Inhoudsopgave van Editie 5 - 2021 - c't magazine

Het online kopen heeft het afgelopen jaar een enorme vlucht genomen. Lokale winkeliers zaten achter gesloten deuren en keken met lede ogen toe hoe talloze pakketbezorgers langskwamen. Om toch enige omzet te genereren, namen veel ondernemers allerlei initiatieven, zoals restaurants die afhaalmaaltijden gingen bereiden. Het werd al snel duidelijk dat dit voor een enkele winkel wel wat soelaas kon bieden, maar dat een winkelcentrum als geheel toch aardig leeg raakte – niet alleen wat het aantal mensen betrof dat er rondliep, maar er waren ook winkels die er aan onderdoor gingen en ondanks de verschillende steunmaatregelen failliet gingen. Dat heeft op een aantal plaatsen tot meer collectieve oplossingen geleid. Men zag de omzet verdwijnen naar de grote bedrijven als Bol.com, Amazon en Zalando en sloeg de handen ineen om als…

Sinds vorig jaar is het voor iedereen mogelijk om een GeForce NOW-abonnement af te sluiten. De gamestreamingsdienst nadert de 10 miljoen leden. De betaalde versie gaat voor nieuwe klanten 10 euro in plaats van 5 euro kosten (betaling per jaar komt uit op 8,33 per maand) en de naam Priority krijgen. Daarmee krijg je priority-access tot games, een langere sessieduur en RTX in de stand aan voor raytracing-graphics en DLSS bij de games die dat ondersteunen. De Founders (eerste klanten) blijven zo lang hun account een goede status heeft en ze netjes blijven betalen, voor altijd de oude prijs van 5 euro betalen. De gratis versie met een beperkte speeltijd (1 uur) blijft bestaan. Dankzij feedback van alle gamers heeft GeForce NOW het afgelopen jaar een aantal dingen aangepakt. Zo…

What is included with SANS Foundations? • Over 120 hours of curated content• Hands-on labs experience• Quizzes to consolidate learning outcomes• Training by world-renowned experts• Engaging 4K video content• Proctored final exam delivered by GIAC What will Students learn in this course? The course provides students with exactly what they need to go from zero technical and security knowledge to a level of sufficient theoretical understanding and applied practical skills that will enable them to speak the same language as industry professionals. Students will develop fundamental skills and knowledge in key IT subject areas such as Linux, programming, networking, computer hardware, operating systems, encryption, basic security concepts, and more! Who should take this course? This course is designed for: • Career changers• Online self-driven learners seeking new skills• College and…

Een team onder leiding van Guorui Li van de Zhejiang University in China heeft een robot ontworpen uit zacht siliconenmateriaal. De robot is bedoeld voor diepzeeonderzoek en ondanks het zachte materiaal bestand tegen bijzonder hoge druk. Als ultieme test werd hij aan een gewone duikboot vastgemaakt en afgedaald in de Marianentrog, die met gemiddeld 11 kilometer diepte de diepste bekende plek in de oceaan is. De robot is gemaakt van siliconenrubber en lijkt een beetje op een rog. Hij heeft een lengte van 22 centimeter en zijn ‘vleugels’ hebben een spanwijdte van 28 centimeter. In de vleugels zitten kunstmatige spieren die via elektrische impulsen samentrekken, waardoor ze op en neer gaan bewegen. Op die manier verplaatst de robot zicht door het water. De ingebouwde elektronische onderdelen zitten niet zoals gebruikelijk…

Soms kan het handig zijn om even een extra beeldscherm ter beschikking te hebben. Denk aan het op gepaste afstand laten zien van een presentatie, het kunnen meekijken met het thuisonderwijs van je kinderen of het creëren van meer overzicht bij een grote Excel-spreadsheet. Een extra beeldscherm is vaak een heel gedoe met voeding, voet en allerlei kabels – laat staan de mogelijkheid dat als een mobiele oplossing te gebruiken. Een display als de ViewSonic TD1655 kan dan uitkomst bieden. De TD1655 is een 16-inch portable monitor, die normaal gesproken genoeg heeft aan een enkele USB-C-kabel. Daarmee krijgt hij zijn voeding aangeleverd en wordt het beeldsignaal doorgegeven. Voorwaarde is wel dat de usb-aansluiting minimaal 10 watt moet kunnen leveren, en dat de laptop of pc of zelfs smartphone waar je…

Glances benadert systeembewaking minimalistisch: het toont de essentiële systeeminformatie in een duidelijke vorm zonder grafische interface. Naast processorbelasting, geheugengebruik, schijf-en netwerkactiviteit, kun je systeem-en gebruikersprocessen in de gaten houden. Ook eventueel draaiende Docker-containers kan hij in de gaten houden. Systeembeheerders kunnen het programma zo instellen dat het automatisch eigen scripts uitvoert wanneer bepaalde drempelwaarden worden overschreden. Glances draait lokaal, maar kan ook gegevens weergeven van machines op afstand waar het programma in servermodus op draait. Om dit te doen, kun je een webinterface gebruiken naast een terminalvenster, en je hebt zelfs geen webserver nodig op de doelmachine. De tool monitort ook over een langere periode en exporteert data naar veel outputformaten. Het levert zelfs gegevens aan monitoringtools als Grafana en Prometheus. De huidige versie van Glances kan het beste direct…

De nieuwe NUC11-modellen met elfde generatie Core i-processors zijn rijkelijk laat. We hebben een midrange NUC11TNKi5 met quadcore Core i5-1135G7 getest. Je hebt daarbij nog RAM nodig, een M.2-ssd en een besturingssysteem. Net als zijn voorgangers, is de NUC11 beschikbaar in verschillend hoge behuizingen: de platte K-case en de hogere H-types, die ruimte bieden voor een 2,5-inch (SATA-)disk. Nieuw bij de NUC11-generatie zijn de hoge versies die een tweede netwerkpoort hebben. Dat is leuk voor kleine serverprojecten. Het nieuwe K-model heeft een tweede slot voor een M.2-ssd, die 4,2 centimeter lang mag zijn (M.2-2242). Bovendien is hij slechts verbonden met een enkele PCIe 3.0-lane. Prettig is ook de snelle netwerkpoort met 2,5 Gbit/s, die ook onder Linux werkt, net als de rest van het systeem (Ubuntu 20.10). Wi-Fi 6 was…

Het meest opvallende aan de ZenBook Duo 14 (model UX482) is natuurlijk het tweede scherm, dat zich tussen het toetsenbord en hoofdscherm bevindt. Het gaat om een scherm met 12,65-inch diagonaal en 1920×515 resolutie, dat net als het 14-inch full-hd hoofdscherm een touchscreen is. Zoals bij de Zephyrus gaming laptop met dubbel scherm kantelt ook hier het tweede scherm iets naar voren als je de laptop openklapt. Dat biedt een betere kijkhoek vergeleken met eerdere Duo-modellen en verbetert de luchttoevoer. Ondanks de constructie met het extra scherm is de laptop met 1,7 cm niet dik en met 1,57 kg en vrij compacte buitenmaten goed mee te nemen. Om ruimte te maken voor het tweede scherm is het toetsenbord helemaal naar beneden verplaatst. Het typt op zich redelijk, maar omdat er…

