Göbeklitepe wordt gekenmerkt door een grote verscheidenheid aan dierenfiguren, zowel reliëfs als beelden. ‘Maar dat zijn allemaal wilde dieren,’ zegt opgravingsleider Lee Clare (rechts), ‘er leefden hier uitsluitend jager-verzamelaars, al vestigden zij zich wel permanent.’
De site was een laatste bolwerk van die jager-verzamelaars, meent Clare, die vasthielden aan hun levenswijze tot ze na zo’n vijftien eeuwen deze plek verlieten. ‘Als je kijkt naar de afbeeldingen en symbolen die op de pilaren zijn weergegeven, dan zie je dat ze zijn opgezet als verhalen,’ zegt hij. ‘Dit zijn de oude mythen, de oude verhalen uit het Paleolithicum, veel ouder dan Göbeklitepe zelf, maar hier voor het eerst in steen gekerfd voor het nageslacht.’
Clare ziet het proces om over te gaan tot landbouw en veeteelt, vaak aangeduid als de neolithische revolutie,…