Inhoudsopgave van Editie 12 - 2021 - National Geographic

Omgeven door het Friese platteland ligt een hotspot van historisch erfgoed, kunst en culinaire verrassingen. Wandel in de voetsporen van de Oranjedynastie, bezoek grensverleggende exposities en zet je smaakpapillen op scherp. Wolkom yn Ljouwert! Nog schever dan de toren van Pisa is de Oldehove. Wie de 183 treden van deze vijf eeuwen oude ‘trots van Leeuwarden’ beklimt, ziet vanaf het dak de Friese hoofdstad in al haar veelzijdigheid – inclusief alle ingrediënten voor een onvergetelijke stedentrip. ORANJE GESCHIEDENIS Paleizen, verborgen hofjes, een statige graftombe: de binnenstad van Leeuwarden draagt talrijke sporen van haar koninklijke geschiedenis. Van 1584 tot 1747 was Leeuwarden hofstad van de Friesche Nassaus. Ga op verkenningstocht door het historische centrum en ontdek hoe de voorouders van koning Willem-Alexander hun stempel hebben gedrukt op het straatbeeld. Wandel door…

Machtige Alpenpieken, knusse berghutten, gastronomische verrassingen, adembenemende sneeuwlandschappen en honderden kilometers aan pistes: Oostenrijk heeft alles waar wintersporters van dromen. Reis mee naar acht regio’s van de veelzijdige winterbestemming Oostenrijk. SKI JUWEL ALPBACHTAL WILDSCHÖNAU SNEEUWPRET MET DE FAMILIE SKI JUWEL ALPBACHTAL WILDSCHÖNAU De naam zegt het al: Ski Juwel Alpbachtal Wildschönau is een juweel onder de Oostenrijkse skigebieden. Dankzij de skischolen, speciale kinderpistes en handig gelegen kinder- en peuteroppas genieten gezinnen hier zonder zorgen van hun wintersportvakantie. Maar deze familievriendelijke bestemming heeft meer te bieden dan alleen pisteplezier. Zo kun je van een van de vele rodelbanen in dit gebied roetsjen, en van de razendsnelle Alpbachtaler Lauser-Sauser. In deze Alpine Coaster leg je ruim een kilometer af in enkele minuten. Of verras het gezin met een uitstapje naar Drachental Family…

ALS JONGE VOGELS NIET LEREN ZINGEN, KAN DE HELE SOORT UITSTERVEN. SLANG FOPT VIJANDEN MET RATELSNELHEID Als je het snelle geratel van een ratelslang hoort, ben je al te dichtbij. Of wil de slang je dat alleen maar wijs maken? Door geluidsgolven te analyseren hebben onderzoekers ontdekt dat de Texaanse ratelslang zijn staart langzaam beweegt wanneer gevaar verder weg is, maar overschakelt naar sneller geratel naarmate het dichterbij komt. De slang gebruikt dit trucje om mensen wijs te maken dat hij dichterbij is dan echt het geval is. —JASON BITTEL DE GESCHUBDE LELHONINGETER (Anthochaera phrygia) is een ernstig bedreigde zangvogel die leeft in het zuidoosten van Australië. De situatie is zo nijpend dat er niet langer voldoende oudere vogels zijn om jongere soort genoten te leren hoe ze al zingend…

NATIONAL GEOGRAPHIC SERENGETI DE GROTE DIERENMIGRATIE IN DE SERENGETI IS EEN SPECTACULAIR SCHOUWSPEL, EN VAN LEVENSBELANG VOOR AL ZIJN BEWONERS. Ruim een miljoen gnoes die dwars door de Serengeti trekken: het is adembenemend om te zien. De jaarlijkse migratie is bovendien van groot belang voor de fauna in heel Oost- Afrika. CHARLIE HAMILTON JAMES bracht deze trek in beeld. PAULA KAHUMBU, PETER GWIN en YVONNE ADHIAMBO OWUOR vertellen over de sociale, culturele en milieu aspecten in een regio waar het broze ecologische evenwicht steeds sterker wordt verstoord. EEN COMPLEX ECOSYSTEEM PAULA KAHUMBU Deze Keniaanse wetenschapper is trots op ‘haar’ Serengeti. Maar ze vreest voor wat verloren dreigt te gaan. PAGINA 58 EEN ONVERWACHTE KONING PETER GWIN Niet de leeuw, maar de gnoe is de koning van de Serengeti. Hij ziet…