▷ igg.me/at/icare-pro • vanaf € 70 De makers van de iCARE hebben een apparaatje in elkaar gezet dat 15 gezondheidsgegevens kan uitlezen om te zien hoe het met je gesteld is. De gezondheidstool is klein genoeg voor in de broekzak. Door op elk van beide sensors een minuut lang je duim te laten rusten vertelt de companion-app je onder andere hoe het zit met je stressniveau, hoe vermoeid je bent, je huidige hartslag, bloeddruk, het zuurstofgehalte in je bloed en fysiologische leeftijd. Bij het meten voor en na fysieke activiteit zie je zeer gedetailleerd de effecten van de bezigheden die je hebt afgerond. Op basis van die informatie krijg je tips (en recepten) voorgeschoteld, maar let wel: het is geen diagnosetool voor medische aandoeningen, hoogstens een handige indicator. Het is…

▷ forvo.com Voor het uitspreken van woorden is er forvo.com. Typ het uit te spreken woord in, en je krijgt een lijstje met audiofragmenten met de uitspraak. Er valt bijvoorbeeld te kiezen uit Brits en Amerikaans Engels, maar ook eventuele andere accenten. Mocht je nog een bepaald soort accent willen horen of nodig hebben: vraag hem aan. Via het tabblad Pronounce selecteer je de taal waarvan je woorden wilt laten uitspreken. Die lijst is behoorlijk lang en gevuld met allerlei exotische accenten en talen. Bij de keuze voor Nederlands floept niet geheel verrassend ook het tabblad Afrikaans bij de uitspraken tevoorschijn. Mocht je een fijne stem hebben en woorden netjes kunnen uitspreken: meld je aan en voeg woorden toe en stem op uitspraken om de beste bovenaan te krijgen. De…

Laptops in de hogere prijsklassen lopen traditioneel vooruit op wat er de komende jaren geleidelijk naar het middensegment zal doorsijpelen: zo zijn platte behuizingen inmiddels standaard in alle laptops. Hetzelfde geldt voor ssd’s in plaats van trage harde schijven. Toch zijn veel high-end laptops aanlokkelijk omdat er niet op onderdelen is bespaard en speciale materialen voor de behuizing worden gebruikt – wat je terugziet in het totaalplaatje en de prijs. We hebben acht high-end-apparaten in huis gehaald. Zeven daarvan waren voorzien van een quadcore Intel-processor uit de elfde Core i-generatie (Tiger Lake): de Acer Spin 3, de Dell XPS 13, de Dynabook Portégé X30W-J, de HP Spectre 14, de Lenovo Yoga Slim 9i, de Microsoft Surface Pro 7+ en de MSI Prestige 14 Evo. In de Asus RoG Flow X13…

Terwijl veel fabrikanten pas recent laptops met een 16:10-scherm in hun programma hebben, had Dell die al eerder in het assortiment opgenomen. De huidige XPS 13 (9310) is al de tweede apparaatgeneratie met dit praktische schermformaat. Het maakt de laptop niet minder interessant, maar de verschillen met zijn populaire voorganger beperken zich uitsluitend tot de technologie binnenin: Dell gebruikt nu Core i-processors van de elfde generatie in plaats van de tiende generatie, terwijl de voorganger ook al beschikte over een snelle kaartlezer, een goed toetsenbord en twee USB-C-poorten inclusief Thunderbolt. Ondanks consistent hoge multithreading-prestaties, verraste het testapparaat ons aanvankelijk met ongewoon lage singlethreading-scores bij sommige (maar niet alle) benchmarks. De oorzaak daarvan was een slechte Windows preinstallatie. Dells supportwebsite biedt alle vereiste drivers voor een nieuwe installatie van het besturingssysteem.…

Lenovo gebruikt bij de Yoga Slim 9i materialen die je maar bij enkele andere laptops terugvindt: de buitenkant van het deksel is bekleed met leer, en de polssteun is gemaakt van een doorlopend stuk glas. Het touchpad heeft geen afgescheiden glaspaneel, maar maakt deel uit van hetzelfde stuk glas – maar met een andere oppervlaktestructuur. Muisknoppen ontbreken: als je klikt door op het sensoroppervlak te drukken, krijg je haptische feedback via trillingen – vergelijkbaar met de Mac-Books van Apple. De webcam in de displaybehuizing ondersteunt het biometrisch aanmelden, maar wordt ook gebruikt door de voorgeïnstalleerde Glance-tool. Glance herkent de gebruiker en kan je waarschuwen wanneer er iemand over je schouder meekijkt. Als je meerdere schermen hebt aangesloten, kan Glance de muispijl verplaatsen naar de monitor waar je op dat moment…

Op het eerste gezicht heeft een kantoormonitor een eenvoudige taak: het tonen van websites, e-mails, evenals tabellen en teksten. Tot zover is het eenvoudig, maar op kantoor gelden andere eisen, bijvoorbeeld vanwege voorschriften voor beeldschermwerk. Het scherm moet niet alleen voldoende oppervlakte bieden, maar die ook in goede kwaliteit op een prettige manier weergeven. Verder moet de monitor zich aanpassen aan de zithouding van de gebruiker en de juiste aansluitingen bieden in voldoende aantallen. Een lage aankoopprijs en een laag energieverbruik zijn vanuit financieel oogpunt ook prettig. Voor deze vergelijkende test hebben we negen kantoormonitoren met een schermdiagonaal van 23 tot 25 inch in huis gehaald. Naast de beeldverhouding van 16:10 en de grootte was ook de aanschafprijs een selectiecriterium: ze mochten niet veel meer dan 250 euro kosten. De…

Ethernet over slechts één setje draden (Single Pair Ethernet, SPE) is rond 2010 ontwikkeld voor voertuignetwerken. Elke gram telt als het gaat om de kabelbomen die het almaar toenemende aantal elektronicamodules aan boord met elkaar verbinden. Het weglaten van drie van de vier getwiste paren in netwerkkabels vermindert niet alleen het gewicht maar ook de diameter van de kabel, wat scheelt in ruimte en in de kosten voor het edelmetaal koper. In 2015 heeft de IEEE de door Broadcom ontworpen 100Mbit/s-technologie onder de naam BroadR-Reach gestandaardiseerd in de Ethernet-specificatie als 802.3bw (100Base-T1). Omdat de maximale (segment)lengte van 100 meter (gebruikelijk voor Ethernet) nooit voorkomt in auto's, is 100Base-T1 gedefinieerd voor maximaal 15 meter, wat de verbinding vereenvoudigt. De lijn tussen twee poorten kan uit maximaal vijf segmenten bestaan met maximaal…

De Pixma TS5350 neemt zeer weinig ruimte in beslag. Naast de voorste papierlade voor 100 vel heeft het apparaat een achterste invoerlade voor fotopapier of nog eens 100 vel normaal papier. Een documentinvoer ontbreekt. De klep van de flatbedscanner heeft bij de scharnieren 1,5 centimeter speling voor het scannen van boeken. De bediening via het kleine monochrome display en de acht toetsen is even wennen. Als je op de verlichte QR-toets drukt, verschijnt er een QR-code die verwijst naar de op dat moment relevante positie in de online-handleiding. De Pixma kan snel in het netwerk worden geïntegreerd dankzij de WPS-functie. Het serienummer dient ook als wachtwoord voor de webinterface. Daar vind je een aantal onderhouds-en apparaatfuncties, zoals stil afdrukken en de spuitmondjes reinigen, evenals netwerk-en cloud-opties. De registratie bij het…

