Feiten zijn feiten, maar geschiedenis kun je boetseren indachtig de tijdsgeest. Wie vroeger als held werd gezien kan plotseling als boeman worden neergezet – en andersom. Iets dergelijks overkwam de Nederlandse missionaris Johannes van der Kemp. Hij stond achtereenvolgens te boek als rebel, vroom christen, onruststoker, held en koloniaal. Hij was soldaat, arts, filosoof, linguïst en zendeling. De grote constante in zijn leven was zijn eigengereidheid.
Zowel in Nederland als in zijn latere standplaats Zuid-Afrika hield hij verbeten vast aan zijn principes, die draaiden om rechtvaardigheid. Sommigen zien hem als een van de vroegste voorvechters van raciale gelijkheid, anderen beschouwen hem, ondanks zijn goede bedoelingen, als imperialist, als een van de velen die de inheemse bevolking ondergeschikt maakte aan de westerse macht, cultuur en godsdienst.
Johannes Theodorus van der Kemp…
