Inhoudsopgave van Editie 102 - 2022 - National Geographic

De vroegst beschreven gevallen van piraterij vonden plaats in de Egeïsche en Middellandse Zee in de 14deeeuw v.C. Eén zo’n verslag is een inscriptie van de Egyptische farao Amenhotep III (r. 1390-’53 v.C.), met een nauwkeurige beschrijving van verdedigingswerken in de Nijldelta tegen overvallen op het handelsverkeer. Dat piraterij in dit gebied zo vroeg ontstond, hing ten dele samen met de natuurlijke omstandigheden. Landbouw langs de kust was moeilijk en daarom richtten de bewoners zich op zeehandel om aan vis, weekdieren, zeewier, zout en ander voedsel te komen. In de 14deeeuw v.C. konden schepen nog niet goed navigeren op open zee, dus bleef de scheepvaart beperkt tot de kustlijn en enkele bekende routes. Dit werkte in het voordeel van de mediterraanse zeerovers. De rotsachtige kust met zijn vele inhammen bood…

Taveernes daarentegen werden gebouwd met als enige doel het verkopen van drank en het bieden van vermaak. Ze waren op vaste tijden open en verkochten naast ale ook andere dranken, vooral wijn, rum en whiskey. Ze hadden vaak kamers waar bezoekers konden verblijven. Ondanks hun wilde reputatie, waren zulke locaties vaak het centrum van het sociale leven in een gemeenschap. Op de eerste plaats fungeerden ze als informele plekken waar kennis werd uitgewisseld en over politiek werd gesproken. Hier kon nieuws over het laatste politieke schandaal of een onderhandeling over een verdrag breed rondgaan. Op Barbados kwam in de 17deeeuw de volksvergadering bijvoorbeeld regelmatig samen in een taveerne in plaats van in een overheidsgebouw. Taveernes deden bovendien vaak dienst als informele plek voor commerciële onderhandelingen. Taveernes als marktplaats Als ontmoetingsplaats…

Kooplieden en slavenhandelaren konden hierbij piraat worden en omgekeerd. Piraten gebruikten vooral het eiland Sainte-Marie, voor de kust van Madagaskar, als uitvalsbasis voor hun operaties: het aanvallen van koopvaarders die handelden in waardevolle Oost-Indische producten. Aankomst op Sainte-Marie In 1689 kwam John Ovington, aalmoezenier op een schip van de Britse Oost-Indische Compagnie, onderweg naar India een slavenschip tegen bij St. Helena. De kapitein van het slavenschip vertelde de geestelijke dat drie piratenschepen zich in de baai van Saint-Augustin op Madagaskar hadden verzameld. Twee ervan waren Engels, de Bachelor’s Delight en de Cygnet, het derde was Nederlands. Volgens de kapitein hadden ze op de Rode Zee een flinke lading zijde en andere Oost-Indische goederen veroverd. De baai van Saint-Augustin was een belangrijke tussenstop voor schepen die de moeilijke ronding van Kaap…

DE PIRAAT Iemand die zich een piraat voor de geest haalt, denkt waarschijnlijk aan een man in een wijd, vies hemd met een bandana om zijn hoofd, een sjaal om zijn pols, gescheurde broek en versleten schoenen, zoals kapitein Jack Sparrow uit de filmserie Pirates of the Caribbean.Helaas is dit romantische uiterlijk net zo goed fantasie als de films. De Amerikaanse kunstenaar Howard Pyle, van wie veel van het stereotiepe beeld van piratenkledij afkomstig is, vond zijn inspiratie bij Spaanse bandieten uit het einde van de 19 deeeuw. Zeelieden in de 18 deeeuw, onder wie piraten, droegen gewoonlijk een wijde broek die was afgeknipt bij de knieën en een blouse die tot aan hun dijen kwam. Hetzelfde geldt voor het karakteristieke houten been. Het is waar dat sommige piraten een…

De Sea Dogs waren werkzaam als kapers op gezag van de koningin. Twee dingen onderscheidden de Sea Dogs en andere kapers van piraten: toekomstperspectief en een kaperbrief. Een kaperbrief, verstrekt door de Engelse kroon, maakte het plunderen van Spaanse schepen volgens de Engelse wet legaal, ook al waren beide landen officieel niet in oorlog met elkaar. De Spanjaarden zagen die legaliteit natuurlijk heel anders. Voor Engelse zeerovers was zo’n kaperbrief ook niet altijd vereist. Pogingen om piraterij te reguleren waren in het elizabethaanse tijdperk op z’n best halfslachtig. Zolang het aanvallen betrof op buitenlandse schepen, vooral Spaanse, was de kroon geneigd om het ontbreken van een kaperbrief door de vingers te zien. Dit gold eens te meer voor de lagere adel en plaatselijke ambtenaren in het zuidwesten van Engeland. Hoewel…