De gammele HP DeskJet ziet er goedkoop uit en heeft veel ruimte nodig. De papierinvoer aan de achterzijde heeft een capaciteit van slechts 60 vel. Op de scannerdeur zonder speling in de scharnieren zit een eenvoudige documentinvoer. De 4120 wordt bediend via een kleine paneel met zes membraantoetsen en een piepklein monochroom LCD-scherm, dat behalve een ééncijferig numeriek display alleen symbolen voor wifi en inktniveau toont. Net als bij de Envy Pro 6420 verwijst HP alleen naar de Smart App voor de installatie en verzwijgt de WPS-functie (wifi-knop minstens vijf seconden ingedrukt houden). Als het wifi-symbool op het scherm niet meer knippert, is de verbinding tot stand gebracht. Windows installeert automatisch hetzelfde stuurprogramma dat HP online beschikbaar stelt samen met de Smart App. De pincode-beveiligde webinterface is de enige…

Bij de term workstation denk je misschien aan grote towerbehuizingen met krachtige processors en veel cpu-cores, grote hoeveelheden RAM en meerdere grafische kaarten, ssd’s en harde schijven. Daarmee kunnen ze zelfs zeer complexe taken in de kortst mogelijke tijd voltooien. Maar voor veel professionele toepassingen zoals softwareontwikkeling of visualisatie van medische gegevens, volstaat ook minder hardware. In plaats van een behuizing ter grootte van een reiskoffer volstaat er dan een met de afmetingen van een grote doos bonbons. Dankzij aansluitmogelijkheden voor maximaal zes beeldschermen zijn die miniworkstations ook geschikt voor multimonitor-werkplekken. Tot die groep behoren onder meer de Dell Precision 3240 Compact, HP Z2 Mini G5 en Lenovo Think Station P340 Tiny. Net als hun grotere workstation broers en zussen zijn ze verkrijgbaar in talrijke configuraties. De door ons geteste…

Lenovo heeft iets knaps voor elkaar gekregen bij de ThinkStation P340 Tiny. Ondanks een volume van 1,2 liter en een dikte van slechts 3,7 centimeter is het compacte werkstation uitgerust met een grafische desktopkaart. De Nvidia Quadro P620 zit gekanteld onder een hoek van 90 graden, horizontaal geïnstalleerd in een gewoon PEG-slot. Naast de vier mini-Display-Port-aansluitingen van de Quadro, kunnen twee extra monitoren worden aangesloten op de geïntegreerde UHD-630-gpu van de processor via HDMI en DisplayPort. In tegenstelling tot de DisplayPort-uitgangen biedt HDMI 1.4 slechts een frequentie van 30 hertz bij 4K-resolutie. Onze configuratie had een Core i5-10600 met een TDP van 65 watt in plaats van een 35W T-uitvoering. Onder belasting met AVX2-code stijgt de temperatuur daarmee binnen 20 seconden naar de limiet waarbij de cpu afremt. Daardoor kan…

De rescue-kit voor ons Windows-noodsysteem wordt geleverd met een hele massa aan stuurprogramma’s en dekt daarmee in principe alle apparaten af waar een standaard installatiemedium voor Windows 10 mee overweg kan. Als er afzonderlijke drivers ontbreken die niet relevant zijn voor het opstarten, kunnen die vaak later in het draaiende rescuesysteem worden geïnstalleerd – maar dat werkt niet altijd en ook niet permanent. RESCUE WERKT NIET OVERAL Op moderne Microsoft-pc’s helpt het later integreren van stuurprogramma’s niet. Op een Surface Book 3 werken bijvoorbeeld het trackpad en het toetsenbord niet met het rescuesysteem – de Windows ISO-bestanden bevatten blijkbaar geen stuurprogramma’s voor die apparaten, zoals we vaststelden bij het booten vanaf een installatiestick. Microsoft geeft uitgebreide instructies voor die apparaten over hoe je hun stuurprogramma’s moet integreren in de Pre-installation…

Om Instagram te kunnen gebruiken moet je volgens de officiële regels 13 jaar of ouder zijn. Maar dat is vrij simpel te omzeilen door een andere geboortedatum in te vullen. Instagram heeft al aangegeven AI en machine-learning-technologie in te zetten om jongeren een veiligere omgeving te bieden. Met de plannen voor een Instagram voor 6 tot 12 jarigen wil Facebook een aparte, veiligere versie van Instagram maken, die lijkt op de Kids-app van Facebook. Daarbij krijgen ouders de controle over de app, maar hoe dat precies ingevuld gaat worden is niet duidelijk. De plannen zitten nog in een zeer vroege fase, waardoor veel details nog niet bekend zijn. Instagram is al langer bezig het huidige platform kindvriendelijker te maken, onder andere door het onmogelijk te maken voor volwassenen om kinderen…

Trust komt met de Iris, een nieuwe plug&play-camera die elke ruimte omtovert tot een videoconferentieruimte. De pan-tilt-zoomcamera biedt 4K (3840×2160 pixels) met 60 Hz en 120 graden beeld met een vijfvoudige digitale zoom. De Iris-camera heeft een hoogwaardige lens van Zeiss en door de innovatieve software biedt de conferentiecamera ook een aantal slimme opties. Zo maakt de deelnemersmodus gebruik van de groothoekweergave om iedereen netjes in beeld te krijgen, terwijl de camera in de sprekermodus automatisch inzoomt op degene die op dat moment aan het praten is. De voor spraak geoptimaliseerde luidspreker zorgt voor een helder geluid met goede ruimtelijkheid. De microfoon pikt alle gesprekken binnen 5 meter op, zodat iedereen goed verstaanbaar blijft. Een externe microfoonoptie is beschikbaar. De ingebouwde noisecancellingtechnologie regelt dat de vergadering niet wordt verstoord door…

Onlogic bouwt computerhardware en IoT-oplossingen en wil later dit jaar naar eigen zeggen een echte industriële Pi op de markt zetten. OnLogic wil de Pi met de Raspberry Pi Compute Module 4 naar het werkgebied van de industrie en IoT brengen met een behuizing die gebruik onder allerlei omstandigheden mogelijk maakt. Het systeem moet het mogelijk maken om oplossingen gebaseerd op een Raspberry Piarchitectuur te prototypen en zo snel uit te rollen in fabrieken of magazijnen. Het is de bedoeling dat door het ontbreken van bewegende onderdelen er geen stof, vuil en andere deeltjes in kunnen doordringen. Met een op maat ge-maakt carrier-board krijg je alle inputs en outputs die je nodig hebt in een robuust passief gekoeld jasje. De aluminium heatsinks zorgen dat de hardware binnen de temperatuurspecificaties blijft…

Als de prijzen van de extreem instabiele cryptovaluta door het dak gaan, bijvoorbeeld door tweets van Tesla-oprichter Elon Musk, ruiken de exploitanten van mining-farms ook stijgende winsten. Zij stampen hele datacentra uit de grond om te profiteren van de mogelijkheden die cryptovaluta bieden, bijvoorbeeld voor het valideren van transacties. Dat wordt mining genoemd. Grafische kaarten uit de GeForce-en Radeon-series zijn zeer geschikt voor Ethereum. Dat komt omdat ze veel snel geheugen hebben en het onderliggende Ethash-proces ervoor geoptimaliseerd is. Aangezien Ethereum-mining veel energie verbruikt, is het rendement op de investering hoger met deze efficiënte grafische kaarten. Miners kopen de kaarten per container rechtstreeks van de fabrikant, waardoor er geen voorraden voor de handel zijn en de prijzen de pan uitrijzen. MINERS-DROOM RTX 3060? Dat is waar Nvidia’s nieuwe RTX 3060…