HET LEVEN IN DE SERENGETI STAAT IN HET TEKEN VAN TRADITIES — EN DE STRIJD OM HULPBRONNEN. JONGENS LEREN AL OP JONGE LEEFTIJD HOE ZE VOOR HUN VEE EN HET LAND MOETEN ZORGEN. RECHTS De Masai in Orboma (Kenia) ontvangen bezoekers tegen betaling. De toeristen komen in het dorp meer te weten over tradities als de adumu, de ‘springdans’, een initiatierite voor jonge mannen. Ze wedijveren om wie het hoogst recht omhoog kan springen en om potentiële huwelijkskandidaten. ‘Het is makkelijk een cynische toon aan te slaan over toerisme,’ vindt fotograaf Charlie Hamilton James. Maar hij beschouwt dit soort optredens als culturele uitwisseling: de toeristen krijgen waar ze voor komen, en de Masai ontvangen geld voor hun gemeenschap. RECHTSONDER Op de Koiyaki Guiding School, niet ver van…

MET DE WIJZE WOORDEN VAN ZIJN OMA IN HET ACHTERHOOFD REISDE ACTEUR WILL SMITH AF NAAR EXTREME LANDSCHAPPEN. Welcome to Earth, een Disney+-serie van National Geographic, gaat op 8 december in première. W WELKOM OP AARDE: het klinkt alsof je een alien begroet. Maar eigenlijk zijn we zelf ook vreemdelingen, als je bedenkt hoe weinig we weten over onze eigen planeet. In Welcome to Earth, een Disney+-serie van National Geographic, reist acteur Will Smith naar de verste uithoeken van de planeet. Drie jaar geleden presenteerde hij een National Geographic-serie over de wonderen van onze wereld, One Strange Rock. Deze keer laat hij de studio achter zich en waagt hij zich samen met een groep onderzoekers in de extreemste omgevingen: de diepzee, woestijnen en gletsjers. In de zes afleveringen blijkt Smith…

IN SAMENWERKING MET ZWITSERLAND TOERISME Ticino is een regio met Italiaanse flair in het zuidoosten van Zwitserland. Hier geniet je in de herfst van gouden landschappen en culinaire seizoensspecialiteiten. Drie tips! GIGLIO PASQUA (BOVEN); ROB LEWIS (TREIN) Begin september trekken de bossen en heuvels van de zonnige regio hun herfstjas aan. Dankzij de zuidelijke ligging geniet je heel de herfst van milde temperaturen en kleurt het landschap goudgeel en rood. Wij geven drie tips hoe je de herfst in Ticino op zijn best beleeft. 1 GA SPORTIEF EROPUIT De herfst is het beste seizoen om Ticino actief te verkennen. De temperatuur is dan aangenamer dan in de zomer en het warme licht maakt het landschap nog mooier. Kies uit de vele wandel-, fiets-en mountainbikeroutes. Volg een bike’n’wine-tour door het herfstlandschap…

Met The Frame – een TV, kunstwerk en fotolijst ineen – haal je een ultiem persoonlijke kunstbeleving in huis. Met één druk op de knop verandert de kamer in een expositieruimte, met je favoriete kunstwerken en foto’s als middelpunt. Met The Frame van Samsung kun je zelf kiezen welk kunstwerk je in je woonkamer toont: een foto van een adembenemend landschap, je favoriete Van Gogh, een modern meesterwerk of dierbare momenten die je zelf hebt vastgelegd. Met een abonnement op de Art Store heb je toegang tot meer dan 1500 werken, van moderne kunst en klassieke schilderijen tot iconische fotografie. Wie liever zijn eigen foto’s inlijst, kan dat eenvoudig doen met My Collection. Stuur de foto’s naar The Frame via je smartphone of upload ze met een USB-stick. Creëer een…

DE LANGE, WONDERBAARLIJKE DAG VAN EEN FOTOGRAAF BIJ EEN VULKAAN. DE KLEUREN VAN EEN VULKAAN kun je even goed voelen als zien. De heetste lava van de Fagradalsfjall op IJsland, een vulkaan op zo’n dertig kilometer van hoofdstad Reykjavik, is witgeel. Koelt het gesteente af, dan verandert het in oranje, rood en uiteindelijk diepzwart. Fotograaf Stephen Wilkes wist het ‘buitengewoon dynamische kleurenspectrum’ van de vulkaanuitbarsting in mei 2021 vast te leggen (links). De afbeelding toont hoe het landschap in de loop van een etmaal verandert. Wilkes gebruikte zeventig van de 1123 foto’s die hij in zijn 21 uur durende bezoek vanuit één camerastandpunt maakte, en voegde ze samen tot een samengestelde afbeelding. Het resultaat is een compilatie van Wilkes’ favoriete momenten, gevangen in één beeld. Het maken van de foto…