Het schip bevatte een lading ter waarde van naar schatting twaalfduizend pond die bestemd was voor kooplieden in Lissabon en het Portugese eiland Madeira. De bemanning had echter een ander plan: muiten, de goederen zelf houden en ze lossen in Virginia of Barbados. Hun plannetje mislukte echter, waarna de mannen het schip opzettelijk lieten zinken om later de indruk te kunnen wekken dat ze de lading probeerden te redden. Vervolgens verkochten ze deze aan enkele machtige kolonialen. Onopzettelijke schipbreuk Strandjutterij verschilde van andere soorten berging in die zin dat er geen moeite en middelen nodig waren om een wrak te doorzoeken: plunderaars verzamelden simpelweg goederen die aan de kust aanspoelden. Vaak waren dit spullen die overboord waren gezet om een beschadigd vaartuig te redden. Zo loosde de bemanning van de…

Toen de drie slavenschepen op weg waren naar West-Indië, werden ze overvallen door kapitein Howell Davis, een piraat met een kwalijke reputatie en voormalig hoofdstuurman van een slavenschip. Zonder tegenstand te bieden werden alle drie de vaartuigen in beslag genomen. Naast de aanzienlijke hoeveelheden stofgoud en andere waren die de schepen vervoerden, had alleen al de Morrice zo’n 140 slaven aan boord. Davis en zijn mannen voerden hen mee naar de Portugese kolonie Principe, samen met veel nieuwe rekruten, onder wie een aanvankelijk onwillige Roberts. Ongetwijfeld had Davis’ eerdere ervaring op een slavenschip meegeholpen bij de gemakkelijke vangst. Zijn kennis van de slavenhandel kon hij mogelijk benutten bij de onderhandelingen over de mensen en goederen die hij had buitgemaakt. Voor de Afrikaanse slaven op de schepen begon het lijden nu…

Toen in 1771 de Tây Sơn-rebellie uitbrak, die ontsproot aan een eeuw van oorlog en de bittere rivaliteit tussen de regerende Nguyen in het zuiden en de noordelijke Trinhfamilies, huurden Tây Sơn-rebellen Chinese piraten in om te vechten in de burgeroorlog. Een van de Tây Sơn-leiders, Nguyễn Huệ, werd omstreeks 1788 tot keizer gekroond en verenigde Noord- en Zuid-Vietnam. In 1789 versloeg hij het binnenvallende Chinese leger. En hoewel zelfs keizer Qianlong Nguyễn Huệ erkende als rechtmatige leider van Vietnam, weerhield dat Huệ er niet van om wraak te nemen voor de verliezen die zijn volk had geleden. Hij gaf geld aan Chinese piraten zoals Chen Tianbao, Mo Guanfu en Zheng Qi, die opdracht kregen om nog meer piraten in te huren om Vietnam te beschermen. Als gevolg van Huệs…

De geschiedenis van de Cariben is er een van tegenstrijdige imperiale en regionale belangen. Dat maakte dat het gebied het toneel werd van positieve, maar ook van heel kwalijke koloniale instituties en praktijken. Lokale bestuurders en handelaren ondersteunden op de eilanden waar ze het voor het zeggen hadden de ontwikkeling van illegale of zeer opportunistische handelspraktijken, en ze namen ook enthousiast deel aan de trans-Atlantische slavenhandel. Door nationale handelsmonopolies werd zakendoen met schepen van een andere nationaliteit vaak illegaal. Ook werden hierdoor sommige havens bevoordeeld boven andere havens en nederzettingen. SIR HENRY MORGAN Net als Francis Drake was Henry Morgan, geboren rond 1635 in Cardiff in Wales, een boerenzoon. Maar ondanks zijn bescheiden afkomst zou hij hoog opklimmen in het Engelse leger. De meeste historici denken dat Morgan, vastbesloten om…

In weerwil van Deschamps’ sombere beschrijving, is er overvloedig bewijs dat veel van deze mannen getrouwd waren en een sterke band hadden met hun familie en andere mensen op de wal. Sommigen waren enigszins geschoold, anderen kwamen uit families die in hoog aanzien stonden in hun gemeenschap, zoals Stede Bonnet, een vermogend plantagebezitter die afstamde van een rijke familie. De broers William en Benjamin Griffin en Daniel Smith, allen lid van de bemanning van de Engelse piraat Henry Avery, gebruikten hun buit om in 1696 land op de Bermuda’s te kopen. Ze betrokken er zelfs Smiths vader bij als rentmeester, die hun percelen voor hen verpachtte. Later werd deze gearresteerd door Samuel Day, de gouverneur van Bermuda die tegen de piraten wilde optreden. De aanklacht: ‘sterke verdenking van het helpen…

Een eeuw later werd ook in Europese verslagen commentaar geleverd op deze autonome zeeroversbolwerken. Eén Europese zeevaarder waarschuwde zijn tijdgenoten zelfs dat ze de waterwegen van Japan enkel konden bevaren met toestemming en bescherming van lokale piratenleiders, waardoor veel Europeanen delen van de Japanse archipel ‘pirateneilanden’ begonnen te noemen. De wakō waren van Japanse, Koreaanse of Chinese afkomst. Ze plunderden het Chinese vasteland vanaf de eilanden Tsushima en Kyūshū, het Koreaans Schiereiland, de regio Kumano op het schiereiland Kii, en vooral de Japanse Binnenzee. De wakō hadden gemakkelijk toegang tot een rijke buit omdat het merendeel van de handel over waterwegen plaatsvond en niet via transport over land. Ze gebruikten politieke en economische omstandigheden in hun voordeel om de controle te verwerven over de hele keten van productie tot distributie.…