Terwijl topsmartphones de aandacht trekken, zijn veel van de bestverkochte toestellen middenklassers: Samsungs bestverkochte smartphone in 2020 was de Galaxy A51 met circa 6 miljoen toestellen. De bestverkochte Samsung-toestellen komen allemaal uit de A-serie. De nieuwe Galaxy A52 en A72 zijn dus belangrijk voor het bedrijf en worden aangeprezen met ‘eersteklas technologie op alle prijsniveaus’. De A52 is er in twee uitvoeringen: de gewone A52 en de A52 5G. 5G is voor de middenklasse nog niet vanzelfsprekend, maar als optie beschikbaar. Dat is trouwens niet het enige verschil tussen de twee modellen: de 5G-uitvoering heeft een 120Hz-frequentie voor het scherm, de gewone A52 (en de A72) 90 Hz. Verder zijn er tussen de A52 en A52 5G geen verschillen te vinden. De A72 is (net) iets groter dan de A52:…

Intels desktopprocessors met verouderde 14-nanometertechnologie zijn maar voor de helft nieuw: in de 19 nieuwe Core i-11000-cpu’s uit de Core i5-serie met zes kernen en de Core i7-en i9-serie met acht kernen zit de Cypress Cove-microarchitectuur. Vergeleken met de voorgangers Core i-10000 Comet Lake moeten de prestaties per klokcyclus met maximaal 19 procent toenemen en die van de grafische Xe-eenheid met 50 procent. Naar verluidt zullen er geen goedkopere Pentium Gold-en Core i3-versies van de Rocket Lake-cpu’s verschijnen. In plaats daarvan brengt Intel elf bijgewerkte modellen uit de tiende Core i-generatie op de markt, met dezelfde LGA1200-socket. Zij krijgen dan een 5 als laatste cijfer in hun productnaam, bijvoorbeeld de Core i3-10325. TERUGVALLEN OP ICE LAKE Om de kloof met AMD’s steeds krachtiger wordende Ryzens niet verder te laten groeien,…

Het woord Mini in de Reflect Mini NC is niet gelogen: de dopjes zijn zeer compact en licht. Je stopt ze makkelijk in je oren, waar ze ook keurig blijven zitten – hoe fanatiek je ook aan het bewegen gaat. Het dompelproof zijn is een handige plus, zweet is totaal geen probleem en afspoelen onder de kraan is een fijne optie. Vergeet ze niet goed af te drogen voordat je ze in de niet-dompelproof case stopt. De dopjes hebben een accuduur van 7 uur en de zeer compacte case met handig draagkoord doet daar 14 uur bovenop. Je stopt die kleine case ook zo in je broekzak. Laden gebeurt via USB-C en is binnen 2 uur gepiept. Bij het geluid valt op dat de bas de nadruk heeft gekregen. Via…

DietPi neemt op een microSD-kaart minder dan 600 MB in beslag wanneer je de kant-enklare image voor de Raspberry Pi installeert. Deze op Debian gebaseerde distributie is een echte lichtgewicht met slechts 265 pakketten. Na het opstarten wordt slechts 30 tot 50 MB van het geheugen gebruikt. Ondanks de afgeslankte versie ontbreekt het bij DietPi niet aan zaken die je als gebruiker nodig hebt: de hardwareconfiguratie van het systeem wordt verzorgd door het menu-gebaseerde dietpi-config, dat vergelijkbaar is met raspi-config. Voor een veilig contact met de buitenwereld draait Dropbear als een slanke en snelle SSH-server. DietPi schrijft logs standaard alleen naar een tijdelijke RAM-schijf, maar zet die indien nodig ook elk uur over naar het gewone bestandssysteem – dat minimaliseert het aantal schrijftoegangsbewerkingen naar de geheugenkaart en beschermt die daarmee.…

Door de toenemende digitalisering zijn er steeds meer IT-en IoT-apparaten die allemaal een netwerkaansluiting moeten hebben. Die worden vaak centraal geaggregeerd – thuis bij een switch in de meterkast, maar bij bedrijven in een rekencentrum. Lancom Systems heeft met de XS-5110F nu een eerste aggregatie-switch voor het zakelijke segment. Hij kan voor verschillende netwerkdistributies gebruikt worden. De XS-5110F heeft acht 10-Gbit SFP+poorten en twee multi-gigabit koperpoorten. Er is een aparte RJ45-console voor het beheer, evenals een micro-usb-poort voor hetzelfde doel omdat seriële poorten inmiddels steeds minder vaak voorkomen. Via de USB-A-poort kun je bijvoorbeeld firmware updaten of configuratiescripts installeren. De switch werkt met de LCOS SX-firmware, die gebaseerd is op een Linux-kernel – bij het testapparaat was dat 4.14.48. De switch maakt automatisch verbinding met de Lancom Management Cloud, die…

▷ kck.st/35yBCOA • vanaf € 110 Veel 3D-prints komen nog wat ruw uit het printproces tevoorschijn. Met de PolySmoother worden je prints een stuk gladder en dus mooier afgewerkt gemaakt. Kies het juiste oplosmiddel, de bijbehorende temperatuur en zet je print op het rooster of laat hem zweven aan een draadje in een rekje. Het printtype bepaalt de methode. Na 5 tot 10 minuten (afhankelijk van de printkwaliteit en laagdikte van je print) zorgt een zorgvuldige damplaag van het oplosmiddel dat de ‘laagjeslijnen’ letterlijk opgelost worden. Op die manier hou je een net afgewerkt eindresultaat over. Het apparaat zorgt dat de temperatuur in de kamer voor het dampen overal rondom het 3D-geprinte model hetzelfde is, voor een zo mooi mogelijk resultaat. Laat na het proces je print nog wel even…

▷ opendata.cern.ch Aangezien het nog niet zo ver is dat we allemaal een deeltjesversneller in onze achtertuin hebben liggen, kun je via opendata. cern.ch spelen met maar liefst 2 petabyte (!) aan data over elementaire deeltjes (deeltjesfysica) die de organisatie Conseil Européen pour la Recherche Nucléaire (CERN) heeft verzameld. De data kan worden gebruikt voor je eigen analyses en machine-learning of het visualiseren van deeltjesbotsingen, maar de site biedt ook houvast over hoe de data gebruikt kan worden door bijvoorbeeld leraren om in lesprogramma’s op te nemen. Er is een enorme hoeveelheid aan handleidingen en tutorials beschikbaar, variërend van het installeren van verschillende virtuele machines per soort experiment en hoe je moet starten met het draaien van analyses van data. Om door de duizelingwekkende hoeveelheid data heen te struinen zijn…

Wanneer je sysinternals.com intypt op de adresbalk van je browser, kom je terecht op een website van Microsoft (https://docs.microsoft.com/nl-nl/sysinternals). Dat is de thuisbasis van de Sysinternals-tools, een krachtige verzameling systeemhulpprogramma’s voor Windows. De naam van het complete pakket is Sysinternals Suite. Het bevat meer dan 70 programma’s, en het doel van dit artikel is om je een overzicht te geven van wat ze allemaal zijn. Daartoe hebben we tips opgeschreven die voor alle Sysinternals-tools gelden. Wij belichten enkele van de hoogtepunten en helpen je op weg. Aan het eind van het artikel vind je voor elk programma nadere informatie in tabelvorm: voor welke Windows-platforms het beschikbaar is, of het een GUI biedt, en een korte beschrijving van het doel ervan. DOWNLOAD Er zijn verschillende manieren om de Sysinternals-tools te downloaden,…

De Spin 3 (SP313-51N) is met zijn prijs van 1000 euro het goedkoopste apparaat in deze test, maar hoeft zich helemaal niet te verschuilen voor de rest van de geteste laptops. De Spin 3 heeft onder meer een 16:10-scherm met een hoge resolutie. De lagere prijs zie je met name terug in de afwerking: de behuizing is niet van metaal en er zijn geen fancy materialen verwerkt zoals carbonfiber of leer, wat sommige andere duurdere toestellen wel hebben. Bovendien is de Spin 3 het zwaarste toestel in deze test. De cpu-prestaties van de Spin 3 (SP313-51N) behoren tot de beste: de Core i5-1135G7 haalt dankzij een goed koelsysteem zelfs hogere multithreading prestaties in Cinebench R23 dan de (op papier betere) Core i7-1165G7 van de andere laptops. Bovendien maakt de ventilator…

