Inhoudsopgave van Editie 9 - 2018 - National Geographic

REDACTIONEEL EEN NIEUW GEZICHT De levensmoed van een meisje Vooral militairen lopen het risico op ernstig gezichtsletsel. In de Eerste Wereldoorlog ging het om zo’n 12 procent van de gewonde militairen, een derde was voorgoed verminkt. In Frankrijk stonden zij bekend als de gueules cassées, ‘kapotte smoelen’. De plastische chirurgie stond in de kinderschoenen en veel verminkten konden alleen met een gezichtsmasker de straat op. Het is daarom niet gek dat de militaire geneeskunde geïnteresseerd is in gezichtsreconstructies. Na de Tweede Slag om Fallujah in Irak (2004) telde het Amerikaanse leger veel slachtoffers met hoofdwonden. De Cleveland Clinic in Ohio specialiseerde zich in de behandeling ervan. Toen in mei 2014 Katie Stubblefield werd binnengebracht, die zichzelf bij een zelfmoordpoging van een deel van haar gezicht had beroofd, kreeg ze als…

ACTUEEL Spookvisnetten in de Noordzee EEN GROEIEND PROBLEEM: VISTUIG WAARIN DIEREN BLIJVEN STEKEN. IS LABELING VAN VISNETTEN EEN OPLOSSING? TEKST: SHARON STORK FOTO’S: COR KUYVENHOVEN ACHTERGEBLEVEN VISNETTEN en ander visgerei zijn een plaag voor al wat leeft in de Noordzee. Kreeften, krabben, vissen, maar ook zeehonden raken erin verstrikt. Kunststofnetten slijten bovendien langzaam, en wanneer dit gebeurt, komen er deeltjes vrij die bijdragen aan de plasticsoep in zee. Vissers gooien hun netten graag uit bij scheepswrakken, die de zeedieren een beschutte plek bieden om zich voort te planten. Kilometerslange staandwandnetten, vooral gebruikt door Deense vissers, worden in de wateren rond de wrakken uitgezet en pas de volgende dag opgehaald. Geregeld blijft een net daarbij hangen aan uitstekende delen; het scheurt af en belandt op de zeebodem. Dieren die vast komen…

Katies nieuwe gezicht Katie Stubblefield verloor het grootste deel van haar gezicht toen ze zichzelf in 2014 door het hoofd schoot. Ze kreeg de eerste nood-behandelingen in een ziekenhuis in Memphis, Tennessee, maar om de wonden in haar gezicht dicht te maken, moest ze naar de Cleveland Clinic in Ohio. 1 In leven houden Als Katie voor het eerst in de Cleveland Clinic komt, heeft ze al een hele reeks ingrepen ondergaan. Dat gaat hier door, met het weghalen van botsplinters uit haar kaak en schedel, het openhouden van haar luchtpijp om te kunnen ademen en het afdekken van haar verwondingen. 2 Neus en schedel reconstrueren Katie krijgt een neusholte om te zorgen dat haar hersenen niet geïnfecteerd raken en dat ze makkelijker kan eten en ademen. Platen en schroeven…

Ode aan de mensheid Fotograaf Jimmy Nelson trok opnieuw de wereld rond en fotografeerde inheemse volken in afgelegen gebieden. ‘Ik wil de mensen in hun waardigheid tonen.’ Een voorpublicatie uit zijn nieuwe boek. AART AARSBERGEN FOTOGRAFIE: JIMMY NELSON Drie jaar lang reisde Jimmy Nelson de wereld rond om op de meest afgelegen plekken volken in hun volle glorie te fotograferen. ‘Ik wilde de zuiverheid van hun bestaan vastleggen, op plekken waar culturen gedijen die nog niet zijn aangetast door de moderniteit’, vertelde de Brits-Nederlandse fotograaf Nelson (1967) in een gesprek met National Geographic (oktober 2013).Het resultaat was Before They Pass Away, een indrukwekkend fotoboek dat uitgroeide tot een internationale bestseller. Nelson was geïnspireerd door de fotografie van Edward Curtis, die rond 1900 bekend werd met zijn geënsceneerde beelden van indianen,…