EEN COMPLEX EEN KLASSIEK Afrikaans landschap waar de tijd stil lijkt te staan, dat is het bekende beeld van de Serengeti. Met giraffen die sierlijk over oneindige, gouden vlakten bewegen en hoog uittorenen boven kudden olifanten die door het wuivende gras stampen. Leeuwen die gehoornde antilopen opjagen in een bloederige jacht. En kudden zigzaggende gnoes en zebra’s, continu in beweging. De mensen die er wonen, zoals de Masai, worden doorgaans genegeerd óf weggezet als exotische figuren die krampachtig vasthouden aan ouderwetse tradities van het herdersleven. Het geschetste beeld gaat voorbij aan de complexiteit van dit omvangrijke ecosysteem, dat zich uitstrekt van Noord-Tanzania tot Zuidwest-Kenia en duizenden soorten planten en dieren herbergt. Zelfs de naam is misleidend. ‘Serengeti’ is vermoedelijk afgeleid van het Maa-woord voor ‘eindeloze vlakte’, terwijl het gebied veel meer…

HET LOITAWOUD IS DE VERBORGEN SERENGETI, EEN MAAGDELIJKE WILDERNIS DIE HEILIG IS VOOR DE MASAI. DE HOOGBEJAARDE HOEDER VAN HET BOS ZIET ZIJN MYSTIEKE\ LANDSCHAP STEEDS ERNSTIGER BEDREIGD DOOR HEBZUCHT. O ONLANGS BRACHT IK EEN BEZOEK aan de Serengeti. Niet het landschap van golvende, goudgele savannen met hier en daar een acacia dat u wellicht kent van ansichtkaarten. Ik overnachtte niet in een luxueus tentenkamp en ging ook niet op pad met een toeristenbusje op zoek naar leeuwen die hun prooi verslinden. Nee, ik trok naar Loita, een deel van de Serengeti dat door toeristen meestal wordt overgeslagen. De verborgen Serengeti, zou je kunnen zeggen, met sappige berg bossen ruim tweeduizend meter boven zeeniveau. Loita ligt op ongeveer 250 kilometer rijden ten zuidwesten van Nairobi, en torent hoog uit boven…

‘DIT ZIJN KANKERCELLEN.’ IN EEN LAB DAT UITKIJKT OP DE SKYLINE VAN BRUSSEL HOUDT BIO-INGENIEUR DAMYA LAOUI EEN REAGEERBUIS OMHOOG. DE TROEBELE VLOEISTOF ERIN OOGT ONGEVAARLIJK. EN VOOR MENSEN IS HIJ DAT OOK, STELT ZE. CV Prof. dr. ir. Damya Laoui (36) werkt op de faculteit Wetenschappen en Bioingenieurswetenschappen van de Vrije Universiteit Brussel (VUB) en voor het Vlaams Instituut Biotechnologie (VIB). Haar onderzoek wordt deels gefinancierd door het VUB-Yamina Krossa Fonds. ‘ALS IK DIT DRINK, GEBEURT ER NIKS, want deze cellen komen uit muizen,’ legt Laoui uit. ‘Mijn immuunsysteem zou onmiddellijk doorhebben dat het gaat om niet-menselijke cellen.’ Zelfs wanneer ze werkt met kankercellen uit menselijke patiënten loopt ze weinig risico’s. ‘Zolang ze niet van mijn tweelingzus komen – die ik niet heb –, herkent mijn lichaam ze snel.…