Al in de tijd dat Dynabook nog Toshiba heette, waren de Portégé-laptops bijzonder mobiele laptops. Het huidige Portégé X30W-J-model zet die traditie voort. Hij weegt minder dan een kilo, maar gaat toch meer dan 24 uur mee op één acculading. En in tegenstelling tot wat je misschien zou verwachten, lijden de prestaties daar niet onder: de quadcore Tiger-Lake Core i7-1165G7 levert vergelijkbaar hoge benchmarkresultaten als bij de zwaardere concurrenten. De Dynabook Portégé X30W-J is een hybride laptop met een 360-gradenscharnier, maar hij heeft twee speciale kenmerken: aangezien Dynabook vooral voor de zakelijke markt bedoeld is, is het touchscreen vanuit de fabriek bedekt met een matte film die reflecties voorkomt. En naast de gebruikelijke webcam in de rand van het scherm is er een tweede webcam tussen het toetsenbord en de…

Hoewel Microsoft alleen het plusteken als achtervoegsel heeft toegevoegd aan de nieuwe Surface Pro, is er toch behoorlijk wat veranderd sinds de Surface Pro 7 van eind 2019. Zo is de Surface Pro 7+ de eerste Microsoft-tablet in een aantal generaties die je weer met een geïntegreerde modem voor het mobiele netwerk kunt kopen. Bovendien zit de ssd niet meer op het moederbord vastgesoldeerd, maar betreft het een M.2 2230-kaart die achter een klepje zit, net als op de Surface Laptop 3 en Surface Pro X. Verder wordt hier een Intel Corei-processor van de elfde generatie gebruikt, terwijl alle andere actuele telgen van de Surface-familie één (Intel-modellen) of zelfs twee cpu-generaties achterlopen (AMD-modellen). Afhankelijk van het type processor zijn er verschillende koelsystemen: het testtoestel met een Core i5 was passief…

Een bericht op zo’n manier versturen dat er niet kan worden meegekeken of dat het onderweg niet bewerkt kan worden is eigenlijk helemaal niet ingewikkeld. Je komt met je gesprekspartner een sleutel overeen en gebruikt die om het bericht te versleutelen. Daar zijn al geschikte manieren voor. Maar hoe kom je een sleutel met een gesprekspartner overeen? Dat moet dan afkijk-en manipulatiebestendig zijn – en zo kom je in een loop terecht. Al duizenden jaren worden verschillende trucs gebruikt om een sleutel te transporteren. Sinds de jaren zeventig zijn bepaalde wiskundige trucs populair geworden: asymmetrische cryptosystemen (ook bekend als public-key-encryptie met een openbare sleutel) werken met twee verschillende sleutels: een public-key voor encryptie en een bijpassende private-key voor het ontcijferen. Dergelijke systemen zijn bijvoorbeeld bekend van de e-mailencryptie OpenPGP. Berichten…

Wat is precies een mRNA-vaccin? Hoe zit het met de pintoewijzing in een USB-C-connector? De antwoorden op die en duizenden andere vragen vind je op Wikipedia, dat zijn 20e verjaardag viert, of via Google, dat eenvoudige vragen op zijn resultaatpagina’s vaak rechtstreeks beantwoordt met verkorte versies van Wikipedia-artikelen. Dat een webportal zijn 20e verjaardag viert, mag wel een succes heten. Zeker gezien het lot van veel eerdere online reuzen zoals MySpace, Napster en Netscape. Wikipedia heeft die niet alleen overleefd, maar blijft steeds verder groeien. Tot op heden heeft de online-encyclopedie meer dan 50 miljoen artikelen in 285 talen verzameld. De Engelse Wikipedia alleen al heeft 10 miljard paginahits per maand. Volgens de statistieksite Alexa is Wikipedia momenteel nummer 13 op de lijst met meest populaire wesites van de wereld.…

De goedkoopste monitor in deze test heeft veel instellingen, maar moet het doen zonder luidsprekers en een vergrendelpunt voor de stand in landschapsmodus. De bovenhoeken blijven zichtbaar donkerder wanneer het scherm volledig helder is. De Dell heeft een DVI-poort voor oudere pc’s, maar geen kabel daarvoor. Aangesloten op de Mac via HDMI, verwachtte het scherm YPbPr signalen in plaats van RGB en gaf het verkeerde kleuren weer na handmatig overschakelen. ▲ voordeliger ▲ veel aansluitingen ▼ verkeerd HDMI-signaal bij Mac…

Als je bloeddruk tot ongezonde waarden stijgt omdat de film niet laadt, het kopiëren naar je NAS lamlendig traag is, je videogesprek voornamelijk uit blokjesbeeld bestaat en de radiostream voortdurend hapert, ligt dat meestal niet aan je internetverbinding maar aan je wifi. De ontwikkelingen van de afgelopen 20 jaar hebben er niet alleen toe geleid dat er steeds meer bandbreedte nodig is, maar ook dat steeds meer apparaten het beschikbare wifispectrum op 2,4 en 5 GHz in beslag nemen. De oplossing: wanneer een fikse bandbreedte vereist is, moeten de data via de kortst mogelijke route door de lucht worden getransporteerd vanaf je bekabelde netwerk (LAN), bijvoorbeeld door middel van slim geplaatste wifi-accesspoints. Veel repeaters met een netwerkaansluiting bieden ook een accesspointmodus en kunnen dan op een ander kanaal worden ingesteld.…

Als het kantoorhoekje binnen je eigen vier muren door de thuiswerkboom plotseling in je hoofdwerkplek is veranderd, mis je al gauw het gemak van professionele kantoorapparatuur, zoals de afdelingsprinter op de gang. Je hebt je eigen multifunctionele printer nodig – bij voorkeur een die foto’s van goede kwaliteit afdrukt, geschikt is voor gebruik met het gezin, weinig ruimte inneemt en niet te duur is. Helaas is de vraag groot en zijn sommige printers nauwelijks meer op voorraad. We hebben vijf betaalbare multifunctionele inkjetprinters tussen 90 en 160 euro getest: de Brother MFC-J497DW, Canon Pixma TS5350, Epson WorkForce Pro WF-4820DWF en de HP modellen Envy Pro 6420 en DeskJet Plus 4120. In de test hebben we ons vooral gericht op de geschiktheid voor thuiskantoren, maar ook op de kwaliteit van fotoafdrukken.…

De vrij hoge WF-4820DWF maakt een robuuste indruk. De enkele papierlade biedt plaats aan 250 vel normaal papier. Het scannerdeksel heeft nauwelijks speling in de scharnieren, wat het scannen van boeken bemoeilijkt. Het kantelbare bedieningspaneel met zijn grote en heldere touchscreen is een blikvanger. Als enige printer in de test heeft de WorkForce aansluitingen voor Ethernet en een usb-geheugenstick. De bijgeleverde cartridges bevatten gepigmenteerde Dura-Brite inkt en hebben met 300 pagina’s een grotere capaciteit dan de XL-cartridges van de HP-modellen in de test. De webinterface biedt netwerkfuncties en SMTP-client-instellingen voor het verzenden van scans per e-mail. Goed voor de beveiliging: de eerste keer dat je het toestel oproept, moet je een wachtwoord instellen. Wie in de cloud werkt, vindt in Epson Connect een praktische service, en ook afdrukken vanaf een…

