strikte kledingvoorschriften in Iran gelden sinds 1983, vier jaar na de machtsgreep van ayatollah Ruhollah Khomeini, die een streng islamitisch bewind introduceerde. Hoe anders hing de vlag erbij in 1975, voor de Islamitische Revolutie, toen een reportage van fotograaf James P. Blair over Iran verscheen in National Geographic Magazine. Destijds was het land een van de modernste in het Midden-Oosten en vooral bekend om zijn rijke geschiedenis. Een van de bekendste archeologische vindplaatsen is Persepolis, hier in beeld gebracht door Blair.…