Diversiteit in Amerika Een nieuwe American dream IN DE VS BOUWT DE TWEEDE GENERATIE IMMIGRANTEN UIT ZUID-AZIË VOORT OP HET SUCCES VAN HUN OUDERS. WAT IS DE SLEUTEL TOT HUN SUCCES? TEKST: YUDHIJIT BHATTACHARJEE FOTOGRAFIE: ISMAIL FERDOUS Hari Kondabolu, een Amerikaanse stand-upcomedian met Indiase wortels, had net een grap verteld over bruin-zijn in Amerika, toen het lachsalvo werd onderbroken. ‘Dank u en tot ziens!’ riep iemand vanuit de zaal met een vet aangezet Indiaas accent. Deze uitspraak is de vaste oneliner van Apu Nahasapeemapetilon, een hardwerkende en ietwat onderdanige Indiase kruidenier die in de tv-serie The Simpsons wordt neergezet als een raciaal stereotype. Zoals zo veel Amerikanen van Zuid-Aziatische afkomst had Kondabolu dat zinnetje in zijn jeugd ontelbare keren naar zijn hoofd geslingerd gekregen. Leuk is anders, maar nu kón…

TEN GELEIDE Een bijzonder verhaal SUSAN GOLDBERG FOTO: MAGGIE STEBER ADREA SCHNEIDERS HART ging naar een vrouw van in de zestig, haar lever naar een 66-jarige man. Haar rechterlong kwam terecht bij een vrouw van 51, haar linkerlong bij een vrouw van 62. Haar baarmoeder is gebruikt bij medisch onderzoek naar onvruchtbaarheid. En haar gezicht ging naar Katie Stubblefield. Dit artikel gaat over dat gezicht – het geschenk van een overleden vrouw aan de jongste ontvanger van een donorgezicht in de Amerikaanse geschiedenis. Het is een verhaal over wetenschappelijke doorbraken en over de artsen, verpleegkundigen en chirurgen die zorgden voor een medisch wonder. Het is een verhaal over misschien het meest persoonlijke deel van ons lichaam en over de vraag wat onze identiteit eigenlijk bepaalt. Het is een verhaal over…

ZUID-SOEDAN De Mundari zijn herders die leven in de Nijlvallei in Zuid-Soedan. Het vee is de sleutel tot hun bestaan. De gewapende Mundariherders beschermen hun kostbaarste koeien met hun leven. De omvang van de kudde bepaalt de status van de eigenaar. Het dieet van de Mundari is vrijwel uitsluitend gebaseerd op melk; de koeien worden vrijwel nooit gedood vanwege hun vlees. Tijdens de ernstige onlusten in Zuid-Soedan hebben de Mundari zich van de buitenwereld afgesloten en ondergingen daardoor weinig invloeden van buitenaf. ‘SAMEN ZIJN WE STERK EN KUNNEN WE ONSZELF EN ONZE FAMILIE BESCHERMEN.’…

MILLINGERWAARD IN 1993 WERD BESLOTEN LANDBOUWGROND AAN DE ZUIDOEVER VAN DE WAAL OM TE VORMEN TOT NIEUWE NATUUR. DIT GEBIED GELDT 25 JAAR LATER ALS HÉT VOORBEELD VAN NATUURHERSTEL LANGS DE GROTE RIVIEREN. TEKST: AART AARSBERGEN FOTOGRAFIE: JACOB KAPTEIN De zon schijnt uitbundig deze voorjaarsochtend, de natuur juicht. Het is een fantastische dag om de Millingerwaard te bezoeken. DE UITERWAARD AAN DE ZUIDOEVER van de Waal ten oosten van Nijmegen ligt kort voorbij het punt waar de Rijn zich splitst in het Pannerdensch Kanaal en de Waal. Het prille groen toont zich in tientallen tinten, de meidoorns bloeien prachtig wit, overal hoor je vogels en in de verte staan twee gallowaykalfjes. ‘Altijd opletten,’ zegt Wouter Helmer, mijn gids op deze dag. ‘Bij kleintjes is er steevast een moeder in de…

Out of Eden DEELZEVEN Tijdreis door de Karakoram IN AFGHANISTAN LIJKT HET NU RELATIEF RUSTIG. MAAR OP ZIJN VOETREIS DOOR DE WERELD ONTDEKT PAUL SALOPEK DAT DE SPANNINGEN ER ALGAUW AAN DE OPPERVLAKTE KOMEN. Tekst: PAUL SALOPEK Fotografie: MATTHIEU PALEY Haar haar is paars geverfd. Ze draagt kleding van spandex. Alleen danst ze blootsvoets op het dak van een auto: een jonge buitenlandse vrouw. De auto staat geparkeerd in het stenen hart van Azië, aan de Panj, de rivier die Tadzjikistan scheidt van Afghanistan. Het afgelegen grensgebied in het zuiden van het Pamirgebergte is een notoir paradijs voor drugsmokkelaars. De auto heeft een Europees nummerbord. Maar wie mag die vrouw dan wel zijn? Een pelgrim die de oude Hippie Trail volgt? Een mystica? Een drugsverslaafde? Een avonturier? We zullen het…