TWEEDE MOEDERBORDREVISIE? ? Er zijn nauwelijks verkopers die de Gigabyte B550 Aorus Elite voor de Ryzen allround-plus-pc nog op voorraad hebben. Bij het zoeken ben ik online wel de veel beter verkrijgbare Gigabyte B550 Aorus Elite V2 tegengekomen. Wat zijn de verschillen? ! De Gigabyte B550 Aorus Elite V2 is verschenen nadat we onze bouwvoorstellen samengesteld hadden. We hebben de tweede revisie van het moederbord zelf niet getest, het enige verschil dat we weten is dat het moederbord nu is voorzien van een 20-pins afgeschermde connector voor een USB-Cfrontpoort. Die is in plaats gekomen van een USB-Apoort op het I/O-paneel. Je kunt de B550 Aorus Elite V2 dus zonder problemen gebruiken. MEER RAM ? Ik wil graag de Ryzen allround-plus-pc bouwen en er meteen 32 GB RAM instoppen. Wat is…

De Precision 3240 Compact biedt wat meer ruimte voor bijvoorbeeld het koelsysteem van de grafische kaart. Daardoor werkt het Dell workstation 0,6 sone stiller onder 3D-belasting dan het Lenovosysteem met dezelfde Quadro P620. De Precision 3240 Compact verbindt grafische kaarten echter slechts met acht PCIe 3.0-lanes, wat bij professionele toepassingen tussen de één en vijf procent lagere prestaties oplevert. Samen met de UHD Graphics 630-processor van de Core i5-cpu zijn er zes DisplayPort-uitgangen. Met een optionele Thunderbolt 3-poort is nog een extra monitor mogelijk. Dell levert DisplayPort-adapters voor de vier mini-DisplayPorts van de Quadro P620 mee. Muis en toetsenbord zijn draadloos verbonden. De benodigde ontvanger neemt één van de vier USB-A-poorten in beslag. Alle usb-poorten, of ze nu van het type A of C zijn, kunnen afzonderlijk worden inof uitgeschakeld…

Als de term edge-server je niets zegt, ben je niet de enige. Ook fabrikanten hanteren die term verschillend. Onder edge-computing wordt in het algemeen de snelle dataverwerking aan de rand van een (bedrijfs)netwerk verstaan – vandaar de naam edge. Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen edge-gateways, edge-routers en edge-servers. Die laatste stellen een bepaalde dienst continu en met lage latentie beschikbaar voor edge-en IoT-apparaten om de clients binnen een bepaald tijdvenster te kunnen bedienen. Als de IoT-apparaten zelf geen ethernet hebben, kunnen edge-gateways dat ondervangen. Zij zijn de intermediair tussen industriële bussystemen als CANbus, ZigBee en ethernet. Edge-gateways zijn vaak spatwaterdicht en kunnen zowel hoge als lage temperaturen aan. Dat geldt voor edge-servers en-routers vaak ook. Edge-servers zijn vaak wel moeilijk te beveiligen omdat fysieke toegang in een hal of ergens…

Gigabyte heeft een 2U-server voor HPC, AI en dataanalyse uitgebracht. De G262-ZR0 bevat snelle PCIe 4.0-interfaces en GHX-technologie van Nvidia voor een ruime bandbreedte: A100 met 40 GB of 80 GB VRAM. Bij 40 GB VRAM is de geheugenbandbreete 1,6 TB/s, bij 80 GB VRAM 2 TB/s. Om de maximale doorvoersnelheid te halen is een combinatie van twee AMD EPYC-cpu’s met samen totaal 128 cores en gebruik van de PCIe 4.0-lanes vereist. De G262-ZR0 biedt 16 DIMM-slots voor maximaal 4 TB aan DDR4-3200MHz-geheugen (8-kanaals). De server biedt 6 stuks low-profile Gen4-slots, een OCP 3.0-slot en twee 1Gbit/s-netwerkpoorten. Voor de nodige storage zijn er 4 stuks 2,5”-bays beschikbaar (U.2 NVMe of SATA) en 2 M.2-poorten. De energievoorziening wordt geregeld door twee stuks 80+-Platinum-voedingen van 3000 watt. Verder zijn er nog een…

Deelnemers aan Windows Insider krijgen de nieuwe versie van Windows 10 automatisch geïnstalleerd in het Bèta-kanaal. Wanneer 21H1 voor het grote publiek zal worden vrijgegeven was op het moment van schrijven nog een vraag. 21H1 staat in ieder geval voor de eerste helft (H1) van dit jaar (21). Tot een jaar geleden gebruikte Microsoft een schema gemodelleerd naar Ubuntu Linux, zodat versie 1909 bijvoorbeeld de release van september 2019 was. Deze keer zijn er, net als bij de versies 20H2 en 1909 daarvoor, zo weinig wijzigingen dat updaten naar een nieuwe versie geen tijdrovende en kwetsbare upgrade-installatie vereist. In plaats daarvan patcht Microsoft de wijzigingen vooraf in het systeem via de maandelijkse cumulatieve updates, maar laat ze vooralsnog uitgeschakeld. Om ze te activeren, zet Windows Update later een kleine Enablement…

Linux op mobiele apparaten is nog steeds een zeldzaamheid. Het bedrijf Jingling wil daar verandering in brengen met de JingPad A1, waarop JingOS zal draaien. Als de naam je niet meteen enthousiast maakt, kan het misschien helpen om te weten dat JingOS een opensource-project is op GitHub. Het is gebaseerd op Ubuntu 20.04, KDE v5.75 en Plasma Mobile 5.20, waarbij die laatste nog moet worden vervangen door JDE (Jing Desktop Environment). De distributie is op verschillende vlakken geoptimaliseerd voor gebruik op tablets en moet ook op andere apparaten dan de JingPad zelf kunnen draaien. Wat betreft de tablet zelf, die moet via een crowdfundingcampagne gerealiseerd worden. Op de planning staan onder andere een 11inch-amoledscherm met 2368×1728 pixels en 4:3-beeldverhouding, octacore ARM-processor, 6 GB RAM, 128 GB opslagruimte, een 8000 mAh-accu…

Onderzoekers aan het KIT Innovation Lab in Heidelberg hebben een display ontwikkeld dat uiteindelijk niet op de elektronische schroothoop belandt, maar dat biologisch afbreekbaar moet zijn volgens ISO 14855. De Printed Electronics Group rond Gerardo Hernandez-Sosa maakt hoofdzakelijk gebruik van natuurlijke of biocompatibele materialen die een inkjetprinter samenvoegt tot individueel gevormde displays. Het eigenlijke display bestaat uit een elektro-chromatische laag PEDOT:PSS (poly-3,4-ethyleendioxythiofeen in combinatie met polystyreen-sulfonaat), plus op gelatine gebaseerde elektrolyten en gouden elektroden die op een cellulose-diacetaatsubstraat zijn afgezet. Via een gelatineverzegeling kan het onderdeel zelfs aan de huid worden gehecht. Dankzij het inkjet-printprocedé is het mogelijk dergelijke displayvormen makkelijk aan te passen en op industriële schaal te produceren. Men denkt in eerste instantie aan toepassingen in de medische diagnostiek, waarbij een patiënt of arts meetresultaten rechtstreeks van het…