DE PANDEMIE TEN SPIJT, WERDEN DIT JAAR RUIM 13.000 FOTO’S INGESTUURD VOOR DE NATIONAL GEOGRAPHIC FOTOWEDSTRIJD. DE JURY WAS ONDER DE INDRUK VAN DE KWALITEIT. 1 LANDSCHAP EN OVERALL WINNAAR Stijn Thoolen ‘Antarctic Science Laser’ Op het Antarctische wetenschapsstation Concordia herstellen onderzoekers bij -80 °C een laser waarmee atmosferische data worden verzameld. De fotograaf, ESA-arts Stijn Thoolen, was hier in 2019-’20 om de effecten van de extreme leefomstandigheden – lage temperatuur, zuurstofgehalte en luchtvochtigheid – op hun mentale en fysieke gezondheid te onderzoeken. ESA gebruikt de resultaten bij de voorbereiding op bemande ruimtemissies naar de maan en Mars. 2 LANDSCHAP Giuseppe Cipriani ‘De Romeinse baden’ Op dit dronebeeld, gemaakt bij Saturnia in de Apennijnen, laven bezoekers zich aan minerale bronnen – een traditie die teruggaat tot de Romeinse tijd. 3…

WALVISGELUIDEN WERDEN LANG GEZIEN ALS STOORZENDER, NU HELPEN ZE DE AARDKORST IN KAART TE BRENGEN. SEISMOGRAFEN OP DE ZEEBODEM sturen data door naar onderzoekers die aardbevingen monitoren. Maar de instrumenten pikken niet alleen seismische activiteit op, ze registreren ook geregeld het gezang van walvissen. Toen Václav Kuna, destijds verbonden aan de Oregon State University, eens naar het geluid van een gewone vinvis luisterde, bedacht hij een manier om die kreten te benutten. Het vinvisgeluid is tot op duizend kilometer afstand waar te nemen. Seismografen vangen dat signaal op en vervolgens ook de echo ervan. Die dringt door tot wel 2,6 kilometer in de zeebodem en kaatst vervolgens terug. Op basis van de gemeten echofrequenties kunnen de onderzoekers de aardkorst in kaart brengen. Het proces is te vergelijken met de geluidsgolven…

SINDS 2000 ZIJN ALLE GLETSJERS SAMEN 5,3 BILJOEN TON WATER KWIJTGERAAKT. DAARDOOR ZIJN LANDSCHAPPEN VERANDERD EN IS DE ZEESPIEGEL GESTEGEN. JÜRG ALEAN (ALLE FOTO’S) BOB MCNABB, verbonden aan de Ulster University in Noord-Ierland, heeft in zijn werk te maken met een getal dat zelfs voor een glacioloog als hij maar moeilijk te bevatten is: 267 miljard ton water. Dat komt neer op een drie meter diep zwembad met de oppervlakte van Ierland. Als we van die hoeveelheid een voorstelling proberen te maken, kunnen we ons dan ook voorstellen dat er al twintig jaar op rij jaarlijks zo veel ijs smelt? Het getal dat McNabb noemt, is misschien nog het beste op waarde te schatten door het te vertalen naar snelheid: de snelheid waarmee de meer dan tweehonderdduizend gletsjers op aarde…

IN EEN GEBIED WAAR SCHAARSTE ÉN OVERVLOED HEERSEN, TELT ALLEEN HET VOLGENDE MAAL. ZE GROEIEN OP OMRINGD DOOR TOERISTENAUTO’S, MAAR DESONDANKS HALEN DEZE CHEETA’S TOPSNELHEDEN BIJ HET JAGEN. HUN LEEFGEBIED KRIMPT, HET KLIMAAT VERANDERT: ALLE DIEREN IN DIT KWETSBARE ECOSYSTEEM HEBBEN HET MOEILIJK. IN DIT UNIEKE LANDSCHAP STAAT ER VOOR MENS EN DIER VEEL OP HET SPEL.…

FOTOGRAAF TON TOEMEN WIE Ton Toemen (1968) werkt als documentair fotograaf en richt zich primair op stedelijk leven en andere culturele en maatschappelijke thema’s. Een serie waarvan deze foto deel uitmaakt, verscheen in National Geographic 07-2015. WAAR Lomé, Togo. TECHNISCHE INFO • Brandpuntsafstand: 24mm • Sluitertijd: 1/250 s • Diafragma: f/10 • ISO: 400 IN 2014 VOLGDE IK IN AFRIKA een handelsroute van afgedankte spullen. De Afrikanen die bij mij in Tilburg om de hoek wonen, kopen allerlei producten op internet en verschepen deze naar de Afrikaanse westkust. Bij aankomst worden ze op de markt verkocht aan de hoogste bieder. Vooral auto’s, tv’s, laptops en telefoons zijn erg populair. Bijna elk defect product wordt ter plaatse gerepareerd. De omvang van de recycling hangt samen met armoede en is bij veel…