ACTUEEL LAAGLANDVOGEL AKKERVOGEL IN HET NAUW ‘Het is nog net geen palliatieve zorg, maar hij ligt wel degelijk op de intensive care!’ Onderzoeker Robin Guelinckx van de Vlaamse Werkgroep Grauwe Gors is niet hoopvol gestemd over de stand van de grauwe gors. ‘Het is in onze contreien een echte cultuurvogel, die het moet hebben van gevarieerd akkerbouwgebied met veel tarwe, gerst en biet, waar ook nog eens genoeg insecten, vooral dikke rupsen, zijn te vinden voor zijn jongen’, zegt Guelinckx. ‘Maar daar ontbreekt het dus steeds vaker aan. Normaal leggen deze vogels twee keer per broedseizoen vier tot vijf eitjes, maar nu halen ze met een beetje geluk net één legsel.’ Remar Erens, ook van de werkgroep, schat dat er in heel België maximaal tweehonderd broedpaartjes voorkomen. Dat zijn er wel…

ACTUEEL LEVEN OP KAAS Kaas zit vol bacteriën en schimmels. Kennis over hoe die op elkaar inwerken kan elders worden toegepast. TEKST: DANIEL STONE FOTO’S: REBECCA HALE, NGM; BENJAMIN E. WOLFE (MICRO-ORGANISMEN) COUPOLE Een schimmel geeft de korst van deze romige kaas uit Vermont een gerimpeld uiterlijk. Waar de binnenkant mild en citroenachtig is, heeft de korst een krachtige en intense smaak, ‘als een zoete, boterige winderigheid’, zegt microbioloog Benjamin Wolfe. BAYLEY HAZEN BLUE In deze blauwekaasvariëteit bruist het van uniek microbieel gedrag. De schimmels vechten voor hun territorium door een antibacterieel goedje te produceren. Sommige microben blijken te veranderen per generatie, vergelijkbaar met de manier waarop dieren evolueren. TOMME DE SAVOIE De bacteriën op deze Franse en Zwitserse kaas gebruiken schimmels om zich over het oppervlak van de kaas…

EEN NIEUW GEZICHT Dit is geen makkelijke reportage om naar te kijken. Toch willen we u het verhaal vertellen van een jonge vrouw die een gezichtstransplantatie onderging omdat het de vinger legt op ons mens-zijn. Ons gezicht toont wie we zijn, weerspiegelt een caleidoscoop van emoties, is onze toegang tot de zintuiglijke wereld. Katie Stubblefield verloor haar gezicht toen ze achttien was; op haar 21ste gaven artsen haar een nieuw uiterlijk. Dit is een verhaal over trauma, identiteit, veerkracht, toewijding en medische wonderen. tekst: JOANNA CONNORS FOTOGRAFIE: MAGGIE STEBER EN LYNN JOHNSON LYNN JOHNSON STUBBLEFIELD FAMILY LYNN JOHNSON LYNN JOHNSON Zestien uur eerder is een medisch team van de Cleveland Clinic voorzichtig begonnen met het verwijderen van het gezicht bij een 31-jarige vrouw die drie dagen daarvoor medisch en juridisch…

EEN SIERLIJKE REUZENVOGEL De helmneushoornvogel wordt bedreigd door grootschalige houtkap en stroperij. Tekst: Rachael Bale Fotografie: Tim Laman In een dampend hete jungle zoek ik naar een vogel. Is dit nu echt de moeite waard? Het pad hier in Nationaal Park Budo-Su-ngai Padi is steil. En na een regenbui is het zo glibberig dat je na elke stap weer omlaag dreigt te glijden. Er zoemen insecten rond je hoofd, en als je even stilstaat om rond te kijken, grijpen gretige bloedzuigers hun kans. We trotseren al die ongemakken om de vreemd ogende en steeds zeldzamer wordende helmneushoornvogel te zien. Onze expeditie wordt geleid door Pilai Poonswad, een Thaise wetenschapper die bekendstaat als ‘de moeder van de neushoornvogel’. Ze onderzoekt de soort al sinds 1978. Ook fotograaf Tim Laman is mee,…

SIBERIË De Dolganen zijn een nomadisch volk dat langs de Anabar in het noorden van Jakoetië (de autonome republiek Sacha) in het Verre Oosten van Rusland rondtrekt. Jakoetsk, de hoofdstad van de republiek, is de koudste stad ter wereld, met temperaturen die tot -60 °C kunnen dalen. Dalgan betekent ‘mensen die dicht bij het water leven’, of, in dit geval, ijs. Zij hoeden rendierkudden die het hele jaar door over de toendra trekken. Veel Dolgan-moeders blijven in de winter in hun dorp, zodat de kinderen in hun eigen taal kunnen worden onderwezen.…