✔ Iedere uitgave uitgebreide onafhankelijke tests, diepgaande achtergronden en workshops op niveau ✔ Verrassende onderwerpen om je kennis te verbreden ✔ Toegang tot de digitale versies en pdf’s om te archiveren ONTVANG 10X C’T VAN € 69,90 VOOR € 50,- ABONNEER JE NU VIA WWW.CT.NL/ABO OF BEL NAAR +31 (0)24 2027 825 Deze acti e is geldig t/m 22 mei 2021 of zo lang de voorraad strekt. Je abonneert tot wederopzegging en voor ten minste de acti eperiode van 10 nummers. Na afloop van de acti eperiode geldt de reguliere abonnementsprijs en is het abonnement per kwartaal opzegbaar. Opzeggen is heel eenvoudig en kan via onze klantenservice.…

De Keris Wireless oogt niet extreem opvallend voor een gamingmuis. RGB-verlichting zit er wel in (in het scrollwiel en bij je palm), maar verder is het een mat afgewerkte en compacte muis, ideaal voor een clawgrip of fingertip-grip. In de doos zitten nog een aantal extra’s. Je krijgt twee andere kleuren zijknoppen (magnetisch), een usb-kabel met soepele paracord voor bedraad gebruik en laden en extra microswitches voor de muisknoppen – plus een adapter voor de dongle voor beter bereik. Met de verwisselbare microswitches verleng je de levensduur van de muis of regel je zelf het klikgevoel dat je prettig vindt. De dongle berg je onderop in de muis op, waar ook de knoppen zitten voor het wisselen van de dpi, het pairen en de schakelaar voor het wisselen tussen wireless…

▷ igg.me/at/gpdwin3 • vanaf € 785 De GPD WIN3 is een gameconsole met Windows waarbij je het scherm omhoog kunt schuiven voor toegang tot een touch-toetsenbord. De handheld moet prima de inhoud van je Steam-library aankunnen (wel met soms de inzet van een eGPU) dankzij een Intel Core i5-1165G7 of Intel Core i5-1135G7, 16 GB LPDDR4 en een 1TB NVMe-ssd. De console heeft een audiojack en usb-poort, Thunderbolt 4-poort, volumetoetsen, twee joysticks, D-pad en ABXY-keypad, vingerafdruksensor en microSD-kaartslot. De meegeleverde dock biedt een gigabit-netwerkpoort, drie USB 3.2 Gen2 type-A-poorten, HDMI 2.0-poort en USB 3.2 Gen2 type C-poort. De hardware van de handheld moet met een krachtige fan en dual-heatpipesysteem binnen de perken worden gehouden.…

▷ fontinlogo.com Soms worden er overduidelijk standaardfonts gebruikt voor bedrijfslogo’s, maar vaak zijn dat aangepaste bestaande fonts of hele obscure en herken je het merk meteen door het font. Om van een aantal wereldwijde merken te achterhalen welke fonts ze gebruiken of welke in ieder geval zeer dicht in de buurt komen, is fontinlogo.com een handig spiekbriefje. Zo verschijnt Sony’s naam al sinds jaar en dag in een font dat verdacht veel lijkt op Clarendon. Als het font bekend is (of de best matchende) kun je dat font direct binnenhalen. Er staat ook een net vinkje bij een aantal merken dat het font is geverifieerd door designers. De community kan aangeven welk font er wordt gebruikt, waarna de site dat controleert. Tot die tijd is het font dan nog ‘not…

▷ Coffee Stain Studios/Iron Gate • € 17 • Windows Normaal reviewen we geen games die nog in Early Access zitten, maar in het geval van Valheim waren we toch snel overtuigd een kijkje te nemen door onder andere de enorme aanwas aan nieuwe spelers (even niet opletten en er waren er weer een miljoen meer), en de zeer lovende reviews. Tijdens het spelen hadden we ook geen last van zogenaamde ‘gamebreaking’ bugs of andere vervelende issues, maar vooral veel pret. Het survivalgenre is sowieso populair, en met meerdere spelers aan het overleven slaan is al helemaal verslavend leuk. Je landt als viking met een zelfgekozen uiterlijk en geslacht in een wereld die misschien wat verwarrend oogt. De wereld is namelijk zowel pixelachtig als modern: je eigen gezicht en lichaam…

Veel systeembeheerders en power-users zweren voor het uitvoeren van systeembeheertaken bij het intypen van commando’s in een tekstvenster in plaats van hiervoor een muis en grafische interface te gebruiken. Een van de belangrijkste voordelen van die aanpak is dat je vaak terugkerende of uit meerdere stappen bestaande taken kunt vereenvoudigen door de juiste commando’s in een scriptbestand te zetten, dat dan alles wat nodig is in één keer doet. Windows biedt twee omgevingen voor die manier van werken. Ten eerste is er Opdrachtprompt, waarvan de oorsprong teruggaat tot het stenen tijdperk van de computer, toen Windows nog niet was uitgevonden en een tekstshell de gebruikelijke manier was om met het besturingssysteem te communiceren – wat destijds MS-DOS was. Sindsdien heeft Opdrachtprompt – in de eerste Windows-versies heette hij nog DOS-Box…

Super plat, licht en geschikt om mee te gamen – Asus is er met de RoG Flow X13 in geslaagd een balans te vinden tussen mobiliteit en gamingprestaties. Je slaat geen raar figuur als je deze laptop in een vergadering meeneemt. Het design is prettig ingetogen en heeft niet de gebruikelijke visuele fratsen van gaminglaptops. Het (uitsluitend wit) verlichte toetsenbord bevalt met een goed typegevoel; het cursorblok is wel in één toetsenbordrij gepropt. Er zijn vier aparte toetsen voor de volumeregeling, het dempen van de microfoon en het openen van het voorgeïnstalleerde hulpprogramma Armory Crate, waarmee je verschillende energieprofielen kunt selecteren en configureren. De aan/uit-knop met de geïntegreerde vingerafdruklezer bevindt zich aan de rechterkant, zodat je deze ook in de tabletmodus kunt bereiken wanneer het deksel volledig is omgeklapt. Dankzij…

De Spectre x360 14 (ea0) combineert twee schermaspecten die we nog niet eerder zijn tegengekomen in één laptop: een kleurensterk OLED-panel met een beeldverhouding van 3:2. HP installeert het OLED-panel echter alleen in enkele dure configuratievarianten, zoals de 1850 euro kostende testlaptop. Veel andere modellen, met prijzen vanaf 1300 euro, hebben een (eveneens met pen bediend) IPS-touchscreen met een lagere resolutie. Het is te verwachten dat de accuduur van de IPSvarianten iets langer zal zijn dan de maximale 16 uur die we met het testtoestel hebben gemeten. Het testexemplaar had een blauwe behuizing, maar andere modellen zijn donkergrijs of zilver. Behalve met een pen wordt de laptop met een draagtas geleverd, wat logisch is: ondanks de 14 in de naam, wat wel klopt als je de schermdiagonaal van 13,5 inch…

De MSI Prestige 14 Evo is een van de weinige laptops die verkrijgbaar is met Intels top-of-the-line Tiger-Lake Core i7-1185G7, die iets hoger geklokt is dan de gebruikelijke Core i7-1165G7. In combinatie met een krachtig maar ook luidruchtig koelsysteem resulteert dat in de hoogst gemeten rekenprestaties van alle hier geteste Intel-laptops – en toch is het Asus-apparaat met de octacore van AMD bij multithreading-berekeningen nog twee keer zo snel. De ventilatorregeling is een tikje irritant, want al bij korte belastingspieken gaat de ventilator hoorbaar sneller draaien. De toetsenbordindeling breekt met de overige hier geteste laptops: MSI heeft prijzenswaardig gekozen voor vier cursortoetsen op ware grootte en een aparte rij voor Home/End/Page up/down. De Fn-toets vergt echter heel wat gewenning, hij zit niet zoals gebruikelijk links, maar rechts van de spatiebalk…

Een Key Derivation Function (KDF) kan worden gebruikt om een keten te maken. Elke toepassing van de KDF genereert een nieuwe outputsleutel, die kan worden gebruikt om berichten te versleutelen, en een nieuwe sleutel voor de keten zelf. KDF’s zijn, net als hashfuncties, niet omkeerbaar: er kan geen eerdere output of KDF-sleutel worden berekend uit een bekende toestand van de keten. Als de inputs onvoorspelbaar zijn, kunnen toekomstige toestanden niet worden berekend op basis van een bekende toestand…

In 2001 had u wat geld verdiend als beurshandelaar en richtte daarmee uw eerste start-up op: Bomis.com. Hoe kwam u op het idee om een online encyclopedie te beginnen? In die tijd kwam ik in contact met de free-softwarebeweging en ik dacht bij mezelf: je zou dat soort samenwerking eigenlijk voor van alles kunnen inzetten. Het schrijven van een encyclopedie leek me dan ook een voor de hand liggende eerste keuze. Was er specifiek de behoefte aan een online encyclopedie of was het gewoon een kwestie van experimenteren met de nieuwe vorm van samenwerking? Beide. Het was destijds vrij duidelijk dat er op internet een encyclopedie nodig was. Er waren al miljoenen websites met specifieke kennis, maar vaak ben je alleen op zoek naar een samenvatting. Er was behoefte aan…

Omdat het Iiyama-scherm alleen kan worden gekanteld, te laag staat voor langere gebruikers en snel begint te wiebelen, raden we aan er een VESA-standaard voor te kopen. De monitor kon alleen een gesluierd egaal wit tonen. Bij 60 Hz zagen de heldere delen van het beeld er wat onregelmatig uit. 75 Hz was aangenamer, maar dan was er wel een fijn raster zichtbaar. De toewijzing van de vier knoppen aan de achterkant is niet zichtbaar vanaf de voorkant, wat tot bedieningsfouten leidt. ▲ 75 Hz en adaptive sync (via DP) ▼ alleen kantelbaar ▼ heldere delen onregelmatig…

Cyberbeveiliging is een spannend en snelgroeiend vakgebied. Dat moet ook wel in een tijd waarin het wereldwijde tekort aan talent blijft groeien, terwijl het aantal bedreigingen blijft stijgen. Banen op vlakken van applicatiebeveiliging, reverse malware engineering en threat-hunting klinken misschien aanlokkelijk, maar om een baan op deze gebieden te kunnen bemachtigen, zul je eerst de basis moeten leren. Er zijn essentiële computer-en technologische vaardigheden die je eerst zult moeten beheersen en die als basis dienen voor een carrière en toekomstige opleidingen op dit gebied. SANS Foundations vormt de start van een IT-opleiding en carrière, of kan gaten opvullen door studenten kennis te laten maken met deze basisvaardigheden. Door studenten te voorzien van een basis in technologische vaardigheden en de mogelijkheid om sleuteltermen te herkennen en competenties te ontwikkelen met tools…

Het compacte apparaat van Brother heeft slechts een papierlade voor 100 vel. Je raakt snel gewend aan de bediening via het kantelbare voorpaneel met een klein kleurendisplay en bedieningspaneel. Het scannerdeksel heeft twee centimeter speling in de scharnieren, wat het scannen van boeken vergemakkelijkt. Drivers worden niet meegeleverd, die kun je net als de software downloaden. De wifi-verbinding maken levert geen problemen op. Daarna is de webinterface toegankelijk via de browser, het wachtwoord staat op het typeplaatje. Die interface biedt echter weinig bruikbaars. De software in de vorm van scannertool ‘Control Center4’ en PaperPort 14SE biedt meer mogelijkheden. De J497DW werkt vlot met de nog goed leesbare snelle afdrukstand en de normale kwaliteit is prima geschikt voor de meeste afdruktaken. Als je de inktbesparingsmodus activeert, werkt de printer trager: tekst…

De platte HP Envy Pro neemt meer ruimte in dan de grote Epson WorkForce. De enkele papierlade heeft een capaciteit van 100 vel. Er is geen display, maar alleen een paar sensortoetsen. Een lichtbalk in Knight-Rider-stijl verandert van kleur om de status aan te geven, maar welke? De scannerklep met de inklapbare documentinvoer kan niet bij de scharnieren worden opgetild. Volgens de korte instructies is het voldoende om de printer aan te zetten en de HP Smart app te starten om hem te installeren. Het feit dat je op de achterkant een piepklein wifi-knopje moet indrukken, wordt pas in een ander boekje onthuld. De app vraagt je om een cloud-account in te stellen en is nauwelijks bruikbaar zonder. Het feit dat de printer zonder hulp van de app via WPS…

In dit artikel laten we zien hoe je nieuwe muziek kunt vinden die je misschien leuk vindt, hoe je afspeellijsten kunt maken van je favoriete nummers en nieuwe vondsten, en hoe je ze kunt organiseren. We hebben ons gebaseerd op Spotify, omdat dat de meest gebruikte muziekstreamingdienst is. Spotify heeft bovendien een veelzijdige API voor derden. Rond Spotify is dan ook een uitgebreid ecosysteem van diensten en apps gegroeid. Ook met andere streamingproviders kun je de afspeellijsten gebruiken van veel van de diensten die we noemen bij het tussenkopje Songlijsten. Dat vergt meestal een omweg via Spotify. Van daaruit kun je de lijsten door een van de door ons genoemde converters sturen, die staan het kopje Uitwisseling. Alle externe diensten zijn gratis – ten minste in een basisversie. NIEUW LUISTERMATERIAAL…

HP ziet de nieuwste generatie G5 van de Z2 Mini niet als uitsluitend voor werk bestemd, maar ook als een enigszins geschikte game-pc. Volgens de fabrikant gebruikt 34 procent zijn werk-pc in het thuiskantoor ook voor privé-gamen na het werk. De Quadro T1000 mobiele grafische kaart behoort tot Nvidia’s Turing-familie. De moderne professionele kaart met 4 GB GDDR6-RAM biedt ongeveer twee keer de 3D-prestaties van de Quadro P620 in de Dell en Lenovo. Hij is verwant aan de consumentenkaart GeForce GTX 1650 en geschikt voor full-hd gamen – zolang je het detailniveau verlaagt. Het deksel van de Z2 Mini G5 kan zonder gereedschap worden geopend via een ontgrendelingsmechanisme. Aan de binnenkant heeft de fabrikant een sticker geplakt met een illustratie van waar welk onderdeel te vinden is. De radiale ventilatoren…

Eerst het slechte nieuws: als je een Windowslicentie hebt, kun je die natuurlijk op een aparte testcomputer installeren, maar niet tegelijkertijd ook op je werkcomputer. En dat geldt niet alleen voor de installatie op echte hardware, maar ook in virtuele machines, zoals je die kunt aanmaken met Hyper-V, VMware of VirtualBox en dergelijke. Hoewel het installatieprogramma je de mogelijkheid biedt om het invoeren van de installatiesleutel tijdens het installeren over te slaan, is Windows geen try-before-you-buy software. Je moet dus voor elke installatie een bijbehorende licentie met installatiesleutel hebben, ook voor die op je testcomputer. Het feit dat je het invoeren van de sleutel kunt overslaan, geeft je alleen de mogelijkheid dat op een later tijdstip te doen, bijvoorbeeld omdat je de sleutel niet bij de hand hebt. Het goede…